Just another WordPress.com site

Archive for the ‘Uncategorized’ Category

Օգոստոսյան մանկավարժական բաց ճամբար

Ուսումնական պարապմունքների ծրագիր օտար լեզու և հասարակագիտական ուսումնական առարկաներ դասավանդողների համար

Պարապմունքների նպատակը. Օտար լեզուների և հասարակագիտական ուսումնական առարկաների ինտեգրված ուսուցման և դասավանդողների համագործակցային աշխատանքի առաջարկությունների քննարկում:

Օգոստոսի 21-ին և 23-ին, ժ 12:30-14:00

  1. Որոշակի հասարակագիտական ուղղվածության ռուսերենի և անգլերենի ուսուցման նախագծերի առաջարկում դպրոց-պարտեզների 4-5-րդ դասարանների համար: Պարապմունքի սկզբում առաջարկվում է դիտել 2017-2018 ուստարվա ընթացքում նման բովանդակությամբ արդեն արված նախագծերի արդյունքները, որից հետո դասավանդողներն առաջարկում են իրենց նախանշած նախագծերը 2018-2019 ուստարվա համար: (30 րոպե)
  2. Ամփոփվում են Միջին դպրոցի 6-8-րդ դասարաններում հասարակագիտական բովանդակությամբ արդեն արված որոշ նախագծերի արդյունքները: Օտար լեզուների և հասարակագիտական ուսումնական առարկաների ինտեգրմանն ուղղված առաջարկություններ են անում դասավանդողները: (30 րոպե)
  3. Ընթերցում ենք Վահրամ Թոքմաջյանի ներկայացրած հասարակագիտության առարկայական ծրագիրը Ավագ դպրոցի 10-րդ դասարանի համար: Ավագ դպրոցի  օտար լեզու դասավանդողները և հասարակագետները քննարկում և առաջարկություններ են անում նոր ուսումնական տարվա ընթացքում իրենց համագործակցության ձևերի վերաբերյալ՝ (հասարակագիտական համատեղ նախագծեր, թարգմանություններ, հասարակագիտական հասկացություններ լուսաբանող բազմալեզու դասընթացի ստեղծում): (30 րոպե)

 

Advertisements

Ինչու է պարը դպրոցում նույնքան կարևոր, որքան մաթեմատիկան

Հեղինակ՝ Քեն Ռոբինսոն

Թարգմանություն անգլերենից

Աղբյուրը՝ Ken Robinson IDEAS.TED.COM, March 21, 2018, Why dance is just as important as math in school

featured_art_robinson_stocksy

«Պարը և ֆիզիկական ակտիվ գործունեությունը դպրոցներում պետք է մաթեմատիկայի, բնագիտության և լեզվի նման կարգավիճակ ունենան: Պարը նույնիսկ կարող է բարձրացնել ստուգողական աշխատանքների գնահատականները նշված ուսումնական առարկաներից», ասում է Քեն Ռոբինսոնը

Մի քանի տարի ես Լոնդոնի ժամանակակից պարերի դպրոցի հովանավոր եմ եղել: 2016-ին ինձ հրավիրեցին դպրոցի հիմնադիր տնօրեն Ռոբերտ Կօհանի պատվին դասախոսություն կարդալ, և ես որոշեցի խոսել դպրոցներում պարի դերի մասին:

Նախքան դասախոսությունը սոցցանցում հարցում արեցի հետևյալ վերնագրով. «Ինչու է պարը դպրոցում նույնքան կարևոր, որքան մաթեմատիկան»: Ես շատ դրական և մի քանի հատ էլ թերահավատ արձագանք ստացա: Արձագանքներից մեկն այսպիսին էր. «Սա ձեր երբևէ կարդացած ամենակարճ դասախոսությու՞նն է»: Մեկ ուրիշն էլ ուղղակի գրեց. «Քեն, պարն այնքան կարևոր չէ, որքան մաթեմատիկան»: Մի մարդ էլ այսպես մեկնաբանեց. «Եվ ի՞նչ: Հեռախոսն ավելի կարևո՞ր է, քան բանա՞նը: Մրջյունն այնքան կարևոր չէ, որքան զուգարանակոնք մաքրող բադիկը: Թղթի ամրակն ավելի կարևոր է, քան արմունկը»: (Այդ մեկը, գոնե, ստեղծական էր:) Եղան նաև ավելի գործին վերաբերող գրառումներ. «Դա այդպե՞ս է: Կարևոր է ինչի՞ կամ ու՞մ համար: Իմիջայլոց, ես մաթեմատիկայի ուսուցիչ եմ»:

Ես չեմ վիճաբանում ընդդեմ մաթեմատիկայի: Դա մարդկային մտքի արկածախնդիր ստեղծականության անփոխարինելի մասն է: Ստեղծական միտքը սերտորեն կապված է նաև պարի դինամիկայի հետ: Երեխայի կրթության գործում այդ գործոնները պետք է հավասար լինեն: Եվ ամեն մի երեխայի ընդհանուր կրթության գործում պարը նույնչափ կարևորություն ունի, որքան նկարչությունը, լեզուները, մաթեմատիկան, հումանիտար և բնագիտական ուսումնական առարկաները:

Պարը մեր անհանգիստ ու մտահոգ կյանքում կարող է վերականգնել հոգու հրճվանքն ու կայունությունը, թուլացնել բռնության և ահաբեկության հետևանքով առաջացած լարվածությունը դպրոցներում:

Ի՞նչ է պարը: Դա մարդկային հարաբերությունների, զգացմունքների, գաղափարների ֆիզիկական արտահայտումն է շարժումների և ռիթմի միջոցով:  Պարը ոչ մեկի հայտնագործությունը չէ: Այն գալիս է պատմական վաղընջական ժամանակներից և խորը նստած էյուրաքանչյուր մշակույթի սրտի խորքում: Մարդկության զգացմունքային զարկերակի մի մասն է պարը:Այն ընդգրկում է բազմաթիվ ժանրեր, ոճեր և ավանդույթներ և անընդհատ զարգանում է: Նրա դերը վերականգնողականից հասնում է մինչև սրբազան զգացմունքներին և տարածվում է սոցիալական ուղղվածության բոլոր ձևերի վրա:

Որոշ մարդիկ վաղուց են հասկացել, որ պարը կյանքի և կրթության էական մասն է կազմում: «Dance Education around the World: Perspectives on Dance, Young People and Change» աշխատության մեջ հետազոտողներ Շարլոտ Սվենդլեր Նիլսենը և Ստեֆանի Բարիջը ի մի են բերում պարի արժեքի դրսևորումների իրենց վերջերս արված ուսումնասիրությունները աշխարհի տարբեր երկրներում. Ֆինլանդիայից մինչև Հարավային Աֆրիկա, Գանայից մինչև Տայվան, Նոր Զելանդիայից մինչև Ամերիկա: Պարի ցածր կարգավիճակը դպրոցներում սերում է ավանդական ակադեմիական աշխատանքի բարձր կարգավիճակից, որը մտավոր կարողությունը հիմնականում  կապում է խոսքային և մաթեմամատիկական տրամաբանության հետ: Նիլսենի և Բարիջի ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, թե ինչպես է պարի էության ավելի խորը հասկանալը մարտահրավեր նետում մտավոր կարողության և ձեռքբերումների մասին ստանդարտ հասկացություններին, ինչպես նաև նշում են տարբեր տարիքի և ծագման մարդկանց համար պարի փոխակերպող ուժը: Պարը մեր անհանգիստ ու մտահոգ կյանքում կարող է վերականգնել հոգու հրճվանքն ու կայունությունը, թուլացնել բռնության և ահաբեկության հետևանքով առաջացած լարվածությունը դպրոցներում:

 

Մի քանի պարային արհեստավարժ ընկերություններ ծրագրեր են առաջարկում դպրոցներին: Նրանցից մեկը շահույթ չհետապնդող Dancing Classrooms– ն է, որը Նյու Յորք Սիթիում է և պարահանդեսային պարեր է առաջարկում տարրական և միջին դպրոցների համար կրթական առումով երկրի ամենադժվար համբավ ունեցող շրջաններում: Օգտագործելով պարը՝ կազմակերպությունը նպատակ ունի բարելավելու գենդերային սոցիալական հարաբերությունները և հարստացնելու դպրոցների կենցաղային մշակույթը՝ սերմանելով համագործակցություն, հարգանք և կարեկցություն: 1994-ին պարող Պիեռ Դուլեյնն է հիմնել ծրագիրը, որն այժմ 20 դաս է առաջարկում 10 շաբաթվա ընթացքում, իսկ դասընթացն ավարտվում է պարային ցուցադրական համերգով:

Dancing Classrooms-ի հետ աշխատանքային փորձի մասին այս պատմությունը տրամադրել է Լիհայի տարրական դպրոցի նախկին տնօրեն Թոնի Ուոկերը:«Երբ այս երիտասարդ օրիորդը առաջին անգամ եկավ Լիհայ, նրա անձնական գործը երկու դյույմ հաստություն ուներ (մոտ 5 սմ)», հիշում է Ուքերը: «Նա զգում էր, որ կարիք ունի ապացուցելու ինքն իրեն և համոզվելու, որ բոլորը գիտեն, որ ինքը ուժեղ է և կպայքարի»: Աղջիկը չէր ուզում միանալ պարահանդեսային պարերի ծրագրին, բայց մասնակցությունը պարտադիր էր: Շուտով նա պարզեց, որ բնական կարողություններ ունի: «Հաջորդ դասին նրա վերաբերմունքը մի փոքր փոխվեց և մենք ստիպված չեղանք ստիպել նրան պարել», հիշում է Ուոքերը: «Նա պարզապես հունի մեջ ընկավ»:

Մինչև երրորդ և չորրորդ դասերը, Ուոքերը ասում է, որ սովորողը վերափոխվեց. «Նրա պահվածքն այլ է դարձել, այլ ձևով է խոսում, նա բարի է, հարգարժան: Նա ոչ մի կարգապահական տույժ չի ունեցել, ո՚՚չ մի: Նրա մայրը իր աչքերին չի հավատում: Զարմանալի է, զարմանալի է: Ծրագիրը շատ ավելի մեծ ուժ ունի, քանի մարդիկ հասկանում են»:

Մի գնահատման մեջ ուսուցիչների 95%-ը ասաց, որ միասին պարելու արդյունքում բարելավվում է սովորողների համագործակցելու կարողությունը:

Պարային կրթությամբ սովորողները կարևոր ձեռքբերումներ են ունենում սոցիալական հարաբերություններում, մասնավորապես տարբեր սեռերի և տարիքային խմբերի միջև: Պարերի շատ ձևեր, ներառյալ պարահանդեսայինները,իրենց բնույթով սոցիալական են: Նրանց մեջ ներառվում է միմյանց զգալով համաժամանակ շարժվելը՝ ուղղակի ֆիզիկական շփումով: Լոս Անջելոսում մի հարցման ժամանակ դպրոցների տնօրենների 66%-ը ասաց, որ ծրագիրն անցնելուց հետո իրենց սովորողների 81%-ը ավելի մեծ հարգանքով էր վերաբերվում ուրիշների նկատմամբ: Պարը ունի նաև տնտեսական օգուտներ: Շատ գործատուներ անձի պարային ունակությունները էական են համարում, որպես համագործակցային, այլոց հետ հարմարվող աշխատուժ:

Մի տնօրեն հատկապես տպավորվել էր իր հինգերորդ դասարանցիների ընթերցանության և մաթեմատիկայի գնահատականների բարելավմամբ: «Որևէ վերապահում «եթե»-ով, «և»-ով կամ «բայց»-ով չկա մեր երեխաների ակադեմիական կյանքի վրա այս ծրագրի ազդեցության հարցում», ասում է Լուիս Հաբթեսը՝ Էմանուել Բենջամեն Օլիվերի անվան տարրական դպրոցից: «Երբ ես առաջին անգամ այստեղ եկա, նրանք ցածր գնահատականներ ունեին: Անցյալ տարի, մեր պարային ծրագրի երկրորդ տարին, 83 % առաջադիմություն ունեցանք: Այս տարի մեր հինգերորդցիները ունեցան 85% ընթերցանությունից, որն ամենաբարձրն էր դպրոցում»:

Դա, իհարկե, սոսկ պար չէ: «Պարող դասարանների»-ի հաջողությունը լավ փաստարկված օրինակ եղավ ֆիզիկական ակտիվ գործունեության և ակադեմիական առաջադիմության կապի մասին: Միացյալ նահանգների դպրոցների մեծ մասի միտումն է կրճատել ֆիզիկական կրթության դասաժամերը ի օգուտ մաթեմատիկայի, բնագիտական առարկաների և անգլերենի անընդհատ ավելացող դասաժաների: Այս ձեռնարկումները պարզապես չեն լավացրել սովորողների առաջադիմությունը, ինչպես սպասում էին նման կրթական քաղաքականության հեղինակները:

Կինեզիոլոգիայի (մկանային շարժումներն ուսումնասիրող գիտություն) և մանկաբուժության հետազոտողների մի խումբ դպրոցահասակ երեխաների վրա ֆիզիկական ակտիվության ազդեցության մոտ 850 ուսումնասիրություն ամփոփեցին: Ուսումնասիրությունների մեծ մասը ներկայացնում էր չափումներ, որոնք արվել էին 30-ից 45 րոպե տևողությամբ չափավորից մինչև բարձր ինտենսիվությամբ ֆիզիկական ակտիվության ազդեցությունը մի շարք գործոնների վրա. գիրություն, սրտանոթային համակարգ, արյան ճնշում, ինչպես նաև, ընկճախտ և ոսկրային խտություն, դեպրեսիա, հոգեկան անհանգստություն, ներամփոփվածություն և ակադեմիական առաջադիմություն: Հիմնվելով ուսումնասիրությունների ակնհայտ վկայությունների վրա, հետազոտողների խումբը հաստատապես վճռականորեն խորհորդ տվեց, որ սովորողները ամեն օր մեկ ժամ պետք է զբաղվեն չափավորից մինչև բարձր ինտենսիվության ֆիզիկական ակտիվ գործունեությամբ: Դիտարկելով հատկապես ակադեմիական առաջադիմությունը, հետազոտողների խումբը ուժեղ ապացույցներով հիմնավորեց այն եզրակացությունը, որ «ֆիզիկական ակտիվությունը դրական ազդեցություն է ունենումհիշողության, ուշադրության կենտրոնացման և դասարանական վարքի վրա»:

Միացյալ նահանգների շատ դպրոցներում սովորողները երաժշտության և դիտարվեստի որոշ կրթություն ստանում են, ինչը հաճախ շատ կցկտուր է: Բայց պարին ու թատրոնին նայում են որպես երկրորդ կարգի քաղաքացիների, և ընդհանրապես, սովորողներին արվեստի հետ շփվելու ամենափոքր հնարավորությունն է տրվում աղքատության բարձր մակարդակ ունեցող վայրերում:   «Դեռ միլիոնավոր սովորողներ կան, որոնք արվեստի որվևէ տեսակին վերաբերող ուսուցում չեն ստանում: Նրանցից շատերը մեր աղքատ համայնքներում են, որտեղ այս ծրագրերի կարիքն ամենաշատն է զգացվում», ասում է Quadrant Research-ի հիմնադիր տնօրեն Բօբ Մօրիսոնը:

«Լավ կլինե՞ր, եթե միլիոնավոր սովորողների համար անհասանելի լինեին մաթեմատիկան և լեզուները», հարցնում է նա:  «Իհարկե, ո՚՚, և նույնը չի կարելի հանդուրժել արվեստի նկատմամբ: Համառորեն իր ճանապարհը հարթող աեասպել կա, որ արվեստը միայն օժտված և տաղանդավոր երեխաների համար է, բայց մենք գիտենք, որ արվեստից օգուտ են ստանում բոլորը`անկախ նրանց ընտրած մասնագիտական նեղ արահետից», ասում է նա: «Մենք մաթեմատիկան չենք սովորեցնում, որպեսզի բացառապես բոլորին մաթեմատիկոսներ դարձնենք, և մենք գրել չենք սովորեցնում, որպեսզի վիպասանների մի նոր սերունդ ստեղծենք: Նույն ճշմարտությունն էլ արվեստի դեպքում է: Մենք մեր սովորողներին արվեստ ենք սովորեցնում, որպեսզի նրանք դառնան բազմակողմանի զարգացած քաղաքացիներ, ովքեր կկարողանան արվեստի ոգեղենությամբ կիրառել իրենց ունակությունները, գիտելիքը և փորձը իրենց ընտրած մասնագիտական աշխատանքում և կենցաղում»:

 

 

 

1994-ի ամառը Արատեսում

1994-ի ամռանը, երբ արդեն ազատագրվել էր Շուշին, երբ արդեն Ադրբեջանի Միլի Մեջլիսի, Հայաստանի Գերագույն խորհրդի և Լեռնային Ղարաբաղի ներկայացուցիչները ստորագրել էին Բիշքեքյան համաձայնագիրը անժամկետ զինադադարի մասին, երբ Երևանում արդեն կանոնավոր կերպով երկու անգամ երկու ժամով էլեկտրականություն էին տալիս, երբ Հայաստանի գրեթե բոլոր հանգստյան տները դեռ լիքն էին Ադրբեջանից ժամանած փախստականներով և որևէ տեղ հնարավոր չէր ընտանիքով մեկնել ամռան տապին, ես իմ ընտանիքի հետ հաճույքով միացա Արատեսի ամառային տասնօրյա ճամբար մեկնող մեր կրթահամալիրի մոտ 30 հոգանոց խմբին: Ճամբարի ղեկավար էր նշանակվել այն ժամանակ դեռ չամուսնացած (կես կատակ կես լուրջ ասում էր, որ կամուսնանա, երբ կկարողանա «Բոթասներ» գնել…որքան դժվար և միևնույն ժամանակ հուսառատ տարիներ էին) Արտեմ Ալեքյանը: Ճամբարային 10 օրերից միայն երկու օրը Արտեմը կարողացավ ղեկավարել այդ մեծ խմբին: Արտեմը շատ մեղմ բնավորությամբ երիտասարդ մաթեմատիկոս էր, ում հետաքրքիր տրամաբանական խնդիրները շատ շուտ կորցրեցին իրենց գրավչությունը այդ երբեմնի ադրբեջանաբնակ ու հիմա արդեն՝ լքված լեռնային գյուղում: Շատ դժվար էր Միջին դպրոցի անհանգիստ չարաճճիներին աչքի առաջ պահել. մեկին ձգում էր արագահոս ու զուլալ մաքրությամբ գետակը, մյուսին՝ քարանձավը, ուր արջի թարմ ոտնահետքեր էին նկատել, մյուսներին էլ՝ դաշտային ծաղիկներով բացատները:  Հետագայում պարզվեց, որ այդ խումբը կարողացավ հրաշալիորեն ինքնակազմակերպվել: Խոհանոցի հոգսերն իր վրա վերցրեց ութերորդցի Տաթև Բլեյանը: Բոլորը կուշտ էին ու առողջ:

 

Без названия (3)

Իմ Աննային շատ էին հետաքրքրում դաշտային ծաղիկները, իսկ Դավիթը չէր ուզում հեռանալ գետակից:  Զարմանալի ջուր ունի Արատեսի գետակը: Այն այնքան սառն է ու այնքան մաքուր, որ կարելի է խմել: Այնպիսի տպավորություն է, որ մի մեծ ու ջրառատ աղբյուր է հոսում: Հենց այդպես էլ կա. նրա ափերի տարբեր տեղերում գետնի տակից աղբյուրներ են դուրս գալիս ու միանում  գետակի ջրերին:

Без названия (4)

 

Без названия (2)

Արատեսի ճամբարի ամենահետաքրիր հիշողություններից մեկն էլ այն եղավ, որ ես ավելի  մոտիկից ճանաչեցի Աշոտ Բլեյանին,  չնայած արդեն 5 տարի աշխատում էի Կրթահամալիրի Ավագ դպրոցում, որն այն ժամանակ Գիմնազիա էր կոչվում: Ճամբարի 5-րդ օրն էր ընթանում, երբ մի անասելի աշխուժություն սկսեց տիրել: Ճամբար էին ժամանել Գևորգ Հակոբյանը, Նորայր Այվազյանը (ընկերական շրջապատում նրան Սպարապետ են կոչում) և Աշոտ Բլեյանը:  Տիար Բլեյանը չհանդուրժեց ճամբարային արդեն հաստատված ծույլ ու խաղաղ ռեժիմը: Նա տագնապ բարձրացրեց, բոլորին հանեց քնից, նիրհից ու ննջելուց: Պետք է քայլարշավի գնանք իր հետևից: Սկզբում նա մեզ տարավ այն քարանձավը, որտեղ արջի հետքեր էին տեսել: Քայլարշավի ընթացքը բավականին արագ էր: Ժամանակ չկար տնտղելու, թե ուր ես դնում ոտքդ, արդյո՞ք այդտեղ թաքնված օձ կա, թե՞ ոչ: Համարձակ եղի՚ր, առա’ջ, առա’ջ: Քարանձավում ենք, մեզնից վախեցած տասնյակ չղջիկներ միանգամից սկսում են թռչել այս ու այն կողմ: Ահա «մեր կրթահամալիրի արջի» թարմ հետքերը, բայց պետք չէ երկար մնալ այստեղ. օրը ճաշ դառավ, արջը կարող է շոգել և վերադառնալ քարանձավ՝ մի քիչ զովանալու: Քարանձավից զառիթափով արագ դեպի գետակ է իջնում մեր Բլեյանը: Պետք է հետևել նրան՝ թեկուզև արջին չհանդիպելու պատճառով: Արագ, արագ դեպի ներքև, դեպի սառը գետակը: Ես վերջինը հասա գետակին: Մի իսկական փորձություն էր քայլել գետակն ի վար տիար Բլեյանի հետևից: Այստեղ մեծ քար է, որին պետք է շրջանցել, իսկ այստեղ մեծ փոս է, բայց ջուրն այնքան զուլալ է և խոշորացույցի նման հատակը մոտեցնում է ու չի զգացվում  խորությունը: Պետք է հաղթահարել, ճչալով կամ անտրտունջ, ծիծաղով կամ խոժոռ հայացքով, իսկ տիար Բլեյանը այնքան առաջ է անցել ու բարձրաձայն պատմում է շրջապատող լեռների, դաշտերի ու աղբյուրների մասին՝ հետ չնայելով ու կանչելով բոլորին. «Եկեք, եկեք, հետ մի մնացեք»: Այդ տարվա սեպտեմբերին մեր Գիմնազիան տեղափոխվեց այժմյան Քոլեջի մասնաշենքը ու այդ ուսումնական տարվա սկզբից փոխվեց մեր գիմնազիական ակադեմիական ուսուցմամբ հանգիստ կյանքը: Եվ արդեն 24 տարի շարունակ. «Հետ մի՚՚ մնացեք, առա՚ջ, առա՚ջ, անհոգնել առա՚ջ»:

 

 

 

Օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիայի աշխատանքը 2017-2018 ուսումնական տարում

Սեպտեմբեր-հունիս ժամանակահատվածում ամփոփիչ հաշվետվություններ են ներկայացվել յուրաքանչյուր ամսվա վերջին:

Հաշվետվություններում լուսաբանվել են հետևյալ աշխատանքները՝

  1. Այլոց փորձի ուսումնասիրություն
  2. Օտար լեզու դասավանդողների կատարած թարգմանչական աշխատանքը:
  3. Ամենամսյա անգլերեն և ռուսերեն ֆլեշմոբների մասին տեղեկատվություն
  4. Օտար լեզու դասավանդողների ուսումնական պարապմունքների և ուսումնական նախագծերի մասին իմ կատարած ուսումնասիրությունները
  5. Օտար լեզու դասավանդողների մասնակցությունը ուսումնական ճամբարներին, հեղինակային մանկավարժության հեղինակների հավաքներին:

 

Միջմշակութային հաղորդակցություն թեմայով դասընթացը իր շարունակությունը կունենա նաև հունիսի 25-29-ը

Հունիսի 25

Հանդուրժողականություն – Tolerance

Քննարկվում են այս հարցերը՝

The ability or willingness to tolerate the existence of opinions or behaviour that one dislikes or disagrees with.

Religious tolerance

Tolerance in our History textbooks

Have you ever experienced discrimination on a personal level?

Հունիսի 26

Սոցիալական խնդիրների հաղթահարումը 

Քննարկման համար առաջարկվող հարցեր

  • Are there food kitchens for the needy in our country?
  • Are there homeless shelters in our country?
  • Are there many homeless people in Armenia?
  • Are there many suicides in Armenia?
  • Are there nursing homes in Armenia?
  • What are some reasons that people become homeless?
  • What do you think is the most serious problem in Armenia?
    • Why do you think so?
    • What can we do as individuals to solve this problem?

 

Հունիսի 27

Հանրակրթության գլխավոր նպատակը

Տեքստի ընթերցում և քննարկում

“To find out what one is fitted to do, and to secure an opportunity to do it, is the key to happiness.” — John Dewey «Պարզել անհատի մի բան անելու ներքին ունակությունը և տալ նրան այդ բանն անելու հնարավորությունը՝ բանալին է երջանկության»:

 

Հունիսի 28

Կարծրատիպերը հայկական իրականությունում. դրանց հաղթահարումը – Stereotypes in Armenian reality and the ways of overcoming them.

 

View story at Medium.com

Մասնագիտական զարգացման դասընթաց մանկավարժական ճամբարում. միջմշակութային հաղորդակցություն

Լիլիթ Մադոյանի լուսաբանումը

Հունիսի 11-15-ը և հունիսի 18-22-ը լողափնյա ամառային ճամբարները կրթահամալիրի դպրոց-պարտեզներում և Միջին դպրոցում

Արևմտյան դպրոց

Մելինե Սիմոնյանը Արևմտյան դպրոց-պարտեզի հունիսի 11-15-ի ամառային ճամբարի պատասխանատուն է և իր բլոգում լուսաբանել է ճամբարի բոլոր օրերը տեքստերով, լուսանկարներով և տեսաֆիլմերով: Ճամբարի բոլոր օրերը հագեցած են եղել լողուսուցմամբ, պարտիզապուրակային աշխատանքներով և կենդանիների խնամքով:

Գրետա Բակունցի բլոգում հրապարակված է հունիսի 18-22-ը ամառային ճամբարի հայտարարությունը և աշխատանքային ծրագիրը:

Բոլոր օրերը միանման են. լող միջավայրի խնամք, խաղեր: Չի նախատեսվում մի որևէ Երևանյան ճամփորդություն, քայլարշավ ճամբարի տարածքից դուրս:

Արևելյան դպրոց

Իվետա Ջանազյանը իր բլոգում ամփոփել է Արևելյան դպրոց-պարտեզի ամառային ճամբարի գործունեությունը հունիսի 11-15-ը: Հաշվետվության մեջ չի երևում ճամբարի ամենօրյա գործունեությունը ժամանակացույցով: Նշված է, որ ամենօրյա լողուսուցում է իրականացվել, բայց բլոգում լավ չի լուսաբանված դա: Ֆեյսբուքում հրապարակված մի նկարի հղում է դրված: Ծիսական հարսանիքի պատրաստությունը և մասնակցությունը չի նշված:

Գայանե Փարվանյանը հունիսի 18-22-ի մանկավարժական ճամբար պատասխանատուն է Արևելյան դպրոցում, բայց մինչև հիմա ոչ մի աշխատանքային ծրագիր չի հրապարակված:

Հարավային դպրոց

Տաթև Մելքոնյանը Հարավային դպրոց-պարտեզի հունիսի 11-15 ամառային ճամբարի պատասխանատուն է եղել: Բլոգում առկա են առանձին նյութեր ճամբարի մասին, բայց չկա ժամանակացույցով ճամբարային գործողությունների ծրագիր: Հաշվետվություն չի արվել:

Հասմիկ Պողոսյանը իր բլոգում հրապարակել է հունիսի 18-22 -ի ամառային ճամբարի մասին հայտարարությունը և աշխատանքային ծրագիրը: Բոլոր օրերին լողը ներառված է օրվա ռեժիմում, բայց ծրագրում բացակայում են քայլարշավները Երևանում (Երևան 2800, գետը քաղաքում):

Հյուսիսային դպրոց

Հայկուհի Հովհաննիսյանի բլոգում առկա է հունիսի 11-15-ը ճամբարի առօրյա ծրագիրը և կատարված աշխատանքները: Լողափնյա ճամբարին բնորոշ առօրյա է իրականացվել`յուրաքանչյուր օր լողը և հեծանիվը ներառված է ծրագրում, իսկ մի օր նույնիսկ եղել է «լողափնյա ֆլեշմոբ»:

Քրիստինե Սահակյանց

Միջին դպրոց

Անուշ Ասատրյանի բլոգում հրապարակված է 11-15-ը ճամբարի հայտարարությունը և ճամբարի ամփոփումը:

Ամփոփման մեջ չի ասվում, թե քանի անգամ են գնացել լողալու: Միայն մի տեսանյութ է հրապարակված: Նշված է ծիսական հարսանիքին պատրաստվելու մասին, բայց չի նշված որևէ մի քայլարշավի, Երևանի մեջ ուսճամփորդության մասին (Երևան 2800, Գետը քաղաքում):

Տաթև Ալեքսանյանի բլոգում հրապարակված է հունիսի 18-22 -ի ամառային ճամբարի մասին հայտարարությունը իր գործունեությունների ծրագրով և ժամանակացույցով:  Ծրագրում ամեն օր առկա է «այցելություն լողավազան» գրառումը օրվա ռեժիմում: Ուրբաթ օրը`հունիսի 22-ին, նախատեսվում է այցելություն Մարտիրոս Սարյանի տուն թանգարան:

Դարձվածքները և ասացվածքները տարբեր լեզուներով


Նախաբանի փոխարեն.

Տարիներ առաջ, երբ դեռ մենք կայք չունեինք և բոլորի նման պատի թերթ էինք լույս ընծայում, ես մի փոքրիկ նյութ գրեցի մեր կրթահամալիրի մասին, որն ամբողջովին «մատ» բառով կազմված դարձվածքներից էր. «Մեզ մատով են ցույց տալիս, մեր վրա մատ են թափ տալիս, իրենք մատների արանքով են նայում ամեն ինչին ու մատը մատին չեն խփում, բայց մատների փաթաթան են դարձնում մեր տքնանքով ստեղծածը, բայցևայնպես, ընդունում են, որ մեր մատը խառն է ամեն մի նոր գործում»:

Հետևելով մեր կրթական օրացույցին` ուղիղ ժամը 13:00-ին ես արդեն մեր դպրոցական բակում էի՝ Հայրենագիտական ակումբի դիմացի ծառաստվերաշատ վայրում, որն արդեն դարձել է մեր ամառային ուսումնական տարածքը: Կրթահամալիրի օտար լեզու դասավանդողները և Ավագ դպրոցի մի քանի սովորող այստեղ էին հավաքվել մայրենիի դասավանդող Հասմիկ Ղազարյանի հրավերով՝ քննարկելու մի հետաքրքիր թեմա՝ «Դարձվածքները տարբեր լեզուներով»:

20180614_122824_Burst01

Միևնույն երևույթը բնութագրող տարբեր լեզուներում առկա համարժեք դարձվածքները և երբեմն էլ դրանց բառացի թարգմանությունները բարի ժպիտներ կամ էլ լիաթոք ծիծաղ էին առաջացնում: Օրինակ, պարզեցինք, որ հայերենի «շան տեղ դնել» դարձվածքը երկու իրար հակասող մտքեր է արտահայտում, որը ոչ մի այլ լեզվում առկա չէ, իսկ բառացի թարգմանելն էլ միայն ծիծաղ է առաջացնում: Խոսեցինք դարձվածքների և ասացվածքների մասին, որոնց համարժեքները կարողացանք ասել վեց լեզվով: Օրինակ, «Лучше синица в руках, чем журавль в небе», «A bird in the hand is worth two in the bush», «Այսօրվա մի օրն ավելի լավ է, քան վաղվա երկուսը», «Նաղդ օլսուն, սողան օլսուն (թուրքերեն)»:  Աննա Մարությանը մի օրինակ բերեց ֆրանսերենից, որը շատ նման է հայերենի «ձու գողացողը ձի էլ կգողանա» ասացվածքին, բայց միայն մի տարբերությամբ՝ «Ձու գողացողը ցուլ էլ կգողանա»: Հասմիկ Ղազարյանը անմիջապես կռահեց, որ այդտեղ հարանունների երևույթն է աշխատում, ինչը հաստատեց Աննան՝ ասելով, որ ֆրանսերենում ձու և ցուլ բառերի վերջավորությունները նույն հնչյուններն ունեն «Qui vole un oeuf, vole un boeuf»: Ափսոսում եմ, որ չձայնագրեցի այս հետաքրքիր քննարկումը, երբ միմյանց հերթ չտալով արագ ասվում էին Դիանա Նազարյանի պարսկերեն, Էլեն Քոքչյանի թուրքերեն, Ժաննա Հակոբյանի ռուսերեն, Ռինա Շագինյանի վրացերեն, Նարինե Բարսեղյանի իսպաներեն, Սիլվա Հարությունյանի անգլերեն օրինակներն ու համեմատությունները միևնույն դարձվածքի կամ ասացվածքի վերաբերյալ, որոնց հետևում էր Հասմիկ Ղազարյանի հայերենի հետ կապված  մեկնաբանությունները: Քննարկման թեժ մի պահի մեզ միացան Ջրափի գյուղի դասավանդողներն ու սովորողները: Հետաքրքիր էին նրանց մայրենիի դասավանդողի օրինակները Շիրակի բարբառով:

Խոսում ենք անգլերեն

Ստուգատես-փառատոնային ճամբարի օրերին՝ հունիսի 12- 15-ը կազմակերպվում են անգլերենի քառօրյա պարապմունքներ այն դասավանդողների համար, ովքեր ունեն անգլերեն հաղորդակցվելու որոշակի կարողություններ և ուզում են ակտիվացնել անգլերեն խոսելու իրենց այդ կարողությունները:

Հաղորդակցման թեման մեր կյանքն է՝ առօրյա կենցաղային հարցերից մինչև հեղինակային մանկավարժություն և թավշյա հեղափոխություն:

Պարապմունքները կլինեն նշված օրերին ժամը 11:00-12:00, Ավագ դպրոցի ընթերցասրահում:

Մասնակիցների նախնական ցուցակը

  1. Աննա Մարության
  2. Մանիկ Պողոսյան
  3. Էլեն Քոքչյան
  4. Ռինա Շագինյան
  5. Հռիփսիմե Առաքելյան
  6. Գայանե Թերզյան
  7. Էմանուէլ Ագջոյան
  8. Նարինե Բարսեղյան
  9. Հասմիկ Նալբանդյան
  10. Մենուա Հարությունյան
  11. Արման Երանոսյան

 

Ֆինն մանկավարժների այցը կրթահամալիր

Երբ երկու տարի առաջ Վահրամ Թոքմաջյանը Դանիայում մասնակցում էր եվրոպական երկրների պատմության ուսուցիչների գիտաժողովին, նա այնպես գրավիչ էր ներկայացրել մեր կրթահամալիրը, որ Ֆինլանդիայի ներկայացուցիչը՝ Ռիտա Միկոլլան, ցանկացել էր անձամբ գալ և տեսնել մեր կրթահամալիրը: Այդպես էլ եղավ: 2017-ի դեկտեմբերին Ռիտա Միկոլլան նամակով հայտնեց Վահրամ Թոքմաջյանին այն մասին, որ կազմակերպում է 30 հոգանոց պատմության ուսուցիչների խմբի այցը Հայաստան: Ֆինն առաջատար պատմության ուսուցիչները համաձայնվել էին Ռիտա Միկոլլայի առաջարկին՝ մեծ ցանկություն հայտնելով գալ ու տեսնել Արարատը, Հայաստանի պատմամշակութային հուշարձանները, հինավուրձ եկեղեցիները, ինչպես նաև՝ մեր կրթահամալիրը: Խումբը ղեկավարում էր Ֆինլանդիայի պատմության և հասարակագիտության ուսուցիչների միության ամբիոնի վարիչ Էէրո Կիտունենը:

34531475_2009674192629126_4260841946882244608_n

Հանդիպեցինք Մեդիա կենտրոնի մոտ: Նրանք մի փոքր անակնկալի եկան՝ տեսնելով մեր Կենտրոնի ներքին դիզայնը՝ շախմաի սրահը, ապակեպատ սենյակները, խոհանոցը, շրջանաձև բացվածքից երևացող աստղացուցարանի մեծ գունդը: Այս ամենը մեր աչքերի համար սովորական տեսարան է, բայց նրանց համար արտասովոր էր ամեն ինչ: Ես նրանց բացատրում էի մեր Կենտրոնի դերն ու նշանակությունը ամբողջ կրթահամալիրի համար և, միևնույն ժամանակ, ինձ համար մի նոր ու անսովոր հպարտություն էի զգում, քանի որ եզակի առիթ էր ինձ ընձեռնվել՝ ներկայացնելու մեր կրթահամալիրը իր հեղինակային մանկավարժությամբ աշխարհի ամենաառաջադեմ հանրակրթական համակարգ ունեցող երկրից ժամանած 30 ուսուցչի: Իմ հպարտությունը մեկ այլ հաճելի երանգ ստացավ, երբ Սուսան Մարկոսյանը մոտեցավ խմբին ու իր կիրթ ու մեղմ ձայնով և ճիշտ կառուցված անգլերեն նախադասությամբ ողջունեց հյուրերին. ‹‹Dear guests, welcome to the Mkhitar Sebastatsi Educational Complex››: Առանձին փոքրիկ խմբերի հետ անգլերեն զրույցի էին բռնվել նաև Վահրամ Թոքմաջյանն ու Ավագ դպրոցի սովորող Լուսինե Ալեքսանյանը: Որոշեցինք, որ մենք կայցելենք Արևմտյան դպրոցը, որպեսզի մեր հյուրերը տեսնեն մեր բոլոր դպրոց-պարտեզներին բնորոշ ուսումնական միջավայրը, ինչպես նաև սովորողների սիրելի վայրը՝ ուսումնական ագարակը:

34536768_2009754249287787_1949221764273799168_n

Արևմտյան դպրոց-պարտեզում մեզ դիմավորեց Տաթև Աբրահամյանը և մեզ ուղեկցեց մի դասասենյակ, որտեղ պետք է ներկայացնեինք կրթահամալիրի կայքը: Հյուրերից մեկը ասաց, որ ինչ-որ թեթևացած զգացում է ապրում և չի հասկանում, թե դա ինչից է: Այդ ժամանակ ես խնդրեցի բոլորին ուշադրություն դարձնել թեթևություն ներշնչող թափանցիկ միջավայրին, որը ստեղծվել է ապակեպատ միջնորմներով ու դռներով: Վերացվել են մարդկանց իրարից բաժանող բետոնե անթափանց պատերը: Անսովոր բնական  լուսավորություն է ամենուր:

Հյուրերի համար հաջորդ անսովոր անակնկալը մեր բազմալեզու կրթահամալիրային կայքն էր: Հերթով սեղմում էի 7 երկրները խորհրդանշող դրոշների պատկերները և ցույց էի տալիս թարմ հրապարակումները մեր հունիսյան ուսումնական ճամբարի առօրյայի մասին: Հյուրերը հետաքրքրվեցին, թե արդյոք այդ բոլոր լեզուները դասավանդվում են մեր կրթահամալիրի դպրոցներում: Նրանց զարմացրեց դրական պատասխանը և հատկապես այն, որ հրապարակված տեքստերի մեծ մասը ստեղծել են տարատարիք սովորողները: Հյուրերի համար ամենամեծ անակնկալը Թուրքիայի դրոշի առկայությունն էր մեր կայքում, ինչը խոսում է այն մասին, որ թուրքերենը նույնպես դասավանդվում է կրթահամալիրում: Հյուրերը պատմության ուսուցիչներ էին և բոլորն էլ գիտեին հայոց ցեղասպանության մասին ու նրանց համար հետաքրքիր էր, թե ինչպես են պատմության ուսուցիչները ներկայացնում այդ թեման իրենց սովորողներին: Վահրամ Թոքմաջյանը նշեց, որ այդ թեման մեր կրթահամալիրի դասավանդողները ներկայացնում են սովորողներին՝ առանց նրանց մեջ հարևան երկրի նկատմամբ ատելություն և այլատյատություն սերմանելու:

[UNSET]

Ֆինն ուսուցիչների համար զարմանալի էր նաև, որ լողուսուցումը ընդգրկված է կրթահամալիրի դպրոց-պարտեզների ուսումնական պլանում: Մեր փակ տաքացվող լողավազանի պատուհանը բաց էր և նրանք տեսան լողացող երեխաներին, իսկ մի քանի մետր այն կողմ արևի ջերմությամբ տաքանում էր բաց լողավազանի նոր լցված թարմ ջուրը:

Երբ մեր քայլերն ուղղեցինք դեպի ուսումնական ագարակը, հյուրերին ասացի, որ կրթահամալիրում գործում են ամենատարբեր մարզաձևերի խմբակներ՝ սուսերամարտի, ձիավարության, եռամարտի, նետաձգության, հրաձգության, մարմնամարզության, ֆուտբոլի, վոլեյբոլի, բասկետբոլի: Հյուրերին բացատրեցի, որ ըստ մեր հեղինակային մանկավարժության՝ ‹‹կենդանաբանություն›› ուսումնական առարկան, սերը կենդանիների և բնության նկատմամբ ավելի արդյունավետ է ուսումնական ագարակի առկայությամբ, երբ երեխաները կարողանում են մոտիկից տեսնել կենդանիներին, խնամել նրանց:

34473959_1093003017506116_8492741603805364224_n

Շրջայցն ավարտեցինք Մայր դպրոցով: Դաշնամուրի ձայնը մեզ տարավ համերգասրահ, որտեղ Լիլիթ Առաքելյանը իր դաշնամուրի պարապմունքն էր անցկացնում: Հյուրերը արդեն հոգնած էին և միանգամից հանգիստ նստեցին: Սկզբում Լիլիթի սանը նվագեց իր դասը, իսկ հետո արդեն Լիլիթը բոլորին հիացրեց Կոմիտասի ‹‹Գարուն›› ստեղծագործությամբ: Վահրամ Թոքմաջյանի կաբինետում ավելի մանրամասն ներկայացրեցինք մեր հեղինակային մանկավարժությունը, նախագծային ու բլոգային ուսուցումը՝ ի հակադրություն անգիրի դպրոցի:

Վերջում Ֆինլանդիայի պատմության և հասարակագիտության ուսուցիչների միության ամբիոնի վարիչ Էէրո Կիտունենը շնորհակալություն հայտնեց մեզ՝ ասելով, որ ինքը որպես փորձագետ աշխարհի շատ երկրների դպրոցներում է եղել, բայց հանրակրթություն իրականացնող այսպիսի կրթահամալիր իր դպրոցներով, ուսումնական միջավայրով և ուսուցման առաջադեմ մեթոդներով որևէ տեղ չի տեսել:

 

 

Այո, ճիշտ էր այսօր մեր տիար Աշոտ Բլեյանը Հայելի ակումբում ժամը մոտավորապես 12:30-ին, երբ վստահ ու խրոխտ ձայնով ազդարարեց, որ Հայաստանի հանրակրթական բրենդը ‹‹Մխիթար Սեբաստացի›› կրթահամալիրն է: Ժամը 18:20-ին մոտավորապես նույն բանը այլ խոսքերով և արդեն միջազգային մասշտաբներով հաստատեցին Ֆինլանդիայից ժամանած մասնագետները:

Պայմանավորվեցինք համագործակցային կապեր հաստատել: Էէրո Կիտունենը խոստացավ դա իրենց միության անունից:

 

Հունիսի 18-22-ը կայանալիք մանկավարժական ճամբարի մասնագիտական զարգացման դասընթացի ծրագիր

Դասընթացի նպատակը

Դասընթացի նպատակն է դասավանդողների մոտ ձևավորել մասնագիտական բառարաններից (glossaries), համացանցի թարգմանական անվճար կայքերից օգտվելու, մասնագիտական տեքստեր անգլերենից հայերեն թարգմանելու, ինչպես նաև մասնագիտական զրույցներին մասնակցելու կարողություններ: Աշխատանքային լեզուն անգլերեն է:

Դասընթացի մասնակիցները

Նախընտրելի է, որ մասնակիցները լինեն օտար լեզուներ դասավանդողները և հասարակագետները, քանի որ 2018-2019 ուստարում փորձ է արվելու ինտեգրել օտար լեզուների և հասարակագիտության ուսուցումը: Դասընթացը բաց է նաև բոլոր այն դասավանդողների համար, ովքեր անգլերենը դիտում են որպես միջոց իրենց մասնագիտական ինքնակրթության, այլոց փորձի ուսումնասիրության, ուսումնական նախագծերի իրականացման հետազոտական փուլը արդյունավետ դարձնելու համար:

Դասընթացի մասնակիցները աշխատում են անհատական նոթբուք-նեթբուքերով:

Դասընթացի աշխատաժամանակը

18.06.2018

Առաջին պարապմունք (տևողությունը 90 րոպե)

  1. Ներկայանում ենք անգլերեն և պատասխանում ենք այս հարցին. ինչու՞ ընտրեցիր այս դասընթացը: (20 րոպե)
  2. Մասնագիտական տերմինների բառարաններ. (20 րոպե)

a glossary of poetic terms   

a glossary of legal terms

a glossary of Social Studies terms 

a glossary of educational terms

3. Մարդու հիմնական իրավունքները և ազատությունները ըստ 2015-ի դեկտեմբերին ընդունված Հայաստանի հանրապետության սահմանադրության (անգլերեն)

Fundamental Human and Civil Rights and Freedoms

Articles 14, 14,1, 15, 16

19. 06.2018

  1. ԺողովրդավարությունDemocracy (30 րոպե)
  2. The Velvet Revolution in Armenia – Թավշյա հեղափոխությունը Հայաստանում    The beginning, process and victorious end. Can we organize a discussion on this topic? Սկիզբը, ընթացքը, հաղթական ավարտը. կարող ենք այս թեմայով անգլերեն քննարկում կազմակերպել:  (60 րոպե)

Անգլերեն հոդվածներ տնային ընթերցանության համար.

Why Armenia’s velvet revolution won without a bullet fired. BBC News

Ինչու՞ Հայաստանի հեղափոխությունը հաղթանակեց առանց մի փամփուշտ կրակելու. BBC

2018 Armenian Velvet Revolution Wikipedia

20.06.2018

  1. Հայաստանի Ազգային ժողովը, խորհրդարանական ընտրություններ (90 րոպե)

The National Assembly of Armenia, parliamentary elections

The Factions in Armenian Parliament – “The Republican Party” Faction, “Tsarukyan” Faction, “Way out” Faction, “Armenian Revolutionary Federation Party” Faction

Դերախաղ.

Հասարակագետները ներկայացնում են Ազգային ժողովը հայերեն, իսկ անգլերեն և այլ օտար լեզուներ դասավանդողները թարգմանում են անգլերեն:

Դերախաղի երկրորդ փուլում դասավանդողները դերերով փոխվում են:

21.06.2018

  1. Հանդուրժողականություն – Tolerance

Քննարկում ‹‹Հանդուրժողականությունը կյանքի տարբեր ասպարեզներում›› (90 րոպե)

 

Երիտասարդությունը՝ հանուն մարդու իրավունքների

Օգտակար ուսումնական նախագիծ են անում Քոլեջի գործավարների և զբոսաշրջության խմբերի սովորողները Անահիտ Մելքոնյանի և Գայանե Թերզյանի ղեկավարությամբ: Նախագիծը լավ իմաստով հավակնոտ վերնագիր ունի՝ «Մարդու իրավունքների մասին խոսում ենք երեք լեզվով»:  Թե ապագա գործավարները և թե զբոսաշրջության կազմակերպիչները իրենց առօրյա աշխատանքում անխուսափելիորեն գործ են ունենալու տարբեր իրավական հարցերի հետ, հայտնվելու են այնպիսի իրավիճակներում, երբ անհրաժեշտ է լինելու ճիշտ խոսելու և գործելու՝ հաշվի առնելով մարդու իրավունքները: Այս նպատակին է ծառայում նախագիծը: Սկզբում նրանք ծանոթացել են «Youth for Human Rights – Երիտասարդությունը՝ հանուն մարդու իրավունքների» կայքի նյութերին, որտեղ մատչելի և տարբեր լեզուներով շարադրված են ՄԱԿ-ի մարդու իրավունքների համընդհանուր հռչակագրի հիմնական դրույթները, քննարկել դրանք հայերեն, ռուսերեն և անգլերեն: Նախագծի երրորդ և վերջնական փուլը կայքում առկա մարդու իրավունքներին վերաբերող  տեսահոլովակների հայերեն թարգմանությունն է, որն ավարտելու են հունիսին:

Ռուսերենի 2018-ի մայիսյան ֆլեշմոբի առաջադրանքները

2-3-րդ դասարաններ (Անահիտ Նաղդալյան)

4-5-րդ դասարաններ (Մարիամ Քալանթարյան)

6-8-րդ դասարաններ (Ժաննա Հակոբյան)

9-12-րդ դասարաններ (Ժաննա Հակոբյան)

 

Անգլերենի 2018-ի մայիսյան ֆլեշմոբի առաջադրանքները

2-3 դասարաններ (Լիլիթ Հայկազունի)

4-5-րդ դասարաններ (Լիանա Ասատրյան)

6-8-րդ դասարաններ (Սիլվա Հարությունյան)

9-12-րդ դասարաններ (Իրինա Ապոյան)

 

Կլոր սեղան-քննարկում «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի Ավագ դպրոցում

Հեղինակային մանկավարժության հեղինակների ամենամյա մայիսյան հավաքի երրորդ օրն ինձ համար նշանավորվեց Սիլվա Հարությունյանի կազմակերպած կլոր սեղան-քննարկումով, որի աշխատանքային լեզուն անգլերեն էր: Քննարկման թեման թարգմանչական նախագծերն էին: Քննարկմանը մասնակցում էին 9-11-րդ դասարանների անգլերենի ընտրությամբ սովորողները: Միանգամից ասեմ, որ այս կլոր սեղան-քննարկումը ամենալավ իմաստով պարզերես արեց մեր Ավագ դպրոցի մասնակցությունը մայիսյան հավաքին: Սովորողները անգլերեն խոսում էին սահուն և անկաշկանդ, իսկ ամենակարևորն այն էր, որ կարողանում էին պաշտպանել իրենց տեսակետները: Օրինակ՝ քննարկումը միտումնավոր ավելի թեժ դարձնելու համար ես ասացի, որ անգլերենին հատկացված ժամանակի վատնում է անգլերենից հայերեն թարգմանություններ անելը, որովհետև այդ դեպքում ավելի շատ ժամանակ է ծախսվում հայերեն խոսքը ճիշտ ձևակերպելու վրա և ավելացրեցի, որ հայերենից անգլերեն թարգմանությունները ավելի արդյունավետ են անգլերենը լավ սովորելու համար:

32602589_2207677259462176_7925329875148210176_n

Մեկը մյուսի հետևից սկսեցին ինձ հակադրվել Անի Ջանոյանը, Անուշ Նիկողոսյանը, և Մանե Գևորգյանը:

Միքայել Կամենդատյանը խոսեց վերջերս իրենց կատարած հարցազրույց-տեսաֆիլմի թարգմանության մասին, որը հիմնականում աշխատելու և սովորելու ամուր ու կայուն շարժառիթների մասին էր: Միքայելի արտահայտած մտքերն այնքան կապ ունեին իր իսկ անձի հետ: Չէ՞ որ նա վերջերս հաջողությամբ հանձնել է ընդունելության քննությունները և ընդունվել Դիլիջանի միջազգային քոլեջը:

Տպավորիչ էր Վահե Սարգսյանի խոսքը թարգմանության և, ընդհանրապես, անգլերեն սովորելու մասին: Երբ նա իր մտքերն անգլերեն էր արտահայտում, մտածեցի. «Ի՜նչ ինքնատիպ մտածողություն, վստահ եմ, որ նա որևէ տեղ մասնավոր դասերի չի մասնակցում: Դա սեփական ճանապարհը ինքնուրույն հարթող ինքնավստահ անձի խոսք էր»: Այդպես էլ կար: Քննարկումներից հետո մեր առանձնազրույցում Վահեն ասաց, որ ինքը զարմանում է, թե ինչու են սովորողները այդքան մեծ գումարներ վճարում կրկնուսույցներին, որպեսզի իրենց անգլերեն սովորեցնեն. չէ՞ որ ամբողջ համացանցը ողողված է անգլերեն տեքստերով, Youtube-ի տեսադասերով, գեղարվեստական ֆիլմերով ու երգերով: Վահեին կարողացավ հակադրվել միայն Մարտին Մանասյանը՝ մեկ այլ ինքնավստահ պատանի:

32381125_2207677702795465_7110531479100194816_n

Կլոր սեղան քննարկումը տևեց 45 րոպե, բայց թվաց, որ անցել է ընդամենը 5 րոպե: Ռուսական մի ասացվածք կա՝ ‹‹Счастливые часов не наблюдают››: Մեր Ավագ դպրոցում սովորողները կենտրոնացած չեն ԳԹԿ-ի ձանձրալի  շտեմարանները ծայրից ծայր մի քանի անգամ սերտելու վրա: Նրանք ազատ են իրենց ուսման բովանդակության ու ձևի ընտրության մեջ և այդ պատճառով էլ հասնում են իրենց ուղենշած նպատակին թեթև ու վստահ քայլերով:

Հաղորդակցական օտար լեզուն հեղինակային մանկավարժության հեղինակների ուսումնական նախագիծ

Այսօր որոշեցի այցելել մեր կրթահամալիրի տարբեր դպրոցներ և տեսնել, թե ինչ ուսումնական նախագծեր են իրականացնում մեր օտար լեզու դասավանդողները հեղինակային մանկավարժության հեղինակների ամենամյա մայիսյան հավաքին: Այցելություններս սկսեցի Հարավային դպրոցից: Երրորդ դասարանում անգլերենի ուսումնական պարապմունքը վարում էր Աննա Գանջալյանը: Հաղորդակցական անգլերենի նրա նախագիծն է՝ «Հեռախոսազրույց. համաձայնվում կամ չենք համաձայնվում առաջարկին»: 

Սովորողներն իրենց ուսումնական բլոգներում նախօրոք հրապարակել են իրենց կազմած երևակայական հեռախոսազրույցները, իսկ հիմա արդեն դասարանում զույգերով ներկայացնում են դրանք՝ հանպատրաստից ստեղծելով նոր երկխոսություններ իրենց ընկերների հետ: Նրանք ողջունում են իրար և մի որևէ տեղ գնալու առաջարկություն անում: Դիմացինը կամ սիրահոժար համաձայնվում է, կամ էլ մերժում՝ մի որևէ պատճառով:

Photo 2 Без названия

Պարապմունքի բոլոր մասնակիցներն էին ուզում խոսել, հաղորդակցվել անգլերեն: Չէ՞ որ երկխոսությունն այնքան մոտ է մեր առօրյա կյանքին և հենց այդ պատճառով էլ հետաքրքիր է:

Միջին դպրոցի 7-4 դասարանում ռուսերենի պարապմունք էր վարում Ժաննա Հակոբյանը: Իրականացվող նախագծի անվանումն է «Профессии моих родителей». Իրականացվող նախագծի առաջին փուլը ունեցել է «Мастера своего дела» անվանումը, որի ընթացքում սովորողները սովորել են տարբեր մասնագիտությունների ռուսերեն անվանումները և դրանց հիմնական գործունեությունները: Հիմա արդեն՝ ունենալով նախնական լեզվական գիտելիք, նրանք կարողանում են ուսուցչի հետ հանպատրաստից երկխոսություն վարել իրենց ծնողների մասնագիտությունների վերաբերյալ:

20180514_112015_HDR

20180514_112029_HDR

Էմանուել Ագջոյանը՝ մեր կրթահամալիրի աշխարհագրագետը, ինձ հետ անգլերեն հաղորդակցվելու առիթը բաց չի թողնում: Այսօր էլ նա անգլերենով հրավիրեց ինձ իր ուսումնական պարապմունքին՝ խոստանալով, որ ես մի նոր բան եմ սովորելու այնտեղ: Այդ նոր բանը https://maphub.net աշխարհագրական համացանցային քարտեզ-ծրագիրն էր, որի յուրացումը դարձել է միջին դպրոցի յոթերորդցիների մայիսյան հավաքի աշխարհագրության ուսումնական նախագիծը: Պատանի աշխարհագրագետի հետաքրքրությունների բավարարման մի անսպառ գանձարան է այս ծրագիրը:

20180514_113244

Վաղը այցելելու եմ Արևելյան և Հյուսիսային դպրոցները:

 

Հունիսյան «Բարեկամություն» մանկավարժական ճամբար «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրում

Անգլերեն դասավանդողների վերապատրաստման մոդուլի համառոտ նախագիծ (ընթացքի մեջ է անգլերեն ընդարձակ, բովանդակային մոդուլի ստեղծման աշխատանքը, որը պատրաստ կլինի մինչև մայիսի 20-ը)

Մասնակիցներ. Երևանից, Հայաստանի տարբեր մարզերից, Արցախից, Վրաստանից ժամանած հանրակրթական դպրոցների անգլերեն դասավանդողներ

Անհրաժեշտ ուսումնական միջավայրը.

Էլեկտրոնային գրատախտակով և պրոյեկտրով կահավորված լսարան, մասնակիցների մոտ անհատական նոթբուքեր (նեթբուքեր), աշխատանքային լեզուն անգլերեն է:

Վերապատրաստման նպատակը. վերապատրաստման երեք օրերի ընթացքում դասավանդողները ձեռք են բերում ուսումնական բլոգ ստեղծելու և վարելու կարողություն, կրթական տարբեր աստիճաններում հաղորդակցական անգլերենի կառուցողական, աշակերտակենտրոն և նախագծային ուսուցման հմտություններ դասավանդման 5 հիմնական բաղադրիչներով՝ խոսելու, լսելով հասկանալու, ընթերցելով հասկանալու, գրելու և թարգմանելու:

Օր առաջին – 2 ժամ

  1. Անհատական ուսումնական բլոգի ստեղծում՝ wordpress.com կայքի օգնությամբ:
  2. Ուսումնական նյութի ստեղծում և հրապարակում նորաստեղծ բլոգում: Որպես օրինակ առաջարկում եմ անգլերենի հեռավար ուսուցման մեկ-երկու ուսումնական նյութ: Ուսումնական նյութերի տեսակները
  3. Խոսելու կարողության զարգացմանը նպաստող դասարանական գործունեության ձևեր (լեզվական խաղեր) և նախագծեր:

Two techniques for the development of the students’ communicative abilities.

Ձյան փաթիլից մինչև ձնագունդ

Oral examination

Կրտսեր դպրոցի «English at our home – անգլերենը մեր տանը» նախագծեր

Իրինա Ապոյանի «The world around us» նախագիծը

 

Օր երկրորդ – 2 ժամ

  1. Լսելով և ընթերցելով հասկանալու կարողությունները զարգացնող դասարանական գործունեության ձևեր և տնային առաջադրանքներ որպես լրացուցիչ կրթություն:

Ընթերցելով հասկանալը. https://ganjalyanyura.wordpress.com/2012/04/18/teaching-english-in-classes-of-pupils-with-mixed-abilities-2/

Լսելով հասկանալը

Օր երրորդ – 2 ժամ

1 Գրելու և թարգմանելու կարողությունների զարգացմանը նպաստող գործունեություններ.

Վերապատրաստման մասնակիցները ընդգրկվում են «Բարեկամություն» միջազգային կրթական ճամբարի աշխատանքներում և օրվա մնացած ժամերին մասնակցում են ճամբարային գործունեությանը:

Օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիա

Յուրա Գանջալյան

13.05.2018

 

Օտար լեզուների ուսուցումը հասարակագիտական նախագծերով

2018-2019 ուսումնական տարվա ընթացքում առաջարկվում է համակցել օտար լեզուների ուսուցումը հասարակագիտության հետ: Սա չի նշանակում, որ օտար լեզուների ուսումնական պարապմունքներին ուսումնասիրվող օտար լեզվով վերարտադրվելու են ‹‹հասարակագիտություն›› ուսումնական առարկայի դասերը: Սա նշանակում է, որ այսուհետ կրթահամալիրի դպրոցներում օտար լեզվի ուսուցումը ավելի բովանդակային է դառնում: Իրականացվող նախագծերը Միջին և հատկապես Ավագ դպրոցում առընչվելու են Հայաստանի և ուսումնասիրվող լեզվի լեզվակիր երկրի (երկրների) այնպիսի հասարակագիտական ուղղություններին, ինչպիսիք են մշակութաբանությունը, տնտեսագիտությունը, աշխարհագրությունը, պատմությունը, քաղաքագիտությունը, իրավագիտությունը, հոգեբանությունը և սոցիոլոգիան: Օրինակ՝ Ավագ դպրոցում կարող են իրականացվել այսպիսի նախագծեր՝ «ժողովրդավարությունը Հայաստանում և Ֆրանսիայում (Միացյալ նահանգներում, Գերմանիայում, Թուրքիայում…)», «ազատ շուկայական հարաբերությունները Հայաստանում և Միացյալ թագավորությունում, (Ֆրանսիայում, Գերմանիայում, Թուրքիայում, …)», «Ի՞նչ ուսումնական առարկաներ են ուսումնասիրվում մեր երկրի և Միացյալ նահանգների, Ֆրանսիայի, Գերմանիայի ավագ դպրոցներում»: Այդուհանդերձ, ուսումնական նյութերը չեն նմանակելու և վերարտադրելու նշված ուղղություններով դպրոցական դասագրքերի լեզվական ծանր ու խրթին ոճը: Դրանք լինելու են հաղորդակցական լեզվով ստեղծված երկխոսությունների, կարճ տեղեկատվությունների, փոքրիկ ուսումնասիրությունների տեսքով: Նշված ուղղությամբ 2017-2018 ուսումնական տարվա ընթացքում մեր Ավագ դպրոցում որոշակի չափով աշխատանքներ արվել են: Օրինակ՝ Իրինա Ապոյանի և իր 11-12-րդ դասարանների սովորողների «The world around us» նախագիծը, որի առաջին նախաձեռնողը եղել է Տիգրան Աբրահամյանը:

Միջին դպրոցում հնարավոր է իրականացնել նախագծեր Հայաստանի և ուսումնասիրվող լեզվի լեզվակիր երկրի տոների մասին (այս աշխատանքը որոշ չափով մինչև հիմա արվել է), շրջակա միջավայրի բնապահպանական խնդիրների մասին (7-րդ դասարանցիների հետ այսպիսի թարգմանչական նախագիծ կատարել է Հայկուհի Հովհաննիսյանը): Լուսինե Բուշն իր սովորողների հետ հաջողությամբ իրականացնում է e-twinning միջազգային նախագիծը, որի ոգին շատ նման է այս առաջարկությանը:

Կրտսեր դպրոց-պարտեզների 4-5-րդ դասարաններում հնարավոր է կատարել առաջին քայլերը այս ուղղությամբ: Օրինակ՝ մթերքների և ճաշատեսակների ուսումնական թեման ուսումնասիրելիս կարելի է փոքրիկ տեղեկատվությամբ ավելացնել նաև այն ուտեստների անունները, որոնք սիրված են Ամերիկայում և Անգլիայում: Մեր կրտսեր դպրոցներում արդեն ավանդույթ է դարձել «Ինչպես են տոնում Սուրբ ծնունդը և Ամանորը այլ երկրներում» նախագծի իրականացումը դեկտեմբեր ամսին: Հնարավոր է սրան ավելացնել նաև Սուրբ Զատիկի տոնակատարության մասին փոքրիկ նախագիծ: Աննա Գանջալյանը և Մարիամ Քալանթարյանը այս ուսումնական տարվա աշնանային նախագծով ստեղծեցին  «Մեր զբոսայգիները» էլեկտրոնային պատկերազարդ երկլեզու գրքույքը: Կարելի է շարունակել այս նախագիծը՝ պատասխանելով այս հարցին. «Ինչպիսին են զբոսայգիները Լոնդոնում, Նյու Յորքում»:

Դասավանդողներն իրենց 2018-2019 ուստարվա աշխատանքային պլաններում կարող են առաջարկել նոր նմանատիպ նախագծերի անուններ և ստանձնել դրանց իրականացումը:

Օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիայի մարտ ամսվա հաշվետվությունը

Թարգմանական և խմբագրման աշխատանքներ

Լիանա Ասատրյանը անգլերեն է թարգմանել Դպիրում հրապարակված իմ հոդվածը, որը խմբագրելուց հետո հրապարակել եմ Դպիրում՝ «The knowledge acquired in the result of creative work is always with the learner»:  

Mskh.am-ի անգլերեն էջի սպասարկում:

 

Ամփոփել եմ ռուսերենի և անգլերենի փետրվարյան ֆլեշմոբները:

Ռուսերենի փետրվարյան ֆլեշմոբի առաջադրանքները կազմել և ստացված աշխատանքները ստուգել են՝ Մարիամ Քալանթարյանը՝ 2-3-րդ դասարաններ (մասնակիցների թիվը՝ 56), Ժաննա Հակոբյանը՝ 4-5-րդ և 6-8-րդ դասարաններ, մասնակիցների թիվը՝ 45 և 20), Սեդա Այվազյանը՝ 9-12-րդ դասարաններ (մասնակիցների թիվը՝ 2

Անգլերենի փետրվարյան ֆլեշմոբի առաջադրանքները կազմել և ստացված աշխատանքները ստուգել են՝ Աննա Գանջալյանը՝ 2-3-րդ դասարաններ (մասնակիցների թիվը՝ 85), Լիանա Ասատրյանը՝ 4-5-րդ դասարաններ (մասնակիցների թիվը՝ 86), Յուրա Գանջալյանը՝ 6-8-րդ դասարաններ (մասնակիցների թիվը՝ 15 ), Իրինա Ապոյանը՝ 9-12-րդ դասարաններ (մասնակիցների թիվը՝ 7):

Վարել եմ անգլերենի հեռավար ուսուցումը.  Կազմել եմ 3 առաջադրանք, ստուգել եմ պատասխանները և ուղարկել սովորողներին:

Վարել եմ մարտի 14-ի չորեքշաբթյա սեմինարը «Թարգմանական նախագծեր» թեմայով:

Մարտի 27-ի մասնաժողովի օրակարգի համաձայն գրել եմ  Միջին և Ավագ դպրոցներում անգլերենի հեռավար ուսուցման հաշվետվությունը:

 

 

Սկսում ենք կատարել անգլերենի 2018-ի մարտյան ֆլեշմոբի առաջադրանքները

Սիրելի սովորողներ, ընտրեք ձեր տարիքային խումբը և սկսեք պատասխանել առաջադրանքի հարցերին: Պահանջվող տեղում անպայման պետք է գրել ձեր էլեկտրոնային հասցեն: Դա հատկապես կարևոր է այլ դպրոցների մասնակիցների համար, այլապես հնարավոր չի լինի հետադարձ կապ պահպանել:

2-3-րդ դասարաններ   (Աննա Գանջալյան)

4-5-րդ դասարաններ  (Լիանա Ասատրյան)

6-8-րդ դասարաններ (Յուրա Գանջալյան)

9-12-րդ դասարաններ (Իրինա Ապոյան)

 

Օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիա

Մարտի 14. Թարգմանական նախագծեր

Սեմինար-պարապմունքի մեթոդական ուղղվածությամբ ծրագիրը

  1. Թարգմանական նախագծերի տեսակները

Կրտսեր դպրոցում

Կրթական այս աստիճանում թարգմանական նախագծերը պետք է լինեն հայերենից օտար լեզու: Տեքստային նյութը պետք է հիմնված լինի «Ես և իմ շրջակա միջավայրը» թեմայի շրջանակներում (դպրոց, տուն, ընտանիք, ընկերներ ), իսկ լեզվական մակարդակը՝ A1:

Նման նախագծեր իրականացվում են մեր կրթահամալիրի դպրոց-պարտեզներում:

Դասավանդողները ներկայացնում են իրենց արդեն իրականացրած նախագծերը:

Հնարավոր է նաև հայտնի հեքիաթների լեզվական առումով պարզեցված  թարգմանություններ: Օրինակ՝ կրթահամալիրային «Թումանյանական օրեր» նախագծի իրականացումը:

Դասավանդողները ներկայացնում են նման նախագծեր:

Միջին դպրոցում  

Կրթական այս աստիճանում սկսվում է նաև օտար լեզվից հայերեն թարգմանական նախագծերի իրականացումը: Նման բովանդակության նախագծեր նպատակահարմար է իրականացնեն մայրենիի, դասավանդողները:

Օրինակ՝ «Առականի», «Խոշորացույց»,

Կարևորվում է նաև հասարակագիտական նախագծերի իրականացումը, երբ անհրաժեշտ է լինում մի որևէ թեմայով ուսումնասիրություն կատարել՝ օգտվելով օտար լեզուներով հրապարակված աղբյուրներից:

Օրինակ՝ Աշոտ Տիգրանյանի «այլընտրանքային պատմություն» նախագիծը:

Հայերենից օտար լեզու թարգմանական նախագծերը օտար լեզու դասավանդողների աշխատանքն է:

Ավագ դպրոցում

Կրթական այս աստիճանում կարևորվում է օտար լեզուներով արտահայտվելու կարողությունը, Ավագ դպրոցի ենթակայքի համար օտար լեզուներով փոքրիկ հոդվածներ գրելու կարողությունը:

Դասավանդողները ներկայացնում են նման նախագծեր:

 

Քառալեզու «Դպիր» նախագծի անհոգնել իրականացում.

 

Թվաբանության ուսուցումը (մաս III). մի գիտափորձի պատմություն

Լ.Փ. Բենեզեթ
Նյու Հեմփշիրի Մանչեսթեր քաղաքի դպրոցների տեսուչ

Առաջին անգամ հրատարակվել է Ազգային կրթական միության ամսագրի 25-րդ հատորի առաջին համարում, 1936-ի հունվարին, էջ 7-8

 

Սա հանրակրթական դպրոցների տեսուչ Լ.Փ. Բենեզեթի թվով երրորդ և վերջին հոդվածն է, որտեղ նա Նյու Հեմփշիրի Մանչեսթերի դպրոցներում իրականացրած թվաբանության ուսուցման մի գիտափորձ է նկարագրում: Հոդվածի առաջին երկու մասերի հրապարակումները [1935-ի նոյեմբերին, էջ 241-4և1935-ի դեկտեմբերին,էջ 301-3] շատ դրական մեկնաբանություններ են ունեցել: Վիլյամ ՄակԷնդրյուն նյութն անվանում է «զորեղ ու լավ ընթերցվող մի գիտական հոդված, որը զերծ է նման հոդվածներին բնորոշ ձանձրալի բնույթից»: Նյու Ջերսիից Հելեն Այվես Շերմերհորնը գրում է, որ վերադառնալով միջին դպրոց մեծահասակների կրթական դաշտում տարիներ շարունակ աշխատելուց հետո, նա «սարսափահար է եղել այն բոլոր փոփոխություններից, որ տեղի են ունեցել, այն մեծ քանակի նոր ուսումնական գործունեություններից, որոնցից յուրաքանչյուրն ինքնին լավն է, այդուհանդերց, անկանոն կերպով խժռում է երեխաների ժամանակը: Աններելի թվաց երեխաների անգլերենի թույլ իմացությունը. Չափազանց քիչ ժամանակ էր հատկացված լեզվամտածողական հմտություններ ձեռքբերելու համար: Հույս ունեմ պարոն Բենեզեթի հոդվածի ազդեցությամբ շատ բաներ կփոխվեն:  Կանզասի Լորենս քաղաքի դպրոցների տեսուչ Ք.Ե. Բըրչը իր նամակում նշում է, որ Լորենսի դպրոցները վերջին երկու տարիներին վերանայում են թվաբանության ծրագիրը: Պարոն Բըրչը առաջարկել է քննարկել Բենեզեթի հոդվածները մասնագիտական հանդիպումներում և դրանց կիրառման հարց բարձրացնել տեղական իրավիճակի լույսի ներքո:

Արդյո՞ք ձերդպրոցը նույն կերպ է մոտենում այս հոդվածներին: Հետաքրքիր կլիներ այս հարցի քննարկման համար կլոր սեղան քննարկում կազմակերպել ձեր համայնքում՝  ներգրավելով մի քանի առաջատար քաղաքացիների և տեսնել, թե ինչպիսին է նրանց վերաբերմունքը: (more…)

Տրվել է անգլերենի 2018-ի փետրվարյան ֆլեշմոբի մեկնարկը

Փետրվարի 23-ն է, ժամը 19:00, սկսում ենք պատասխանել անգլերենի ֆլեշմոբի հարցերին:

2-3-րդ դասարաններ (առաջադրանքը կազմել է Լիանա Ասատրյանը)

4-5-րդ դասարաններ (առաջադրանքը կազմել է Աննա Գանջալյանը)

6-8-րդ  դասարաններ (առաջադրանքը կազմել է Յուրա Գանջալյանը)

9-12-րդ դասարաններ (առաջադրանքը կազմել է Սիլվա Հարությունյանը)

 

Օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիա

Հունվարյան ուսումնական ստուգատեսային ճամբարը Արևելյան դպրոց-պարտեզում

Արևելյան դպրոց-պարտեզի ղեկավար Նառա Նիկողոսյանը հունվարյան ուսումնական ստուգատեսային ճամբարի լավ հաշվետվություն է գրել, որում ներառված է ճամբարի ամբողջ գործունեությունը, իրականացված նախագծերը: Հաշվետվության մեջ նշված է ճամբարի լուսաբանումը սովորողների և դասավանդողների բլոգներում, դպրոց պարտեզի ենթակայքում և բազմաթիվ ռադիոներում՝ «Նոր ռադիո», «Պզզան ռադիո», «Խոշորացույց ռադիո», «Բնագետիկ ռադիո», «Ռադիո բզեզ» և այլ ռադիոներ:

Առանձնակի ուշադրության է արժանի «Երևան 2800» նախագիծը, որը ղեկավարել է Իվետա Ջանազյանը: Այս նախագիծը Իվետան ներկայացրել է Դիջիթեք 2018-ի «Ուսումնական բաց նախագիծ» անվանակարգին:

Կարինե Պետրոսյանի սովորող սովորեցնող նախագիծը «Թարգմանում ենք առակներ փոքրիկների համար»:

Սաթենիկ Թորոսյանի բլոգում նույնպես առկա է սովորող սովորեցնող նախագիծը: Նրանք համագործակցում են Միջին դպրոցում մաթեմատիկա դասավանդող Լուսինե Ներսեսյանի և իր դասարանի հետ:

Լիանա ասատրյանը և Գայանե Փարվանյանը նույնպես իրականացրել են «Երևան 2800» նախագիծը;

Հունվարի վերջին շաբաթվա ընթացքում ամփոփվել է մարզական բաց ստուգատեսի արդյունքները:

 

Յուրա Գանջալյան

Ծիսական շաբաթվա առավոտյան ընդհանուր պարապմունքը Արևմտյան դպրոց-պարտեզում փետրվարի 6-ին

Արևմտյան դպրոց-պարտեզի առավոտյան ընդհանուր պարապմունքը ուրախ ու զվարթ, բոլոր սովորողների և դասավանդողների մասնակցությամբ անցավ: Չէի պարում ու երգում միայն ես ու խոհանոցի աշխատողները: Երգեցին ու պարեցին «Պսակ պսակ» և «Գնացեք տեսեք» կատակերգերը, որոնք սազում են այս ծիսական շաբաթին:

Միակ թերի կողմն այն էր, որ բացակայում էին երաժշտության դասավանդողներ Սոֆյա Գրիգորյանը և Նարինե Դավթյանը և երգերը չէին ուղեկցվում ծիսական բառերի կարճ բացատրություններով:

 

Դիջիթեք 2018. «Ուսումնական բաց նախագիծ» անվանակարգ

Դիջիթեք 2018-ի կազմակերպչական և ներկայացված աշխատանքների այն թերությունները, որոնք ընդհանուր են եղել աշխատանքների մեծ մասի համար: 

Ներկայացված շատ աշխատանքներ կան, որոնցից չի հասկացվում, թե ինչ նախագծի մասին է խոսքը: Այդ թերությունը երևում է առանձին սովորողների ներկայացրած աշխատանքներում: Միգուցե, այս թերությունը սկիզբ է առնում դեռ հայտը լրացնելիս, որտեղ ի տարբերություն նախորդ տարիների՝ բացակայում է նախագծի անվանումը:

Հայտի լրացման ձևաթղթում առկա է «խորհրդատու ուսուցիչ» պահանջը, բայց շատ են սովորողների ներկայացրած այն աշխատանքները, որտեղ առկան են ուղղագրական, շարահյուսական սխալներ և տեխնիկական վրիպումներ (օրինակ՝ չափազանց ցածր է, կամ էլ գրեթե չի լսվում տեսաֆիլմի ձայնագրությունը), Youtube-ում հրապարակված նյութի մեջ բացակայում է մեր կրթահամալիրի, դպրոցի անունը: Մի կարևոր թերություն էլ կա, որը ընդհանուր է Youtube-ում մեր կրթահամալիրի կողմից հրապարակված  տեսաֆիլմերի գերակշռող մասին:  Գործունեություններ լուսաբանող տեսաֆիլմերն ուղեկցվում են ոչինչ չասող երաժշտությամբ: Պակասում է խոսքը: Որքան լավ կլիներ, որ այդ տեսաֆիլմերն ուղեկցվեին դասավանդողների, դաստիարակների կամ էլ սովորող-լրագրողների խոսքով: Կարծում եմ, որ խորհրդատու ուսուցիչը պետք է խորհրդատու լինի ոչ միայն նախագիծն իրականացնելու ընթացքում, այլև Դիջիթեքին նյութ ներկայացնելիս:

«Ուսումնական բաց նախագիծ» անվանակարգով եղել է 266 հայտ, որոնցից քննարկման համար առանձնացվել է 11-ը:

266 աշխատանքներից առանձնացված բոլոր այս 11 աշխատանքները արժանի են գնահատման: Կարծում եմ, որ չի կարելի դրանք համեմատել և ասել, որ այս մեկն ավելի լավն է, քան այն մեկը: Չի կարելի Մարինե Մկրտչյանի “Ազգային ծեսերին նոր կյանք” նախագիծը համեմատել Սոնա Փափազյանի “Իմ բնակավայրը” կամ էլ՝ Գրետա Բակունցի “Խոհարարական մաթեմատիկա” նախագծերի հետ: Ո՞ր նախագծի հետ համեմատենք Լուսինե Փաշայանի 6 տարեկանների առաջին բնագիտական փորձերը: Կարծում եմ, որ մանկավարժորեն և տրամաբանորեն ավելի ճիշտ կլինի, եթե չառանձնացվի մի աշխատանք որպես գլխավոր մրցանակակիր: “Ուսումնական բաց նախագիծ” անվանակարգով Դիջիթեք 2018-ի հաղթողներ են բոլոր այս 11 աշխատանքներն իրենց հեղինակներով:

 

77  Սոնա Փափազյան  «Իմ բնակավայրը» Երևան 2800

Երևում է և նախագիծը, և սովորողների աշխատանքները: Նախագծում Սոնա Փափազյանը ձևակերպել է նպատակը, նշել է մասնակիցներին և իրականացման ժամկետները: Կարևոր նախագիծ է: Սովորողները ներկայացնում են իրենց բնակավայրերը: Սովորողների համար աշխատանքն ավելի դյուրին դարձնելու համար Սոնան 13 հարց է կազմել, որոնց պատասխաններից են ստեղծվել տեքստերը: Տեքստերին ուղեկցող լուսանկարներն արել են  սովորողները: 

 Նարեկ Սահակյանի կարծիքը – Շատ լավ ու հետաքրքիր նախագիծ էր արված։ Կարծում եմ՝ սովորողները ևս հաճույքով են իրականացրել այս նախագիծը։ Ինքս էլ բազմաթիվ նոր բաներ սովորեցի։ Ողջունելի է նաև, որ սովորողներն առավելագույնս ներգրավված են եղել նախագծի իրականացման մեջ, իսկ ուսուցչի ներգրավվածությունը համեմատաբար քիչ է եղել։
 Երևում է նախագիծը, կատարված աշխատանքները: Նախագիծն իր մեջ ներառում է դպրոցի ներքին և արտաքին տարածքների, խմբասենյակների, առանձին սրահների ամանորյա ձևավորման աշխատանքներ: Ներկայացված տեսաֆիլմերից մեկը լուսաբանում է նախադպրոցական ուսումնական հաստատությունների դաստիարակների վերապատրաստման 6-րդ փուլը: Միակ թերությունն այն է, որ տեսաֆիլմերը խոսքով չեն լուսաբանվում: 
 Նարեկ Սահակյանի կարծիքը – Սովորողների հետ ոչ ստանդարտ բաներ էին ստեղծել, փորձել մտածել ստանդարտներից դուրս։ Հետաքրիր աշխատանք էր՝ գեղեցիկ ֆոտոշարքերով լուսաբանված։

221  Մարինե Ամիրջանյան,  թարգմանական նախագիծ «Հարյուր հազար հարց ու պատասխան»:

Նախագիծն իրոք ուսումնական է, ընդլայնում է սովորողների աշխարհայացքը, պատասխանում է վաղ հասակից երեխաներինհուզող հարցերին: Նախագծի իրականացմանը մասնակցել է Արևելյան դպրոցի 5- դասարանի բոլոր սովորողները: Նախագծիարդյունքը կարող է որպես ուսումնական նյութ ծառայել կրտսեր դպրոցների այլ սովորողների համար:

Նարեկ Սահակյանի կարծիքը – Լավ ու օգտակար գործ են կատարել։ Սեփական փորձով կարող եմ ասել, որ թարգմանություններ կատարելը բազմակողմանի զարգացնում է մարդուն։ Բայց կարծում եմ՝ տեսակի մեջ յուրօրինակ չէր, քանի որ կրթահամալիրում սովորողներն այսպես, թե այնպես միշտ թարգմանություններ անում ու հրապարակում են։

569 Իվետա Ջանազյան  «Երևան 2800»

Հրապարակված է նախագիծը և սովորողների աշխատանքները: Սա հայրենագիտական նախագիծ է: Հայրենիքի ճանաչումը սկսվում է այն բնակավայրից, որտեղ ապրում ես:

Նարեկ սահակյանի կարծիքը – Մի փոքր նման էր Սոնա Փափազյանենց նախագծին, սակայն այստեղ նաև նշել էին իրենց համայնքի, բնակավայրի, բակի հիմնախնդիրները, ինչը շատ կարևոր է հետագայում դրանց լուծումները գտնելու համար։

583 Էլեն Հովհաննիսյան սովորող  նախագիծ «shopping»

Էլենը ստեղծագործական մոտեցմամբ և տեխնիկական բարդ լուծումներով է նկարահանել այս տեսանյութը, որը «Shopping» անգլերենի նախագծի շրջանակներում է արված: Նա տարբեր հագուստով և մազերի տարբեր սանրվածքներով երկխոսություն է վարում ինքն իր հետ: Չգիտեմ, թե ինչպես է ձայնի և պատկերների մոնտաժն արել:

Նարեկ սահակյանի կարծիքը – Իսկապես շատ հետաքրքիր ու յուրօրինակ նախագիծ էր։ Նկատելի է, որ քիչ ժամանակ չէ ծախսված աշխատանքի վրա։ Բայց ըստ իս, սա ընդամենը շատ լավ նյութ է, որը դժվար թե կարողանանք նախագիծ անվանել։

700 Հերմինե Անտոնյան  «Համակարգչի բաղկացուցիչ մասերը»

Այս նախագծի իրականացմամբ սովորողները ծանոթանում են համակարգչի տարբեր բաղկացուցիչ մասերին, սովորում են խափանված մասերի վերանորոգում կատարել կամ էլ փոխարինել դրանց նորերով:

Արմեն Իշխանյանի կարծիքը – Նախագծի նպատակը լավն է, տեսաուղեցույցով(հայերեն) ավելի մատչելի կլինի շատերի համար ծանոթանալ համակարգչի կառուցվացքին։
Ցավոք տեսաուղեցույցը ինձ համար անհայտ պատճառներով ջնջված է։
Տեսական մասում կա պահանջված չափի ինֆորմացիա։
Ցանկալի կլիներ նաև համառոտ շարադրանք;

Նարեկ սահակյանի կարծիքը – Տեսանյութը ջնջված էր, բայց ուսումնական փաթեթն աչքի անցկացնելուց հետո հստակ երևում է, թե ինչ մեծ աշխատանք է արված, որը նաև շատ օգտակար է բոլորիս համար։

 

750 Գրետա Բակունց Խոհարարական մաթեմատիկա

Նախագծի իրականացումը կատարվել է 2018-ի հունվարյան ստուգատեսային ճամբարի ընթացքում: Նախագծի նպատակն է մաթեմատիկան կապել իրական կյանքի հետ:

Արմեն Իշխանյանի կարծիքը –Արդեն գրել եմ, որ շատ ողջունելի է ցածր դասարանցիների մոտ հետաքրքհություն առաջացնել բնական գիտությունների նկատմամբ, իսկ դա ավելի հեշտ է անել խաղերի միջոցով;
Կցանկանայի, որ շատ լինեն նման նախագծեր;

Նարեկ սահակյանի կարծիքը – կարծում եմ, որ սա բոլոր նախագծերից լավագույնն էր։ Իսկական կրթական նախագիծ էր՝ ոչ ստանդարտ կերպով երեխաներին մաթեմատիկա սովորեցնելու, ինչը շատ ավելի արդյունավետ տարբերակ է, քան գրքային վարժություններ հանձնարարելը։

771 Մարինե Մկրտչյան «Ազգային ծեսերին նոր կյանք»

«Ազգային ծեսերին նոր կյանք» նախագիծը  հանրակրթական դպրոցում իսկական հեղինակային մանկավարժություն է Մարինե Մկրտչյանի համար: Ծիսական պարերգեր կատարելը, արդ ու զարդերը, տարբեր ատրիբուտներ պատրաստելը Մարինե Մկրտչյանից են սովորում թե սովորողները և թե դասավանդողները:

Նարեկ սահակյանի կարծիքը – Շատ լավ օրինակ, թե ինչպիսին պետք է լինի ուսումնական բաց նախագիծը։ Շատ հավանեցի ու հաճույքով դիտեցի-ունկնդրեցի տեսանյութերը։

818 Մարկ Միկաիլ Բնագիտական փորձեր

Հետաքրքիր է, որ մի հայտով ներկայացված են և քիմիական, և ֆիզիկայի և կենսաբանական փորձեր:

Նարեկ սահակյանի կարծիքը – Հետաքրքրությամբ դիտեցի փորձերը, ամեն մի տեսանյութից նոր բաներ սովորեցի։Բայց սա կարելի է ասել՝ աբստրակտ ու անժամկետ նախագիծ էր, քանի որ ընդամենը ներկայացված էին բլոգում «փորձեր» թեգի տակ տեղադրված բոլոր նյութերը։ Մյուս կողմից սովորողն ինքնուրույն կատարել էր այնպիսի փորձեր, որոնք իրեն հետաքրքրել են (ինչն ամենակարևորն է), ու դրանց տեսանյութերը տեղադրել իր բլոգում՝ առանց դասավանդողի օգնության։

841 Աննա Գանջալյան և Մարիամ Քալանթարյան, էլեկտրոնային գիրք

Սա ռուսերեն դասավանդող Մարիամ Քալանթարյանի և անգլերեն դասավանդող Աննա Գանջալյանի համագործակցային նախագիծն է, որ արդյունքում ստեղծվել է էլեկտրոնային գրքույկ «Մեր զբոսայգիները»:

Նարեկ սահակյանի կարծիքը – Ուսուցողական նախագիծ, որի ընթացքում վստահ եմ սովորողները շատ նոր բաներ են սովորել։

846 Զառա Ոսկանյան «Զարգացնող խաղերի ստեղծում»

Արմեն իշխանյանի կարծիքը- Խաղեր ստեղծելը և օգտակար է և հաճելի;
Հույս ունեմ, որ նախագիծը շարունակելի կլինի;
«Տրամաբանական և տեսողական խաղեր» բաժնի հղումը հավանաբար ճիշտ չի, բացվում է ուրիշ տեղ:

Նարեկ Սահակյանի կարծիքը – Նախագիծը դուրս շատ եկավ, քանի որ սովորողները հենց իրենց իսկ ձեռքերով էին պատրաստել զարգացնող խաղեր, որոնք նախատեսված են ոչ միայն իրենց, այլ նաև իրենց թե՛ կրտսեր, թե՛ ավագ ընկերների համար։ Հղումներից մեկը հավանաբար սխալ էր դրված, բայց ընդհանուր ուսումնասիրությունը բավական էր կարծիք կազմելու համար։

923 Լուսինե Փաշայան  «Բնագիտական փորձեր»

Երկրորդ դասարանցիների առաջին բնագիտական փորձերն են, որոնք արվել են տանը մեծ պատասխանատվությամբ և հետաքրքրությամբ:

Արմեն Իշխանյանի կարծիքը – Նախագիծի միտքը ինձ դու եկավ։  Լավ է որ երեխանաերը ցածր դասարաններից շփվեն բնագիտական առարկաների հետ, կատարեն փորցեր; Մեր երկրի զարգացումը մեծապես կախված Է ճշգրիտ գիտությթյուննեից և կարևոր Է երեխաների մոտ հետաքրքրություն առաջացնել բնական գիտությունների նկատմամբ:

Նարեկ Սահակյանի կարծիքը – Այս տարիքում հիշում եմ՝ ինչքան էին ինձ դուր գալիս էսպիսի փորձեր անելը։ Ողջունելի է, որ դեռ երկրորդ դասարանում արդեն բնագիտական փորձեր ու նոր բացահայտումներ են անում։

 

“Ուսումնական բաց նախագիծ” անվանակարգի գնահատման հանձնաժողով

Արմեն Իշխանյան՝ – 9-4 դասարանի սովորող Մարինե Իշխանյանի հայրը, ծրագրավորող

Նարեկ Սահակյան՝ – շրջանավարտ

Յուրա Գանջալյան

 

Առավոտյան ընդհանուր պարապմունքը Քոլեջում փետրվարի 5-ին

Առավոտյան ընդհանուր պարապմունքը վարում էր Մարինե Մկրտչյանը: Մասնակցում էին դասավանդողները, նախակրթարանի սաները և Քոլեջի սովորողները: Սկզբում գրաբար լեզվով Տեառնընդառաջի անծանոթ մի երգի ուսուցում սկսվեց: Մարինե Մկրտչյանը բացատրեց երգի բովանդակությունը, Տեառնընդառաջի խորհուրդը և տող առ տող, տուն առ տուն սկսեցին երգել: Դրանից հետո, քանի որ նախակրթարանի սաները բոլորովին չէին հասկանում բառերը և լուռ կանգնած էին, նրանց դաստիարակը խնդրեց Մարինե Մկրտչյանին երգել փոքրիկների իմացած մի երգ ու միասին երգեցին «Գնացեք տեսեք…»: Փոքրիկները միանգամից աշխուժացան ու մեկ մարդու նման՝ այդ երգին բնորոշ շարժումներով երգեցին այդ երգը մինչև վերջ: Դրանից հետո Մարինեն բացատրեց Բարեկենդանի խորհուրդը և մի երգ սկսեցին երգել, որն այդ տոնի խորհրդին համահունչ էր: Մարինե Մկրտչյանի ծիսական երգերի իմացությունը, անհատնում եռանդը կամաց-կամաց փոխանցվում էր ներկաներին:

Լավ կլիներ, որ այս ծիսական շաբաթվա ընթացքում Մարինեն հնարավորություն ունենար իր ծիսական երգերի իմացությունը փոխանցեր ավելի մեծ թվով դասվարների, դասավանդողների իրապես երգել սիրող սովորողների:

 

Օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիայի աշխատանքը հունվարին

Հունվար ամսին անգլերենի ֆլեշմոբի առաջադրանքները կազմել են հետևյալ դասավանդողները՝ Սիլվա Հարությունյան – 9-12-րդ դասարանների համար, Իրինա Ապոյան – 6-8-րդ դասարանների համար, Լիանա Ասատրյան – 4-5-րդ դասարանների համար և Աննա Գանջալյան – 2-3-րդ դասարանների համար:

Օտար լեզուների դասավանդողները հունվարի 19-ի մեդիաուրբաթի պատասխանատուներն էին և նրանք իրենց սովորողների հետ Մարմարյա սրահում երգեցին տարբեր լեզուներով երգեր նվիրված ամանորին և Սուրբ ծննդին: Մեդիաուրբաթի կազմակերպիչներն էին Լուսինե Բուշը, Հայկուհի Հովհաննիսյանը և Լիանա Ասատրյանը:

Լուսինե Բուշը թարգմանել է Բենեզեթի «Թվաբանության ուսուցում. Մի գիտափորձի պատմություն»  հոդվածի երկրորդ մասը, որը հիմա խմբագրում է Մարիետ Սիմոնյանը:

Իմ կատարած աշխատանքը  

Անգլերենից հայերեն և հայերենից անգլերեն եմ թարգմանել Վիեննայում կայանալիք երգչախմբերի փառատոնի մասին նամակագրությունները:

Հայերենից անգլերեն եմ թարգմանել Մարգարիտ Սարգսյանի հոդվածը. «The International Youth Ethnographic Archaeological Camp as an Effective Environment for the Educational Programme»

Ներկրթահամալիրային ուսումնասիրություն.

Ուսումնասիրել եմ Ավագ դպրոցի բոլոր 9-րդ դասարանցիների բլոգները և ուսումնական առաջին շրջանի գնահատման մատյանները: Ամբողջ աշխատանքը կազմել է 10 էջ: Ուսումնասիրությունը իմ դիտարկումներով ուղարկել եմ Գևորգ Հակոբյանին, Սուսան Մարկոսյանին և Մարթա Ասատրյանին:

Հայերեն եմ թարգմանել Բենեզեթի «Թվաբանության ուսուցում. Մի գիտափորձի պատմություն» հոդվածի առաջին մասը:

 

Հունվարի 8-ին և 9ին ուսումնասիրել եմ Արևմտյան դպրոցի 4-5-րդ դասարանների տարատարիք ճամբարային ջոկատների գործունեությունների մեկնարկն ու ընթացքը:

Հունվարի 23-ին և 24-ին ուսումնասիրել եմ Արևմտյան դպրոցի ճամբարային գործունեության արդյունքները և գրել եմ ‹‹Ստեղծածով սովորածը միշտ սովորողի հետ է. Կրթահամալիրի ուսումնական երկրորդ շրջանի գնահատում ուսումնական մեկ ճամբարի օրինակով›› հոդվածը:

Շարունակել եմ Միջին և Ավագ դպրոցների անգլերենի հեռավար ուսուցումը:

Կազմել եմ Դիջիթեք 2018-ի “Ուսումնական բաց նախագիծ” անվանակարգի պահանջները և Հունվարի 20-ից սկսել եմ ուսումնասիրել այդ անվանակարգով ուղարկված հայտերը: Աշխատանքը դեռ ընթացքի մեջ է:

Շարունակել եմ mskh.am-ի անգլերեն էջի խմբագրումը: Անգլերեն նյութ եմ գրել հունվարի 26-ի ծիսական  հարսանիքի մասին:

Կրթահամալիրի ուսումնական երկրորդ շրջանի գնահատում մի դպրոցի օրինակով

Արդեն մի քանի տարի է, ինչ Երևանի «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի դպրոցներում գործում են հունվարյան և հունիսյան ուսումնական ստուգատեսային ճամբարները: Հունիսյան ստուգատեսներից են թարգմանչականը, թատերականը, երաժշտականը, կինո-ֆոտո գործունեությանը: Հունիսին գործում է նաև «Բարեկամություն» միջազգային ճամբարը՝ Վրաստանի, Արցախի, Հայաստանի տարբերի մարզերի հանրակրթական դպրոցների սովորողների և մանկավարժական աշխատողների մասնակցությամբ: Կրթահամալիրի հունվարյան ուսումնական ճամբարը նշանավորվում է հանրակրթական ամենամյա Դիջիթեք և բնագիտատեխնիկական ստուգատեսներով: Նշված բոլոր ստուգատեսների անցկացմանը զուգահեռ կրթահամալիրի բոլոր դպրոցները ամբողջովին անցնում են նախագծային ուսուցմանը: Նախագծային ուսուցումը սովորական ավանդական ուսուցման կազմակերպումից տարբերվում է նրանով, որ այն ամբողջովին աշակերտակենտրոն է և հիմնված է սովորողի գործունեության վրա, երբ սովորողը ոչ թե վերարտադրում է ուսուցչի ասածը կամ դասագրքում գրածը, այլ ստեղծում է իրենը իր հետազոտական, փորձարարական աշխատանքով և հասնում է նախանշած արդյունքի: Փաստորեն կրթահամալիրի ուսումնական ճամբարները իրենց բնույթով հաստատում են հին չինական առածը. «Ասա ինձ և ես կմոռանամ, ցույց տուր ինձ և ես կհիշեմ, ներգրավիր ինձ գործունեության մեջ և ես կսովորեմ»:

«Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրն ունի չորս կրտսեր դպրոց՝ երկուսից չորս տարեկանների նախակրթարանային խմբերով, Միջին և Ավագ դպրոցներ և միջին մասնագիտական կրթությամբ մի Քոլեջ: Այնպես է ստացվել, որ մեր կրտսեր դպրոց-պարտեզները Մայր (Միջին և Ավագ դպրոցների) շենքի համեմատությամբ իրենց աշխարհագրական դիրքերով համընկնում են աշխարհի չորս կողմերին՝ հյուսիսային, հարավային, արևելյան և արևմտյան և մեր կրտսեր դպրոց-պարտեզները հենց այդպես էլ կոչվում են՝ Հյուսիսային դպրոց-պարտեզ, Հարավային դպրոց-պարտեզ, Արևելյան դպրոց-պարտեզ և Արևմտյան դպրոց-պարտեզ:

Այս հոդվածում ներկայացնում եմ Արևմտյան դպրոց-պարտեզում հունվարի 8-9-ին և 23-24-ին իմ կատարած դիտարկում-ուսումնասիրությունը՝ ցույց տալով ուսումնական ստուգատեսային ճամբարի համար նախատեսված նախագծերը և դրանց իրականացման արդյունքները ճամբարի վերջում:

Այսպիսով, տրված է ձմեռային ուսումնական ստուգատեսային ճամբարի մեկնարկը կրթահամալիրի բոլոր դպրոցներում: Ինձ հետաքրքրում է, թե ինչ նախագծերի վրա են աշխատում 4-5-րդ դասարանների տարատարիք ջոկատները: Նախքան դպրոց մտնելը ուսումնասիրում եմ դպրոցի 4-5-րդ դասարաններում դասավանդողների ուսումնական բլոգները:

Առաջինը հետաքրքրվում եմ թարգմանչական նախագծերով զբաղված սովորողների  գործունեությամբ: Նոր ճամբարային նախագիծ է սկսել Լիլիթ Հայկազունին. «Հանս Քրիստիան Անդերսենի հեքիաթները հայերեն կարդալը և հեշտացված անգլերենով ներկայացնելը»:

Էլինա Սիմոնյանի բլոգում կարդում եմ նույն ջոկատի ռուսերեն թարգմանական նախագծերի մասին: Ուշադրության է արժանի «В мире животных» նախագիծը, որը և հետազոտական է և թարգմանական:

Մաթեմատիկոսների խոհարարական նախագծից   երևում է, որ Գրետա Բակունցը համառորեն ուզում է մաթեմատիկայի ուսուցումը իրական կյանքի հետ կապել:  Իրոք, կոտորակների գաղափարի ամենատեսանելի բացատրությունը խոհանոցում է՝ նոր թխած կլոր գաթան կտրատելիս:

Շուշան Ալեքսանյանի բնագիտական նախագծի գործունեությունը ներառում է կենդանիների խնամք ագարակում, բույսերի և դրանց թաղարների խնամք և’ իրենց Արևմտյան դպրոցում և’ Քոլեջում՝ Շողիկ Պողոսյանի ջերմոց լաբորատորիայում:

Սոնա Փափազյանն իր բլոգում հայրենագետների խումբն անվանել է «հայրենագետ-հետախույզների» ջոկատ:  Սովորողների այս խմբի առանցքային նախագիծը «Ազգային և ավանդական խաղերն» է:

Բազմազան է Զառա Ոսկանյանի տեխնոլոգիական խմբի գործունեության ցանկը: Ահա այդ ցանկից մի օրինակ. «-«2800 խնդրով Երևան» խնդրագիրք. երևանյան տեղային և ընդհանուր, փոքր ու մեծ խնդիրները. նկարագրություն-ուսումնասիրություն, լուծման առաջարկություն-փորձ, լուծում»:

Խոստումնալից ու հետաքրքիր նպատակ է դրել Արմինե Աբրահամյանը իր ստեղծագործող-ընթերցասերների առջև. «Մայրենի լեզվի լաբորատորիա -ընթերցասրահի ստեղծման, ձևավորման աշխատանքներ»:

Բոլոր նախագծային խմբերի գործունեության բնույթն ու էությունը մի բան ստեղծելն է: Սերտածը շատ շուտ մոռացվում է, բայց ստեղծածով սովորածը միշտ սովորողի հետ է:

Պատմեին, չէի հավատա:

Արևմտյան դպրոց-պարտեզի 4-5-րդ դասարանների դասավանդողների բլոգները հունվարի 8-ին ուսումնասիրելուց հետո հունվարի 9-ի առավոտյան արդեն դպրոց-պարտեզում էի, որպեսզի իմանամ, թե ինչպես են հրապարակված նախագծերն իրականացվում: Որքան էլ ինձ պատմեին, չէի հավատա ու զգա այն ամենը, ինչի ականատեսը եղա այդ օրը:

Եթե ինձ ասեին, որ հինգերորդ դասարանցին կարդում է կենդանիների մասին հանրագիտարանը, բարդ լեզվով ու անհարկի մանրամասն տեղեկություններով գրված տեքստից քաղում է իր համար հետաքրքիր միտքը և պարզ ռուսերենով շարադրում իր բլոգում, չէի հավատա: Բայց ես տեսա՝ Էդուարդ Սարգսյանի և Հայկ Ղազարյանի աշխատանքի ականատեսը եղա: Տեսա նաև, թե ինչպես են Լուզիա Եղիազարյանը և Անահիտ Թովմասյանը ռուսերեն կենդանիների մասին երաժշտական մուլտֆիլմի թարգմանությունն անում:

Դպրոցի մեդիահարթակում հավաքվել էր Արմինե Աբրահամյանի ընթերցասեր-ստեղծագործողների խումբը: Երբ վարագույրը մի կողմ քաշեցի ու ներս մտա, ինձ համար անսովոր տեսարան էր: Դասավանդողը լուռ հետևում էր, թե ինչպես է սովորող Հայկ Նահապետյանը իր ընկերներին համակարգչային նոր ծրագիր սովորեցնում: Ծրագիրը կոչվում է Playbuzz, որը, կարծում եմ, օգտակար կլինի նաև ուսուցիչներին, քանի որ այդ ծրագրով կազմում են ուսումնական առաջադրանքներ, թեստեր: «Հայկ, դիմացդ սովորողներ են նստած, որոնք չգիտեն այդ ծրագիրը: Մի քիչ դանդաղ ու ավելի մանրամասն բացատրիր», լսվում է Արմինեի ձայնը: Որքան լուրջ էին հետևում Հայկի բացատրություններին: Շատ ու շատ դասավանդողներ կուզենային այդպիսի լսարան ունենալ:

Իսկ հարևանությամբ Զարուհի Ոսկանյանի տեխնոլոգիայի կաբինետն էր, որտեղ աշխատում էր տեխնոլոգիական նախագծեր իրականացնող խումբը: Այո՚ նրանք աշխատում էին բառի առաջնային ոչ փոխաբերական իմաստով. առաջին դասարանցիների համար գունավոր տառախաղ էին ստեղծում: Մի ժամից նրանք հյուր էին գնալու Աշխեն Թադևոսյանի առաջին դասարանցիներին՝ իրենց հետ տանելով նորաստեղծ տառերը, որպեսզի փոքրիկները կարողանային տառերը կողք-կողքի շարելով՝ բառեր ու նախադասություններ գրել սեղանի վրա:

Սոնա Փափազյանը հավատարիմ էր իրենց «ազգագրական ավանդական խաղեր» նախագծին: Իրենց հերթական ծիսական խաղի համար տարեգաթա էին թխում:

Շատ էի ուզում տեսնել, թե ինչպես է Գրետա Բակունցը մաթեմատիկան համակցում խոհանոցին:  Կարելի է ապրել այնպես, որ երբեք չառնչվել մաթեմատիկային: Կարելի է ապրել այնպես, որ ամենուր առնչվել մաթեմատիկային: Գրետա Բակունցը ապրելու երկրորդ ձևն էր սովորեցնում իր ջոկատի անդամներին: Այդ օրը վաղ առավոտյան նրանք վերցրել էին մրգային աղցանի բաղադրատոմսը և իրենց մաթեմատիկայի ուսուցչի հետ խանութ էին  գնացել: Ի՞նչ արժե տանձի, բանանի, խնձորի և նարինջի մեկ կիլոգրամը: Իսկ ի՞նչ կարժենա բանանի 200 գրամը, խնձորի 250 գրամը և որքա՞ն պետք է վճարել դրանց համար: Կյանքում հանդիպող, ոչ դասագրքային մաթեմատիկայի իսկական խնդիրներ, որոնք լուծում էին պահանջում ոտքի վրա:

Հունվարի 23-ն է և ուսումնական ստուգատեսային ճամբարի վերջին օրերին նորից սկսում եմ հետևել Արևմտյան դպրոցի նախագծերի իրականացման ընթացքին, ծանոթանում արդեն արձանագրված արդյունքներին:

Լիլիթ Հայկազունու և Էլինա Սիմոնյանի թարգմանական խմբի տարատարիք ճամբարականները արդյոք կարողացե՞լ են իրականացնել իրենց թարգմանական նախագծերը: Ի՞նչ արդյունքներ են արձանագրել Գրետա Բակունցի «Մաթեմատիկան խոհանոցում» նախագիծն իրականացնողները: Առաջին դասարանցիները օգտագործեցի՞ն Զարուհի Ոսկանյանի տեխնոլոգիական խմբի ստեղծած գունավոր տառախաղը: Արմինե Աբրահամյանն իր ընթերցասերների խմբով կարողացա՞վ ստեղծել մայրենի լեզվի լաբորատորիա-ընթերցասրահը: Հնարավո՞ր է բացահայտել, թե ինչ ազգային ավանդական խաղեր է խաղացել Սոնա Փափազյանի «Հայրենագետ-հետազոտողների» խումբը:

Ինձ հուզող հարցերի պատասխանները ստանալու համար նախ այցելում եմ Արևմտյան դպրոց՝ հանդիպելու ուսումնական նախագծեր իրականացնող դասավանդողներին, իսկ հետո սկսում եմ ուսումնասիրել նախագծերն իրականացնողների ուսումնական բլոգները:

Ահա գտնում եմ Հանս Քրիստիան Անդերսենի «Մատնաչափիկը» հեքիաթի մոտիվներով պարզեցված տեքստի հայերենից անգլերեն թարգմանությունը, որն արել է 5-րդ դասարանցի Արև Սուքիասյանը:

Հունվարի 9-ի իմ զարմանք արտահայտող «պատմեին չէի հավատա» միտքը իրենց հայերենից ռուսերեն թարգմանություններով արդարացրեցին հինգերորդցիներ Հայկ Ղազարյանը, Տիգրան Մարջանյանը և Լուզիա Եղիազարյանը:

Մաթեմատիկա դասավանդող Գրետա Բակունցի ուսումնական բլոգում երեք տեսաֆիլմերի միջոցով բացահայտում ենք, թե ինչպես է փոքրիկ մաթեմատիկոսների խումբը երկրաչափական պատկերների նմանությամբ թխվածքբլիթներ թխում, մրգեր կտրատում, իսկ կոտորակների գաղափարն իմաստավորում՝ պիցցա պատրաստելով, կտրատելով և համտեսելով:

Այս տեսաֆիլմը ցույց է տալիս, թե ինչպես է Զարուհի Ոսկանյանի տեխնոլոգիական նախագծեր իրականացնող սովորողների պատրաստած   տառախաղը փորձարկվում երկարացված օրվա կազմակերպիչ Փառանձեմ Գրիգորյանի խմբում:

Միշտ էլ այն կարծիքին եմ եղել, որ կենսաբանության տարբեր բաժինների (բուսաբանություն, կենդանաբանություն, գենետիկա) դասագրքերը լի են անհարկի գիտականությամբ գրված տեքստերով, որոնք վանում են դպրոցահասակ սովորողին, չեն թողնում սիրել բնությունը, բույսերին ու կենդանիներին: Բայց չէ՞ որ հանրակրթական դպրոցի հիմնական աստիճանում այս ուսումնական առարկայի գերխնդիրը հենց բնությունը սիրելը պետք է լինի: Դա է բնագիտության կրթական ամենակարևոր չափորոշիչը: Բնությունը սիրելու կրթական չափորոշչի հետևողական ձևավորմանն է ուղղված Շուշան Ալեքսանյանի ճամբարային յուրաքանչյուր օր:

Ո՞վ կարող է տեսնել ու գնահատել անտեսանելին ու անգնահատելին՝ ազգային ինքնաճանաչողության, թեկուզև, փոքր արթնացումը Սոնա Փափազյանի «հայրենագետ-հետախույզների» մոտ՝  հայկական ավանդական հոլախաղով, աքլորակռվով, կոխով,  պարան ձգոցիով, հարսանեկան գաթայի պատրաստումով ու թոնրի լավաշի թխումով, տարբեր ծիսական պարերգերով:

Հունվարյան ուսումնական ստուգատեսային ճամբարի ձեռքբերումներից էր նաև Արմինե Աբրահամյանի «Ստեղծագործ ընթերցասերներ» նախագծային խմբի աշխատանքի արդյունքը՝ մայրենի լեզվի լաբորատորիա-ընթերցասրահի ստեղծումը Արևմտյան դպրոցում: Վստահ եմ, որ Արմինե Աբրահամյանի այս նախագծով ավելացավ կրտսեր դպրոցի 4-5-րդ դասարանցիների մայրենի լեզվի և ընթերցանության նկատմամբ սիրո չափը, բայց ո՞վ կարող է այն չափել ու գնահատել:

Օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիայի պարապմունք

Հունվարի 31-ին առաջարկում եմ կազմակերպել օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիայի պարապմունք:

Պարապմունքի քննարկվող հարցերն են՝

  1. Ուսումնական երրորդ շրջանում օտար լեզուների լրացուցիչ կրթության և տնային աշխատանքների բնույթը կրթական տարբեր աստիճաններում՝ կրտսեր, միջին և ավագ դպրոցներում
  2. Նախագծային ուսուցման արտացոլումը սովորողների բլոգներում
  3. Գործնական առաջարկություններ Ալլա Հովհաննիսյանին (Գյումրիում վրացերեն դասավանդող) և Գյումրիի վրացերեն սովորողների խմբին մեթոդական, մեդիատեխնոլոգիական օգնություն ցույց տալու համար:

Տրված է անգլերենի հունվարյան ֆլեշմոբի մեկնարկը

2018-ի հունվարի 19-ն է, ժամը 19:00: Սկսում ենք պատասխանել ֆլեշմոբի առաջադրանքների հարցերին:

2-3-րդ դասարաններ. առաջադրանքը կազմել է Աննա Գանջալյանը

4-5-րդ դասարաններ. առաջադրանքը կազմել է Լիանա Ասատրյանը

6-8-րդ դասարաններ. առաջադրանքը կազմել է Իրինա Ապոյանը

9-12-րդ դասարաններ. առաջադրանքը կազմել է Սիլվա Հարությունյանը

 

Թվաբանության ուսուցումը I. Մի գիտափորձի պատմություն

Լ.Փ. Բենեզեթ

Նյու Հեմփշայեր նահանգի Մանչեսթերի դպրոցների տեսուչ

Առաջին անգամ հրատարակվել է Ազգային կրթական միության ամսագրի 24-րդ հատորի 8-րդ համարում, 1935-ի նոյեմբերին:  

Անգլերենից հայերեն թարգմանությունը`Յուրա Գանջալյանի

 

1929 թվականի գարնանը Նյու Յորք նահանգի Իթաքայի դպրոցների տեսուչ և տեսչության բաժնի նախագահ՝ լուսահոգի Ֆրանկ Դ. Բօյնթոնը, իր մի քանի ընկերներին և աշխատակից տեսուչներին մի հոդված ուղարկեց, որը հանրակրթական դպրոցների մի նոր ծրագիր էր: Նրա թեզի մեխն այն էր, որ մեզ   անընդհատ առաջարկվում է նոր ուսումնական առարկաներ ավելացնել ուսումնական պլանին (անվտանգության հիմունքների ուսուցում, առողջապահության հիմունքների ուսուցում, տնտեսողականության հիմունքների ուսուցում և նման այլ բաներ), բայց ոչ ոք երբևէ չի առաջարկում, որ մենք որևէ բան հանենք ուսպլանից: Նրա հոդվածն ավարտվում էր մի մարտահրավերի նմանվող կոչով, որը, կարծես, ասում էր. «Փորձեք ցույց տալ ինձ, թե ինչը կարող ենք կրճատել  այս նյութից»: Այստեղ, իհարկե՛, մեր միտքն է գալիս ՄաքԷնդրյուսի հայտնի համեմատությունը առ այն, որ ամերիկյան տարրական դպրոցի ուսումնական պլանը նման է Ջոունսի տան ձեղնահարկին: Ջոունսներն այս տուն են տեղափոխվել հիսուն տարի առաջ և երբեք որևէ բան դեն չեն նետել:

Ես մի ամիս սպասեցի և հետո մի ութ էջանոց նամակ գրեցի Բոյնթոնին՝ ասելով նրան, թե, իմ կարծիքով, ինչը կարող է հանվել մեր ներկայիս ուսումնական պլանից: Ես մեջբերում եմ երկու պարբերություն.

Առաջին հերթին, ինձ թվում է, որ մենք շատ ժամանակ ենք վատնում տարրական դպրոցներում՝ մաքառելով այնպիսի թեմաների հետ, որոնք հարկ է բաց թողնել, կամ էլ՝ հետաձգել դրանց ուսուցանումը մինչև այն ժամանակը, երբ երեխաները դրանց սովորելու պահանջն ունենան: Եթե իմ որոշելով լիներ, ես թվաբանության ուսուցումը կհանեի առաջինից վեցերորդ դասարանների ուսպլանից: Ես կթույլատրեի երեխաներին ինքնաշեն նկարված թղթադրամներով առք ու վաճառքի գործառույթների մեջ վարժվել՝ գումարելով գնված ապրանքների գները, և հանում կատարելով՝ որոշել փողի մնացորդը: Չէ՞ որ 11 տարեկան երեխայի համար թվաբանությունն իրական կյանքում միայն այդ իրավիճակում է պետք գալիս:

Կարծում եմ, որ անիմաստ է ութ տարի շարունակ երեխաներին սովորեցնել թվաբանական գործողություններ կատարել հիմնական դպրոցում: Արդյո՞ք տաս տարեկան երեխային կարիք կա իմանալու երկար կամ սյունակով բաժանման գիտելիքը: Թվաբանության ամբողջ նյութը կարելի է հետաձգել մինչև յոթերորդ դասարանը, որից հետո երկու տարում ցանկացած նորմալ երեխա կկարողանա յուրացնել այն:

Նամակը գրելուց հետո որոշեցի, որ եթե իրապես հավատում եմ սրան, ապա կթերանամ իմ աշխատանքում, եթե գործնականում դա չկիրառեմ: Այդ ժամանակ ես արդեն հինգ տարի Մանչեսթերի դպրոցների տեսուչն էի և արդեն ինձ խիստ քննադատության էին ենթարկել, որովհետև ես առաջին երկու ուսումնական տարիների ընթացքում, ինչպես նաև երրորդ ուսումնական տարվա առաջին կեսում, թվաբանությունը դուրս էի թողել ուսումնական պլանից: 1924 թվականին սովորողների թիվը առաջին դասարանում 20%-ով ավելի մեծ էր քան երկրորդում, որովհետև սովորողների մեկ հինգերորդ մասը չէր կարողանում բավարարել երկրորդ դասարան տեղափոխվելու համար թվաբանության պահանջներին և ստիպված էին կրկնել ուսումնական տարին: Մինչև 1929 թվականը առաջին դասարանում սովորողների ներգրավվածությունը ավելի մեծ չէր քան երրորդում:

Միևնույն ժամանակ, ինձ վհատություն էր պատճառում միջին կարողություններով սովորողի անգլերենի գործածման անկարողությունը: Եթե երեխաները ինքնատիպ մտքեր էին ունենում, նրանք չէին կարողանում հասկանալի կերպով վերարտադրել դրանք անգլերեն: Մի օր ես մի ութերորդ դասարան մտա սղագրողի հետ, որը պետ է բառ առ բառ գրի առներ իմ հարցերին տրված երեխաների պատասխանները: Ես փորձում էի հասնել այն բանին, որ երեխաներն իրենց բառերով ասեին ինձ, որ եթե մենք նույն համարիչով երկու կոտորակ ունենք, ապա ավելի փոքր հայտարար ունեցող կոտորակն է մեծը: Ես մեջբերում եմ բնորոշ պատասխաններ առանց խմբագրման:

  •  «կոտորակի մեջ փոքր թիվը միշտ ամենամեծն է»:
  • «Եթե համարիչները երկուսն էլնույնն են, իսկ հայտարարները մեկը ավելի փոքր է քան մեկը, մեկը, որը փոքր է ավելի մեծ է››:
  • «Եթե մի բան ունենայիր և կտրեիր այն ու բաժանեիր երկու կտորների, ավելի փոքր կտորը ավելի մեծն է: Ես նկատի ունեմ այն որը կարող էիր բաժանել ավելի քիչ թվով կտորների ավելի մեծ կտորներն են»:
  • «Հայտարարը որը ամենափոքրն է ամենամեծն է»:
  • «Եթե երկու համարիչներն էլ նույն թվերն են, ավելի փոքր հայտարարը ամենամեծն է – ավելի մեծը երկուսից»:
  • «Եթե ունեք երկու կոտորակ և մի կոտորակը ունի ամենափոքր թիվը ներքևի մասում: Այն կտրվում է մասերի և մեկը ունենում է ավելի շատ մասեր: Եթե երկու կոտորակները հավասար են, ներքևի թիվը ավելի փոքր էր քան մյուս կոտորակինը: Ամենափոքրը ունի ամենամեծ թվով մասեր, ապա կունենար ամենաքիչ թվով մասեր, բայց նրանք ավելի մեծ կտորներ կլինեին քան այն մեկը, որը բաժանել էին ավելի շատ կտորների»:

Սովորական ոչ մասնագետը կկարծի, որ սա հատուկ ընտրված սակավամիտ երեխաների խումբ է, բայց ես վստահեցնում եմ ձեզ, որ մտքերն անգլերեն ձևակերպելու նման կարողությունը բնորոշ է ամբողջ երկրի ցանկացած մասի տասնչորսամյա երեխաներին: Խնդիրն այստեղ երեխաներինը կամ ուսուցչինը չէ. խնդիրն ուսումնական ծրագրի հետ է կապված: Եթե դասընթացի ծրագիրը պահանջում էր, որ երեխաները լավ յուրացնեին սյունակով երկար բաժանումը նախքան չորրորդ դասարանը ավարտելը, իսկ կոտորակների թեման էլ՝ նախքան հինգերորդ դասարանը վերջացնելը, ապա ուսուցիչը ստիպված էր լինում մեծ քանակի ժամեր ծախսել այդ աշխատանքի վրա՝ անտեսելով մտքերն անգելերեն ձևակերպելու-իմաստավորելու վարժանքը: Ես նույն գիտափորձն արել եմ Ինդիանայի նահանգի Վիսկոնսին քաղաքում և ունեցել եմ ճիշտ նույն արդյունքը, ինչը եղել էր Նյու Յորքի Հեմփշայերում:

1929 թվականի աշնանը ես որոշում կայացրեցի փորձարկել մինչև յոթերորդ դասարանը մաթեմատիկան ուսպլանից հանելու և երեխաներին ընթերցել, պատճառաբանել ու մտքերը արտաբերել սովորեցնելու գիտափորձը: «Արտաբերել» ասելով ես նկատի չունեի ուսուցչի ասածի, կամ էլ դասագրքում գրածի նույնությամբ վերարտադրելը: Ես նկատի ունեի անգլերեն խոսելը: Ընտրությամբ կազմեցի 5 դասարան. երրորդ դասարանցիներից բաղկացած երեք դասարան, մեկ դասարան՝ միավորելով երրորդ և չորրորդ դասարանցիներին, և մեկ դասարան՝ բաղկացած միայն հինգերորդ դասարանցիներից: Ես հարցրեցի ուսուցիչներին, թե արդյոք նրանք կցանկանային մասնակցել գիտափորձին: Նրանք երիտասարդ ուսուցիչներ էին՝ միջինը չորս տարվա աշխատանքային փորձառությամբ: Ուսուցիչների մանրազնին ընտրություն կատարեցի, բայց ավելի ուշադիր և մանրազնին էր դպրոցների իմ ընտրությունը: Ներգրավված չորս դպրոցներից երեքը գտնվում էին այն շրջաններում, որտեղ երեխաների ծնողների մայրենի լեզուն անգլերենը չէր: Ես գրություններ ուղարկեցի երեխաների ծնողներին՝ պատմելով պատմելով նրանց գիտափորձի մասին, որը պատրաստվում էի իրականացնել և խնդրեցի նրանց դիմել ինձ, եթե որևէ մեկը դեմ է այդ գիտափորձին: Ես ոչ մի բողոք չունեցա: Իհարկե, ես բավականին համոզված էի դրանում, երբ գրություններ էի ուղարկում նրանց: Եթե ես քաղաքի այլ դպրոցներ գնայի, որտեղ ծնողները ավագ դպրոցների կամ քոլեջների շրջանավարտներ էին, ես բողոքների հեղեղներ կունենայի և իմ գիտափորձը երբեք էլ չէր փորձարկվի: Ես մի քանի զրույց ունեցա ուսուցիչների հետ և նրանք ուսուցման նոր ծրագրին միացան խանդավառությամբ:

Այս նորաստեղծ դասարաններում երեխաներին խրախուսում էին մեծ չափի բանավոր ստեղծական աշխատանք կատարել: Նրանք զեկույցներ էին անում իրենց կարդացած գրքերի,  տեսած միջադեպերի, կատարած այցելությունների մասին: Նրանք պատմում էին իրենց տեսած կինոֆիլմերի մասին և հանպատրաստից պատմություններ էին հորինում: Կենսական լիցքեր էիր ստանում, երբ այցելում էիր այդ դասարաններից որևէ մեկը: Երջանիկ և ուրախ ոգի էր թևածում այնտեղ: Երեխաներն այլևս բազմապատկման աղյուսակը սերտելու կամ էլ սյունակով բաժանումը հաղթահարելու մաքառման լարվածության մեջ չէին: Նրանք լիովին բավականություն էին ստանում դպրոցում անցկացրած ժամերից:

Ութ ամիս անց ես մի սղագրողի հետ այցելեցի քաղաքի բոլոր չորրորդ դասարանները: Քանի որ մեզ մոտ կիսամյակային փոխադրումներ են, այն երեխաները, ովքեր երրորդ դասարանի ավարտական փուլում էին գիտափորձի սկզբին, այժմ արդեն չորրորդ դասարանի առաջին կեսում էին: Հակադրությունը ուշագրավ էր: Երբ ավանդական չորրորդ դասարաններում հարցրեցի, թե ինչ են իրենք կարդում, նրանք կարկամեցին, շփոթվեցին ու երկչոտեցին: Որևէ չորրորդ դասարանում ես մի եզակի երեխա չգտա, ով կարող էր ընդունել, որ կարդալու մեխք է գործել: Խոսք ասելու ոչ մի կամավոր չեղավ, և երբ փորձեցի նրանց հարկադրել խոսել, նրանք ոտքի կանգնեցին, գլուխները տարուբերեցին ու նորից նստեցին: Փորձարարական 4 չորրորդ դասարաններում նույնիսկ չմտածեցին էլ այն մասին, թե ինչ են իրենք կարդում: Յուրաքանչյուր դասարանում անմիջապես 10-12 ձեռք էր թափահարվում օդում, իսկ դեմքերն էլ ընկճված տեսք էին ընդունում, քանի որ մենք ժամանակ չունեինք լսելու իրենց:

Գիտափորձից առաջ մի քանի տարի շարունակ ես այն մտքին էի եղել, որ թվաբանության վաղ ներմուծումը բթացնում ու քնեցնում է երեխայի մտածելու ընդունակությունը: Թվաբանական մի խնդիր կար, որը ես ոչ թե մեկ այլ հարյուր անգամ էի փորձել վեցերորդ, յոթերորդ և ութերորդ դասարաններում: Ահա այդ խնդիրը. «Եթե ես կարող եմ քայլել հարյուր յարդ մեկ րոպեում (1 յարդը 91,44 սմ է), քանի՞ մղոն կարող եմ քայլել մեկ ժամում՝ պահպանելով իմ շարժման նույն արագությունը»: Քսանից տասնիննի դեպքում պատասխանը լինում է 6000 և, եթե ես ժպտալով համաձայնվեի, ամբողջ դասարանը ինքնագոհ շունչ կքաշեր: Բայց եթե ես ասեի. «Պարզ է: Դա նշանակում է, որ ես կկարողանայի այստեղից Սան Ֆրանցիսկո ոտքով գնալ և վերադառնալ մեկ ժամում»: Այս դեպքում անկասկած ծիծաղ է լսվում և երեխաներն էլ հիմարացած տեսք են ընդունում: Այդ պատճառով էլ գիտափորձով դասարանների ուսուցիչներին ասում էի, որ նրանք պետք է երեխաների հետ բարձրություններ, երկարություններ, տարածքների մեծություններ, տարածություններ և նման այլ բաներ չափելու շատ վարժանքներ անեն: Նման աշխատաոճի մեկ տարվա ուսումից հետո ես այցելեցի գիտափորձով դասարան, որն ուսումնական տարվա սկզբում կազմված էր եղել 3-րդ և 4-րդ դասարանցիների միավորումով: Տարվա վերջին նրանք արդեն 4-րդ և 5-րդ դասարանցիներ էին: Ես գրատախտակի վրա մոտավոր քարտեզ նկարեցի, որը պատկերում էր Օնթարիո լճի արևմտյան վերջնամասը, Էրի լճի արևելյան վերջնամասը և Նիագարա գետը: Ես հարցրեցի նրանց, թե ինչ է պատկերված և չզարմացա, երբ նրանք գուշակեցին պատկերված տեղանքը: Հետո ես գետի վրա երեք կետ նշեցի տառերով «Q», «NF» և «B». Նրանք անմիջապես առանց դժվարության հասկացան, որ NF-ը «Niagara Falls-Նիագարայի ջրվեժների»-ի հապավումն է (Նիագարան երեք իրար մոտ գտնվող ջրվեժ ունի), B-ն Բաֆըլլոու քաղաքի առաջին տառն է, բայց նրանց համար հանելուկային էր «Q» տառը: Մի քանիսը պնդեցին, որ դա Քվեբեքն, ուրիշներն այլ կարծիքի էին: Ի վերջո ես ասացի, որ դա Քուինզթաունն է (Queenstown): Հետո ես մեծ ջրվեժը հատող մի գիծ քաշեցի՝ ցույց տալով ջրվեժի վերևի մասի պինդ ու մեծ ժայռաբեկորը և դրա տակի քարազերծ մասը, որը ժամանակի ընթացքում մաշվում էր: Սովորողներն իրենք բացատրեցին, որ ժամանակի ընթացքում ջուրն այնքան է քշում տանում ներքևի փափուկ շերտերը, որ մի օր էլ մեծ ժայռաբեկորն է ընկնում և ջրվեժը, կարծես, հետ է շարժվում՝ հոսանքի հակառակ ուղղությամբ: Հետո ես հայտարարեցի, որ 1680 թվականին, երբ առաջին սպիտակամորթ մարդիկ տեսան ջրվեժը, այն գետի հոսանքի ուղղությամբ  այժմյան դիրքից 2500 ոտնաչափ ավելի ցած էր: Հետո հարցրեցի նրանց, թե ինչ արագությամբ է ջրվեժը շարժվում գետի հոսանքի հակառակ ուղղությամբ: Այս երեխաները, որ մի ամբողջ տարի թվաբանության ֆորմալ դասեր չէին ունեցել, բայց մտածելու վարժանքներ էին արել, ասացին ինձ, որ, եթե արդեն 250 է անցել այն ժամանակից, ինչ առաջին անգամ սպիտակամորթ մարդիկ տեսել են այդ ջրվեժը, ուրեմն ջրվեժը շարժվում է հոսանքի հակառակ ուղղությամբ տարեկան 10 ոտնաչափ արագությամբ: Հետո ես ակնարկեցի, որ գիտությունը պարզել է, որ իրականում ջրվեժը սկիզբ է առել Քուինզթաուն քաղաքի մոտից, որը 10 մղոն հոսանքն ի վար տարածքում է: Ես հարցրեցի, թե քանի տարի է, ինչ ջրվեժը նահանջում է: Նրանք պատասխանեցին, որ եթե 250 տարի է պահանջվել ջրվեժին կես մղոն տեղաշարժվելու համար, ուրեմն 500 տարում մեկ մղոն կշարժվեր, կամ էլ՝ 5000 տարի Քուինզթաունից մինչև ներկայիս դիրքը: Քարտեզն այնպես էի նկարել, որ Նիագարայի ջրվեժից մինչև Բաֆըլոու տարածությունը երկու անգամ ավելի երկար լիներ, քան Քուինզթաունից մինչև Նիագարայի ժրվեժը: Հետո ես հարցրեցի երեխաներին, թե արդյոք որևէ գաղափար ունեն, թե երբ ջրվեժը հետ գնալով կհասնի Բաֆըլոու քաղաքը և կցամաքեցնի դրա կողքի լիճը: Նրանք ասացին, որ դա հաջորդ 10000 տարիների ընթացքում չի լինի: Ես հարցրեցի նրանց, թե ինչպես նրանք գտան այդ պատասխանը և նրանք պատասխանեցին, որ Նիագարա ջրվեժից մինչև Բաֆըլոու 20 մղոն է, իսկ դա երկու անգամ ավելի շատ է, քան Քուինզթաունից մինչև Նիագարա ջրվեժը:

Այնպես պատահեց, որ գիտափորձով դասարանի հետ այդ հանդիպումից հետո ես այցելեցի Նյու Ինգլանդ շրջանի մի մեծ քաղաք իմ գործընկերներ հինգ տեսուչների հետ: Այդ շրջանի դպրոցների աշխատանքը վերահսկող տեսուչը հետաքրքրվեց իմ գիտափորձով դասարանի հետ այդ խնդրի լուծմամբ և առաջարկեց, որ ես նույն խնդիրը տամ իրենց դպրոցներից մեկի հինգերորդ դասարանցիներին: Ընտրվեց քաղաքի լավագույն ցուցադրական դպրոցը, ուր սովորաբար տանում են կրթությամբ հետաքրքրված քաղաքի այցելուներին: Այսպիսով, ես կանգնած էի այդ դպրոցի հինգերորդ դասարանի աշակերտների դիմաց: Փորձնական դասին հետևում էին նաև իմ գործընկեր տեսուչները որպես հանդիսատես: (Հաջորդում է այդ փորձնական դասի սղագրությունը:)

Հյուրընկալող տեսուչ. «Երեխաներ, կցանկանա՞ք, որ Նյու Հեմփշայերի Մանչեսթերի տեսուչ  Բենեզեթը մի քանի հարց տա ձեզ Նիագարայի ժրվեժի մասին»:

Երեխաները հաճույքով համաձայնվեցին:.

Պ-ն Բենեզեթ. (նկարելով մի քարտեզ գրատախտակին)«Երեխաներ, ի՞նչ եմ նկարել գրատախտակին»:

Երեխաներ. «Մեծ լճերը»:

Պ-ն Բ. «Լավ, ո՞ր լճերն են»:

Մի երեխա. «Օնտարիո լիճը և Էրի լիճը»:

Պ-ն Բ. «Լավ. ո՞ր գետն է սա»:

Մի երեխա. «Սուրբ Լոուրենս գետն է»:

Պ-ն Բ. «Դա, իրոք, ճիշտ է: Դա Սուրբ Լոուրենս գետն է: Բայց այստեղ այն ուրիշ անունով են կոչում: Այն կոչում են Նիագարա: Ի՞նչ գիտես Նիագարա գետի մասին»:

Մեկ ուրիշ երեխա. «Նիագարայի ջրվեժներն են այնտեղ»:

Մեկ ուրիշ երեխա. «Նիագարայի ջրվեժները կապված են Նիագարա գետի հետ»:

Պ-ն Բ. «Ինչպե՞ս են նրանք կապված»:

Մի երեխա. «Ջուրը ջրվեժներով թափվում է և լցվում է Նիագարա գետը»:

Պ-ն Բ. «Այո՛, ուժեղ է թափվում: Ձեզնից որևէ մեկը տեսել է Նիագարայի ջրվեժները»:

Երեքը ձեռք է բարձրացնում:

Պ-ն Բ. «Որքան է այդ ջրվեժների բարձրությունը: Որևէ գաղափար ունե՞ք դրանց մասին: Դրանք ավելի բա՞րձր են, քան այս սենյակը»:

Երեխաներ. «Այո» (կասկածանքով)

Պ-ն Բ. «Որքա՞ն է այս սենյակի բարձրությունը»:

Ամենուր սենյակների բարձրությունը 11-40 ոտնաչափ է (3,3-ից 12 մ): Սենյակի բարձրությունը  փաստորեն մոտ 16 ոտնաչափ է (4,8 մետր):  Այս ամենից հետո  ջրվեժների բարձրության հարցը ավելորդ եղավ:

Պ-ն Բ.  «Լավ, պետք չէ հիմա մտատանջվել, թե որքան է Նիագարայի ջրվեժների բարձրությունը: Այս քարտեզի վրա ես մի կետ եմ նշել և անվանել եմ այն “NF” և մեկ ուրիշ կետ էլ նշել եմ “B”. Ի՞նչ է նշանակում “NF”-ը:

Երեխաներ. «Նիագարայի ջրվեժներ».

Պ-ն Բ.  «Ի՞նչ է ցույց տալիս “B”-ն:

Մեկ ուրիշ երեխա. «Ծովախորշ»

Պ-ն Բ. «Ոչ, հիշեք, որ Նիագարա ֆոլզը ոչ միայ ջրվեժի անուն է, այլև՝ քաղաքի»:

Մի երեխա. «Բալթիմոր»

Երկար դադարից հետո սենյակի վերջում նստած հյուրընկալող տեսուչը ասաց, որ այդ քաղաքի անունը նաև կենդանու անուն է:

Մի երեխա. «Բաֆըլոու»

Պ-ն Բ.  «Այո’՚՚: Մեկ ուրիշ քաղաք էլ կա այստեղ, որը ես նշանակում եմ “Q” տառով, բայց այն Քվեբեքը չի: Դա Քուինզթաունն է: Մարդիկ, ովքեր մանրազնին  ուսումնասիրել են այս տեղանքը, պարզել են, որ ինչ-որ մի ժամանակ ջրվեժները եղել են Քուինզթաունի մոտ: Հիմա ինձ ասե’ք: Ի՞նչ եմ ուզում ասել, եթե ասեմ, որ ուզում եմ ցույց տալ ձեզ խնձորի կտրվածքը:

Դասարանը տարակուսած է:

Պ-ն Բ. «Ենթադրենք դանակով կիսում եք խնձորը: Ի՞նչ եմ ցույց տալիս ձեզ, եթե ձեռքում պահեմ խնձորի մի կեսը»:

Մի երեխա. «Խնձորի կեսը»:

Մեկ ուրիշ երեխա. «Խնձորի միջուկը»:

Երրորդ երեխա. «Խնձորի ներսը»:

Պ-ն Բ. «Ասացեք ինձ, արդյոք «կտրվածք»-ը նոր բառը է ձեր մեծամասնության համար»:

Բոլորը միասին. «Ո՚՚’չ»

Պ-ն Բ. ‹‹Լավ, խնձորի կտրվածքը նշանակում է խնձորը մեջտեղից կտրած վիճակում. Ինչու՞ ես ասացի դա ձեզ››:

Միևնույն ժամանակ նա Նիագարայի ջրվեժի կտրվածքն է գծում գրատախտակին:

Մի երեխա. ‹‹Որովհետև դա ջրվեժի կտրվածքն է››:

Պ-ն Բենեզեթը հիմա ցույց է տալիս ջրի տակի երկու տեսակի ապարները և հարցնում է, թե որն է ավելի ամուր: Նրանք ի վերջո գտան, որ վերևի ապարը ավելի ամուր է: Հետո նա բացատրում է, թե ինչպես է ներքևի փափուկ ապարը աստիճանաբար քշվում ջրի շփումից և գալիս է մի պահ, երբ վերևի ապարը օդում, կարծես, կախված է և ծանրության ուժից ընկնում է ցած: Այդ պատճառով է, որ ջրվեժը հետ է գնացել մոտ 10 ոտնաչափ:

Պ-ն Բ. ‹‹Երբ սպիթակամորթ մարդիկ առաջին անգամ տեսան ջրվեժները 1680 թվականին (նա այդ թվականը գրում է գրատախտակին), ջրվեժներն այդ ժամանակ գետի հոսանքի ուղղությամբ ավելի ներքև էին, նրանց այժմյան դիրքը և հաշվարկված է, որ այդ ժամանակվանից ի վեր ջրվեժները հետ են գնացել գետի հոսանքի հակառակ ուղղությամբ մոտավորապես 2500 ոտնաչափ: Որքա՞ն ժամանակ առաջ էր, երբ սպիտակամորթները առաջին անգամ տեսան ջրվեժները:

Մի երեխա. ‹‹Չորս հարյուր տարի››:

Մեկ ուրիշ երեխա. ‹‹Երկու հարյուր տարի››:

Երրորդ երեխա. ‹‹Երեք հարյուր տարի››:

Կռահումների սահմանները տատանվում էին 110-ից 450 տարի: Մի տղա ասում է, որ դա այն ժամանակ էր, երբ Կոլոմբոսը նավով Ամերիկա եկավ: Մեկ ուրիշն էլ ասում է, որ դա ուխտագնացների և պուրիտանների ժամանակաշրջանում էր:

Պ-ն Բ. ‹‹Դե, ինչպե՞ս ենք գտնելու պատասխանը››:

Որոշ ժամանակ ընդհանուր շփոթվածություն տիրեց:

Մի երեխա. ‹‹1680-ից հանենք այժմյան թվականը՝ 1930››:

Պ-ն Բ. ‹‹Հրաշալի է››:

Նա գրատախտակին գրում է.

1680

1930

Պ-ն Բ. ‹‹Հիմա նայք այս գրածին և առանց հանելու ասեք, թե քանի տարի էր տարբերությունը: Տեսեք, թե արդյոք կարող եք հանում կատարել՝ թիվ առ թիվ››

Պետք է նշել, որ ոչ մի երեխա ուշադրություն չդարձրեց այդ թվերի սխալ տեղերի վրա: Նրանք միայն կռահում են՝ 350 տարի, 200 տարի, 400 տարի:

Պ-ն Բ. ‹‹Լավ, եկեք հանենք թիվ առ թիվ››:

Մի երեխա. ‹‹0-ն հանած 0-ից հավասար է 0: 8-ից հանած 3 հավասար է 5: 6-ից հանած 9 հավասար է 3: Պատասխանը երեք հարյուր հիսուն է››:

Պ-ն Բ. ‹‹Ովքե՞ր են կարծում, որ 350-ը ճիշտ պատասխանն է››:

Աշակերտների մոտ երկու երրորդը ձեռք է բարձրացնում: Ի վերջո երկու երեք աշակերտ կարծում է, որ դա սխալ է:

Պ-ն Բ. ‹‹Շատ լավ, ուղղի՛ր››:

Մի երեխա. ‹‹Պետք էր 16-ից հանել 9, որը հավասար կլիներ 7››:

Պ-ն Բենեզեթը գրում է 750-ը որպես պատասխան: Երբ նա հարցրեց, թե քանիսն են մտածում, որ դա է ճիշտ պատասխանը, գործնականում բոլորը ձեռք բարձրացրեցին: Մինչև այս պահը տեղական հյուրընկալող տեսուչը հուսահատ բարկությունից ետ ու առաջ էր անում դռան մոտ, մերթ ընդ մերթ էլ հուսահատությունից ձեռքերը վեր էր բարձրացնում, որ իրենց մրցանակակիր աշակերտները այդպես են իրենց դրսևորում: Որոշ ժամանակ անց, քանի որ պ-ն Բենեզեթը շփոթված տեսք ուներ, երեխաներն էլ աստիճանաբար կորցրեցին ինքնավստահությունը: Ի վերջո, Էլսի Միլլեր անունով մի փոքրիկ աղջիկ գալիս է գրատախտակի մոտ, շրջում է թվերը, կատարում հանում և ասում է, որ պատասխանը 250 տարի է:

Պ-ն Բ. ‹‹Շատ լավ, եթե ջրվեժները 250 տարվա ընթացքում նահանջել են 2500 ոտնաչափ, ապա մեկ տարվա ընթացքում քանի՞ ոտնաչափ են նրանք գետն ի վեր շարժվել››:

Մի երեխա. ‹‹Երկու ոտնաչափ››:

Պ-ն Բենեզեթը ցույց է տալիս , որ լիովին բավարարված է և հարցնում է, թե քանիսն են համաձայն այդ պատասխանի հետ:

Գործնականում ամբողջ դասարանը նորից ձեռք է բարձրացնում:

Պ-ն Բ. ‹‹Որևէ մեկը ունի՞ այլ պատասխան››:

Մի երեխա. ‹‹Ութ ոտնաչափ››:

Մեկ ուրիշ երեխա. ‹‹Քսան ոտնաչափ››:

Ի վերջո Էլսի Միլլերը նորից վեր է կենում և ասում, որ պատասխանը 10 ոտնաչափ է:

Պ-ն Բ. ‹‹Ի՞նչ, տաս ոտնաչա՞փ››(մեծ զարմանք արտահայտելով):

Ամբողջ դասարանը սկսեց ծիծաղել: Էլսի Միլլերը պնդում է իր պատասխանը և պ-ն Բենեզեթը ասում է նրան գալ գրատախտակի մոտ և ապացուցել իր պատասխանը: Նա ասում է, որ տարօրինակ է, որ Էլսի Միլլերը այդքան համառն է, երբ բոլորը նրա դեմ են: Նա, ի վերջո, ապացուցում է իր տեսակետը և պ-ն Բենեզեթը ընդունում է այն և ասում, որ բոլոր մնացած աշակերտները սխալ են:

Պ-ն Բ. ‹‹Մի մղոնի որքան մասն է ջրվեժը հետ շարժվել 250 տարվա ընթացքում››:

Երեխաները կռահում են. ‹‹3/2, 3/4, 2/3, 1/20, 7,8›› – ամեն ինչ բացի 1/2-ից: Դասի ավարտի զանգը տալիս է:

Պետք նշել, որ տեղական տեսուչը մի փոքր հուշում կատարեց սկզբում, որը չարվեց Մանչեսթերի երեխաներին, երբ ասվեց ‹‹Նիագարայի ջրվեժներ››: Նրանք նախապատրաստված էին, որ ճանաչեին իմ քարտեզը: Մանչեսթերի երեխաները, որոնք չէին սովորել բազմապատկման աղյուսակներ, բայց շատ էին խոսել տարածությունների և չափսերի մասին, միանգամից հասկացան, որ 2500 ոտնաչափը մոտավորապես կես մղոն է, մինչդեռ, ավելի մեծ քաղաքի երեխաները, որոնք նոր էին սերտել բազմապատկման աղյուսակը, քիչ գաղափար ունեին տարածության մասին:

Ես այնքան էի հիացած գիտափորձի հաջողությամբ, որ 1930-ի աշնանը մենք 6-7 նոր գիտափորձով դասարաններ բացեցինք:

Մի օր էլ ես անգլերեն արտահայտվելու գիտափորձ արեցի: 7-բ դասարանի առջև կախեցի Ֆրեդերիք Վոգի մի նկարի կրկնօրինակը, որտեղ բաց ծովում լողում էր մի փոքրիկ սառցաբեկոր, որի վրա մի բևեռային սպիտակ արջ էր նստած: Սկզբում գիտափորձն արեցի ավանդական ուսումնական պլանով ու առարկայական ծրագրերով սովորող երեխաների հետ: Այդ դասարանում սովորողների գերակշիռ մասի համար անգլերենը մայրենի լեզու էր: Ես խնդրեցի երեխաներին գրեն այն, ինչ զգում են և ինչն իրենց ոգեշնչում է, երբ նայում են նկարին: Երեք քառորդ ժամ հետո ես այդ նույն նկարը կախեցի մեկ ուրիշ՝ գիտափորձով 7-բ դասարանի առջև, որտեղ միայն 3 երեխայի համար էր անգլերենը մայրենի լեզու: Հետո ես կանչեցի քաղաքի դպրոցների 7-րդ դասարաններում դասավանդող ուսուցիչներին և նրանց համար բարձրաձայն կարդացի նախ մի դասարանի 10 ամենալավ գրավոր աշխատանքները, իսկ հետո՝ մյուս դասարանի 10 ամենալավ աշխատանքները: Ես հարցրեցի նրանց, թե արդյոք նրանք զգացին տարբերությունը: Մի ուսուցիչ ակնարկեց, որ մի խումբը մյուսից մոտ մեկ ու կեսից երկու տարի ավելի առաջ է արտահայտվելու հասունությամբ քան մյուսը և բոլորն էլ համաձայնվեցին այդ պնդման հետ: Ես ասացի ուսուցիչներին. ‹‹Եթե ասեմ ձեզ, որ մի խումբը ‹‹A›› դպրոցից է, իսկ մյուսը՝ ‹‹B››, ի՞նչ եք կարծում, որ դպրոցի աշակերտներն են ավելի լավ գրել››: Նրանք ասացին. ‹‹Անկասկած ‹‹A›› դպրոցի երեխաները, ում ծնողները տանը անգլերեն են խոսում››:

«Ոչ, այդպես չէ, հենց հակառակը››, ասացի ես, և անվստահության ու անհավատության շշուկներ լսվեցին: Հետո մենք վերլուծեցինք գրավոր աշխատանքները և հաշվեցինք ավանդական ուսուցմամբ աշակերտների օգտագործած ածականները: Օգտագործված էր քառասուն ածական. սիրուն, լավ, կապույտ, կանաչ, ցուրտ, սառը և այլն: Հետո մենք հաշվեցինք մյուս խմբի օգտագործած ածականները և մենք գտանք 128 ածական, որոնք ներառում էին այնպիսիները, ինչպիսիք են՝ հոյակապ, ապշեցուցիչ, ոգեշնչող, եզակի, փառահեղ և այլն: Փոքրիկ հույները, հայերը, լեհերը, ֆրանսիացի-կանադացիները շատ էին առաջ անցել իրենց անգլիախոս հակառակորդներից:

Հաջորդը մի նմանատիպ թեստ էր: Ես միևնույն բնանկարը (գետ Մանչեսթերի մոտ) կախեցի 10 հինգերորդ դասարաններում: Նրանց հինգը ավանդական դասարաններ էին, իսկ մյուս հինգը՝ գիտափորձային: Նույն պատմությունը եղավ: Գիտափորձով դասարանները գերազանցեցին իրենց արտահայտվելու սահունությամբ: Գիտափորձով ուսուցմամբ երեխաները այնպիսի բառեր էին օգտագործել, որ մյուսները նույնիսկ չէին էլ լսել: Գիտափորձով ուսուցմամբ ամենավատ ուղղագրությամբ գրավորը ավելի քիչ ուղղագրական սխալներ ուներ, քան ամենալավ ավանդական ուսուցմամբ սովորողը: Ամենազարմանալին այն էր, որ 5-րդ դասարանի առաջին ուսումնական շրջանում սովորող գիտափորձով երեխաները, ովքեր մաթեմատիկա չէին սովորում, ավելի լավ արդյունք ցույց տվեցին քան ավանդական 5-րդ դասարանի սովորողները, ովքեր ավարտական ուսումնական շրջանում էին:

Այժմ արդեն պատրաստ էինք իրականացնելու ավելի մեծ ծավալի գիտափորձ: Մինչև 1932 թվականի աշունը Մանչեսթերի դպրոցների երրորդ, չորրորդ և հինգերորդ դասարանների մոտ կեսը արդեն նոր ուսումնական պլանով էր աշխատում: Դպրոցների տնօրեններից մի քանիսը կասկածամիտ էին և խնդրեցին թվաբանության ֆորմալ ուսուցումը հետաձգել մինչև վեցերորդ դասարանի սկիզբը՝ յոթերորդի փոխարեն: Չորս դպրոցի թույլատրվեց սկսել օգտագործել թվաբանության դասագիրքը 6-րդ դասարանի երկրորդ ուսումնական շրջանում, որը պայմանականորեն անվանվում է 6-B դասարան:

Բոստոնի համալսարանի պրոֆեսոր Գայ Ուիլսոնը թույլտվություն խնդրեց մեր կրթական ծրագրի զննում իրականացնել: Մեր ավագ դպրոցի ուսուցիչներից մեկը Բոստոնի համալսարանի մագիստրատուրայում էր սովորում և Գայ Ուլյամսը նրան հանձնարարություն տվեց պարբերաբար, ուստարվա ընթացքում, թվաբանության ստուգողական աշխատանքներ տալ Մանչեսթերի դպրոցների 200 վեցերորդ դասարանցիների: Այդ 200 թիվը արդար բաժանված էր 98 գիտափորձով աշակերտների և 102՝ ավանդական: Նրանք քաղաքի բոլոր վեցերորդցիներն էին: Նրանց կեսը թվաբանություն չէր անցել մինչև վեցերորդ դասարանի սկիզբը, իսկ մյուս կեսը թվաբանության առարկայական ծրագրով ուսում էր ստացել երրորդ դասարանի սկզբից: Ինչպես և սպասվում էր, առաջին ստուգողական աշխատանքները ավելի լավ կատարեցին ավանդական կրթություն ստացողները, քանի որ ստուգվում էին թվաբանական չորս գործողություններ կատարելու հմտությունները: Ապրիլին արդեն բոլոր դասարաններն իրենց արդյունքներով հավասարվեցին, իսկ երբ հունիսին տրվեց վերջին ստուգողականը, ամենաբարձր արդյունքը քաղաքում գիտափորձով մի դասարանինն էր: Այլ կերպ ասած, այս երեխաները՝ շրջանցելով թվաբանական գործողություններ կատարելու սկզբնական վարժանքը, կարողացան մեկ տարվա ընթացքում հասնել 6-րդ դասարանի ավարտական մակարդակին, որին ավանդական ուսումնական պլանով սովորողները հասնում են երեք ու կես տարվա թվաբանական  վարժանքների ընթացքում:

 

Մեկնարկին հետևում է ընթացքը

Պատմեին, չէի հավատա:

Երեկ ներկայացրեցի Արևմտյան դպրոցի ուսումնական ստուգատեսային ճամբարի տարատարիք ջոկատների գործունեության մեկնարկը: Այսօր նորից Արևմտյան դպրոցում եմ և հետևում եմ նախագծերի իրականացման ընթացքին: Որքան էլ ինձ պատմեին, չէի հավատա ու զգա այն ամենը, ինչի ականատեսը եղա այսօր:

Եթե ինձ ասեին, որ հինգերորդ դասարանցին կարդում է կենդանիների մասին հանրագիտարանը, բարդ լեզվով ու անհարկի մանրամասնություններով գրված տեքստից քաղում է իր համար հետաքրքիր միտքը և պարզ ռուսերենով շարադրում իր բլոգում, չէի հավատա: Բայց ես տեսա՝ Էդուարդ Սարգսյանի և Հայկ Ղազարյանի աշխատանքի ականատեսը եղա: Տեսա նաև, թե ինչպես են Լուզիա Եղիազարյանը և Անահիտ Թովմասյանը ռուսերեն կենդանիների մասին երաժշտական մուլտֆիլմի թարգմանությունն անում:

20180109_10581320180109_105826

Դպրոցի մեդիահարթակում հավաքվել էր Արմինե Աբրահամյանի ընթերցասեր-ստեղծագործողների ջոկատը: Երբ վարագույրը մի կողմ քաշեցի ու ներս մտա, ինձ համար անսովոր տեսարան էր: Դասավանդողը լուռ հետևում էր, թե ինչպես է սովորող Հայկ Նահապետյանը իր ընկերներին համակարգչային նոր ծրագիր սովորեցնում: Ծրագիրը կոչվում է Playbuzz, որը, կարծում եմ, օգտակար կլինի նաև ուսուցիչներին, քանի որ այդ ծրագրով կազմում են ուսումնական առաջադրանքներ, թեստեր: «Հայկ, դիմացդ սովորողներ են նստած, որոնք չգիտեն այդ ծրագիրը: Մի քիչ դանդաղ ու ավելի մանրամասն բացատրիր», լսվում է Արմինեի ձայնը: Որքան լուրջ էին հետևում Հայկի բացատրություններին: Շատ ու շատ դասավանդողներ կուզենային այդպիսի լսարան ունենալ:

file1-2   file2-2

Իսկ հարևանությամբ Զառա Ոսկանյանի տեխնոլոգիայի կաբինետն է, որտեղ աշխատում է տեխնոլոգիական ջոկատը: Այո՚ նրանք աշխատում են բառի առաջնային ոչ փոխաբերական իմաստով. առաջին դասարանցիների համար գունավոր տառախաղ են ստեղծում: Մի ժամից նրանք հյուր են գնալու Աշխեն Թադևոսյանի առաջին դասարանցիներին՝ իրենց հետ տանելով նորաստեղծ տառերը: Փոքրիկները կարող են տառերը կողք-կողքի շարելով՝ բառեր ու նախադասություններ գրել սեղանի վրա:

IMG_0354 Без названия (1)

Սոնա Փափազյանը հավատարիմ է իրենց «ազգագրական ավանդական խաղեր» նախագծին: Իրենց հերթական ծիսական խաղի համար տարեգաթա են թխում:

20180109_113402

 

Շատ էի ուզում տեսնել, թե ինչպես է Գրետա Բակունցը մաթեմատիկան համակցում խոհանոցին:  Կարելի է ապրել այնպես, որ երբեք չառնչվել մաթեմատիկային: Կարելի է ապրել այնպես, որ ամենուր առնչվել մաթեմատիկային: Գրետա Բակունցը ապրելու երկրորդ ձևն է սովորեցնում իր ջոկատի անդամներին: Այսօր նրանք վերցրել են մրգային աղցանի բաղադրատոմսը և իրենց մաթեմատիկայի ուսուցչի հետ խանութ են գնացել: Ի՞նչ արժե տանձի, բանանի, խնձորի և նարինջի մեկ կիլոգրամը: Իսկ ի՞նչ կարժենա բանանի 200 գրամը, խնձորի 250 գրամը և որքա՞ն պետք է վճարել դրանց համար: Կյանքում հանդիպող, ոչ դասագրքային մաթեմատիկայի իսկական խնդիրներ, որոնք լուծում են պահանջում ոտքի վրա:

20180109_095544    Без названия

Զարմանալի ուսումնական ճամբար է Արևմտյան դպրոցում:

Արևմտյան դպրոցի ուսումնական ստուգատեսային ճամբարի նախագծային տարատարիք ջոկատները. հունվարի 8

 

26175644_1536344963101540_230752233_n

Ստեղծածով սովորածը միշտ սովորողի հետ է:

Տրված է  ձմեռային ուսումնական ստուգատեսային ճամբարի մեկնարկը կրթահամալիրի բոլոր դպրոցներում: Այսօր եղել եմ կրթահամալիրի Արևմտյան դպրոցում:

Սկսել են գործել Սոնա Փափազյանի հայրենագետների, Շուշան Ալեքսանյանի բնագետների, Զառա Ոսկանյանի տեխնոլոգիական, Գրետա Բակունցի մաթեմատիկների, Լիլիթ Հայկազունու և Էլինա Սիմոնյանի թարգմանիչների և Արմինե Աբրահամյանի ստեղծագործողների ջոկատները:

Ինձ համար բնական էր, որ առաջինը հետաքրքրվեցի թարգմանիչների ջոկատի գործունեությամբ: Հետաքրքիր ճամբարային նախագիծ է սկսել Լիլիթ Հայկազունին. «Հանս Քրիստիան Անդերսենի հեքիաթները հայերեն կարդալը և հեշտացված անգլերենով ներկայացնելը»:

Էլինա Սիմոնյանի բլոգում, կարդում ենք նույն ջոկատի ռուսերեն թարգմանական նախագծերի մասին: Ուշադրության է արժանի «В мире животных» նախագիծը, որը և հետազոտական է և թարգմանական:

Մաթեմատիկների ջոկատի խոհարարական նախագիծը:  

Նախագծի բովանդակությունից երևում է, որ Գրետա Բակունցը համառորեն ուզում է մաթեմատիկայի ուսուցումը իրական կյանքի հետ կապել:  Իրոք, կոտորակների գաղափարի ամենատեսանելի բացատրությունը խոհանոցում է՝ նոր թխած կլոր գաթան կտրատելիս:

Շուշան Ալեքսանյանի բնագիտական ջոկատի գործունեությունը համապատասխանում է ջոկատի անվանը. կենդանիների խնամք ագարակում, բույսերի և դրանց թաղարների խնամք և’ իրենց Արևմտյան դպրոցում և’ Քոլեջում՝ Շողիկ Պողոսյանի ջերմոց լաբորատորիայում:

Սոնա Փափազյանն իր բլոգում հայրենագետների ջոկատն անվանել է «հայրենագետ-հետախույզների» ջոկատ:  Ջոկատի առաջիկա օրերի առանցքային նախագիծը «Ազգային և ավանդական խաղերն» է:

Բազմազան է Զառա Ոսկանյանի տեխնոլոգիական ջոկատի գործունեության ցանկը: Ահա այդ ցանկից մի օրինակ. «-«2800 խնդրով Երևան» խնդրագիրք. երևանյան տեղային և ընդհանուր, փոքր ու մեծ խնդիրները. նկարագրություն-ուսումնասիրություն, լուծման առաջարկություն-փորձ, լուծում»:

Խոստումնալից ու հետաքրքիր նպատակ է դրել Արմինե Աբրահամյանը իր ստեղծագործողների ջոկատի առջև. «Մայրենի լեզվի լաբորատորիա -ընթերցասրահի ստեղծման, ձևավորման աշխատանքներ»:

Բոլոր ջոկատների թվարկված նախագծերի բնույթն ու էությունը մի բան ստեղծելն է: Սերտածը շատ շուտ մոռացվում է, բայց ստեղծածով սովորածը միշտ սովորողի հետ է:

Բուլատ Օկուջավայի երկու երգերի հայերեն թարգմանությունը տարեմուտի երեկոյին

 

Без названия

Ֆրանսուա Վիյոնի աղոթքը (Երգի ձայնագրությունը)
Բուլատ Օկուջավա

Քանի դեռ պտտվում է երկիրը,
Քանի դեռ պայծառ է լույսը,
Տեր Աստված, տուր յուրաքանչյուրին այն,
Ինչի կարիքը նա ունի:

Իմաստունին խելք տուր,
Վախկոտին՝ նժույգ,
Փող տուր երջանիկին,
Ու իմ մասին էլ չմոռանաս:

Քանի դեռ պտտվում է երկիրը,
Տեր Աստված, Քոնն է զորությունը,
Թող նա հագենա իշխելուց, ով
տենչում է իշխանության,

Առատաձեռն էլ թող դադար առնի՝
Գոնե մինչև մայրամուտ,
Կայենին ապաշխարում տուր
Ու իմ մասին էլ չմոռանաս:

Ես գիտեմ՝ ամենակարող ես,
Հավատում եմ Քո իմաստությանը,
Ինչպես սպանված զինվորն է հավատում,
Որ դրախտում է ինքը ապրում,

Ինչպես ամեն մի ականջ հավատում է,
Քո խոսքերին ցածրաձայն,
Ինչպես և մենք ենք հավատում,
Չիմանալով, թե ինչ ենք մենք անում:

Տեր իմ Աստված,
Կանաչաչյա Տեր իմ,
Քանի դեռ պտտվում է երկիրը,
Եվ նույնիսկ ի զարմանս իրեն,

Քանի դեռ կա նրա մեջ
Ժամանակ ու կրակ,
Տուր ամենքին քիչ-քիչ,
Ու իմ մասին էլ չմոռանաս:

 

Վրացական երգ (Երգի ձայնագրությունը)
Բուլատ Օկուջավա

Տաք հողի մեջ խաղողի կորիզը կթաղեմ,
Ու որթատունկը կհամբուրեմ, ու հասած ողկույզը կքաղեմ,
Ու ընկերներիս կկանչեմ, սիրտս էլ սիրուն կհարմարեցնեմ,
Այլապես՝ ինչու եմ ապրում այս հավերժ երկրում:

Հավաքվե′ք, հյուրեր իմ, եկե′ք, հյուրասիրում եմ,
Հենց իմ երեսին ասե′ք այն, ինչին արժանի եմ,
Երկնային Տերը մեղքերիս համար ներում կուղարկի,
Այլապես՝ ինչու եմ ապրում այս հավերժ երկրում:

Իմ Դալին կերգի ինձ համար՝ իր մուգ կարմիր զգեստը հագին,
Ինքս էլ՝ սպիտակ ու սևով, կխոնարհեմ գլուխս նրա առաջ,
Եվ կլսեմ ու կլսեմ, եվ կմեռնեմ սիրուց ու վշտից,
Այլապես՝ ինչու եմ ապրում այս հավերժ երկրում:

Եվ երբ վերջալույսի շողերը կանցնեն անկյունից անկյուն,
Թող նորից ու նորից աչքերիս առաջ գան
Կապույտ գոմեշը, սպիտակ արծիվն ու կարմրախայտը ոսկեգույն,
Այլապես՝ ինչու եմ ապրում այս հավերժ երկրում:

Կապույտ գոմեշը, սպիտակ արծիվն ու կարմրախայտը ոսկեգույն,
Այլապես՝ ինչու եմ ապրում այս հավերժ երկրում:

Ռուսերենից թարգմանությունը՝
Յուրա Գանջալյանի

Այս երգերը անցյալ տարի դեկտեմբերի 31-ի երեկոյան էի թարգմանել, բայց իմ բլոգում չէի հրապարակել: Հրապարակել էի միայն Ֆեյսբուքում ու մոռացել էի այդ մասին: Ուղիղ մեկ տարի անց Ֆեյսբուքն ինձ հիշեցրեց այն: Շնորհակալ եմ:

Մշակույթ, արվեստ, քաղաքակրթություն, արժեք. Գևորգ Տեր-Գաբրիելյանի ձևակերպումների քննարկում

Մի քանի անգամ կարդացի Գևորգ Տեր-Գաբրիելյանի բանավոր խոսքի սղագրությունը՝ հասկանալու համար նրա ձևակերպումները մշակույթի, ստեղծագործության, արվեստի գործի և քաղաքակրթության մասին:

Որոշ դեպքերում համաձայնվեցի նրա ձևակերպումների հետ, իսկ որոշ դեպքերում էլ՝ ոչ:

Նախ խոսենք մշակույթի մասին: Նա այնքան անհասկանալի է խոսում այդ բոլորի կողմից ընդունված և հստակ պատկերացված հասկացության մասին, որ, ակամայից, կասկածներ են առաջանում մշակույթի մեր սեփական պատկերացումների մասին: Ստիպված նոից բառարան նայեցի և ամեն իր տեղն ընկավ: Oxford-ի բացատրական բառարանում մշակույթ բառը ունի երե հիմնական նշանակություն և ձևակերպում.

  1. Արվեստի և մարդկային այլ ինտելեկտուալ նվաճումների ամբողջությունը: Օրինակ՝ գրականությունը, թատրոնը, բալետը, ճարտարապետությունը, …
  2. Մի որոշակի ժողովրդի կամ հասարակության գաղափարները, սովորույթները և սոցիալական վարքը: Օրինակ`հայկական գորգագործությունը, հարսանեկան ծեսը, ամանորի տոնակատարությունը հայաստանցիների ընտանիքներում, հայկական եկեղեցիների ճարտարապետությունը, խաչքարերը, ռուս մոլոկանների և հնահավատների-староверы կենսակերպը…
  3. Կյանքի երևույթների նկատմամբ վերաբերմունք, վարք, որը բնորոշ է մի որոշակի սոցիալական խմբի. Օրինակ՝ գողականությունը, Ամստերդամի Կարմիր լապտերների փողոցի և Թայլանդի մարմնավաճառների կենսակերպերը

Ես համաձայն չեմ Գևորգ Տեր-Գաբրիելյանի մշակույթի ձևակերպման հետ:

Մշակույթը ստեղծագործական արարքի, գործողության վրա հիմնված մի արդյունք է, որը ունիկալ է, որի պեսը աշխարհում, քաղաքակրթությանը, մեզ հայտնի աշխարհում, մեզ հայտնի մարդկության պատմության ընթացքում չի եղել: Այդպիսի իրը, այդպիսի արարքը, այդպիսի ստեղծագործությունը պատկանում է մշակույթին:

Այս ձևակերպումը համընկնում է մշակույթի օքսֆորդյան ձևակերպման վերը նշված երեքից միայն երկրորդին՝ մեր խաչքարերի և լավաշի օրինակով: Բայց չէ՞ որ մշակույթ է նաև արվեստը (օքսֆորդյան ձևակերպումներից առաջինը), որը մարդկային նվաճումների ամբողջության մասն է կազմում:

Բանախոսի հետ չի համաձայնվում նաև դահլիճում նստած մի ունկնդիր. Դահլիճ Իմ տեսանկյունով մեկնաբանեմ. ուղղակի ես, էստեղ մենք, մշակույթը իրոք ավելի մի գլոբալ հասկացողություն է, մի կաթսա է, որի մեջ մտնում է նաև արվեստը: Եվ մշակույթի մեջ կա (ամեն ինչ). մարդկության զարգացման, հասարակություն, համայնք ստեղծելու էդ գործիքները նորից դառնում են մշակույթ:

Համաձայն եմ բանախոսի առաջ քաշած այն դրույթին, որ մշակութային արժեքը քաղաքակրթական է դառնում, երբ այն արժևորվում, ընդունվում և տիրաժավորվում է այլ ժողովուրդների կողմից: Օրինակ՝ դուդուկը քաղաքակրթական արժեք է ստացել, քանի որ այն օգտագործում են նաև այլ երկրներում՝ Թուրքիայում, Վրաստանում, Ադրբեջանում է: Դուդուկի երաժշտությունն օգտագործվում է տարբեր երկրների ֆիլմերում: Հայկական խաչքարերը մնացել են միայն որպես հայկական մշակութային արժեքներ (օքսֆորդյան երկրորդ ձևակերպումը):

Հետաքրքիր և ընդունելի են ստեղծագործականության քայլերի և քաղաքակրթական արժեքների մասին ձևակերպումները: Եթե նրա մտքերը տեղայնացնենք մեր կրթահամալիրի օրինակով, ապա պատկերն այսպիսին է. մեր կրթահամալիրի հեղինակային այլընտրանքային մանկավարժությունը կրթական մշակութային երևույթ է Հայաստանում: Հիմա մեր ամենօրյա աշխատանքի (մարզերի մանկավարժական աշխատողների վերապատրաստումներ, մեր մանկավարժական աշխատողների հեղինակային մանկավարժական փորձի տարածման համար կատարվող արտագնա նախագծերը)քայլերն ուղղված են այն բանին, որ մեր մանկավարժությունը դառնա Հայաստանի կրթական մշակութային արժեք: Մեր հեռահար նպատակը մեր մանկավարժությունը քաղաքակրթական արժեք դարձնելն է:

 

Աղբյուրը՝ http://am.epfarmenia.am/wp-content/uploads/2017/12/Culture-Civilization-Value_November-7-2017_published-December-23-2017.pdf

 

Վիրտուալ ճամփորդություն mskh.am-ի ենթակայքերով և դասավանդողների ու սովորողների բլոգներով

Ավագ դպրոցի իր սովորողներին ֆիզիկայի դասավանդող Հասմիկ Նալբանդյանը հետաքրքիր ու ժամանակակից առաջադրանք է տվել. Ի՞նչ սկզբունով են աշխատում ռադիոն, հեռուստացույցը, բջջային հեռախոսը և համացանցային կապը:

Դեկտեմբերի 15-ին Հասմիկ Նալբանդյանը Ավագ դպրոցի սովորողների հետ  իրականացրել է ուսումնա-գիտական ճամփորդություն դեպի «Արփի սոլար»:

Հետաքրիր է Էմանուել Ագջոյանի “Համագործակցություն Շուշիի տեխնոլոգիական համալսարանի հետ” նախագիծը:

Իսկ ո՞վ և ինչի՞ց է պատրաստել Մարմարյա սրահում տեղադրված ձնեմարդը:

Հնարավոր չէ Մարիետ Սիմոնյանի բլոգը բացել ու չկարդալ հրապարակված նյութերը: Մոտեցող ամանորի ու Սուրբ ծննդյան շնչին համահունչ ընտրված ընթերցանության նյութեր են Պաուլո Կոելոյի «Խոսեի սանդալները» և «Սուրբ ծննդյան հեքիաթ սրինգ նվագող աղջկա մասին», Հանս Քրիսիան Անդերսենի «Լուցկիներով աղջիկը» հեքիաթները 6-րդ դասարանցիների համար:

Միջին դպրոցի ենթակայքը նույնպես նախատոնական շնչով է լցված: Այստեղ վերջին օրերի նյութերում գերիշխում են Ժաննա Հակոբյանի հրապարակած սովորողների ռուսերեն նյութերը. Միլենա Մանուչարյան:

Արևելյան դպրոցում Մարինե Ամիրջանյանի հանձնարարությամբ 2017 թվականը ամփոփում են սովորողներ Արեգ Հակոբյանը, Շահանե Հովսեփյանը, Սյուզաննա Գրիգորյանը, Օֆելյա Անդրեասյանը, Մարիա Աբրահամյանը, Նարե Ղազարյանը:

Արևմտյան դպրոցի մաթեմատիկայի դասավանդող Գրետա Բակունցը 4-5-րդ դասարանների  սովորողների հետ պատրաստել է մաթեմատիկական տոնածառ:

Հյուսիսային դպրոցի դաստիարակներ Օլյա Մանդալյանը և Սաթեն Գևորգյանը դեկտեմբերի 23-ին ժամը 10:00-ին սկսում են 2-4 տարեկանների ծնողական սեմինարը:

Հարավային դպրոցի անգլերենի դասավանդող Աննա Գանջալյանի 3-րդ դասարանցիները անգլերեն նամակ են գրել Ձմեռ պապիկին՝ ներկայանալով և նշելով, թե ինչ նվեր են ուզում ստանալ:

Իր տեսակի մեջ եզակի է Առնոլդ Միքայելյանի Շախմատի ուսումնական կենտրոնի բլոգը:

Օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիայի դեկտեմբեր ամսվա հաշվետվությունը

Դեկտեմբեր ամսվա համար առանձնացրել եմ հետևյալ աշխատանքները՝

Արևմտյան դպրոց

Լիլիթ Հայկազունի

Անգլերենի դեկտեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքների կազմում և աշխատանքների ստուգում.

Էլինա Սիմոնյան  – ռուսերենի դեկտեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքների կազմում (4-5-րդ դասարաններ): Ֆլեշմոբը կայանալու է դեկտեմբերի 22-ին:

Արևելյան դպրոց

Լիանա Ասատրյանը – իր թարգմանությամբ օգնել է այլոց փորձի ուսումնսիրությանը ‹‹Կերպարվեստը և տեխնոլոգիան հանրակրթությունում››:

Գայանե Փարվանյան – ռուսերենի դեկտեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքների կազմում (9-12-րդ դասարաններ): Ֆլեշմոբը կայանալու է դեկտեմբերի 22-ին:

Անահիտ Նաղդալյան – – ռուսերենի դեկտեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքների կազմում (2-3-րդ դասարաններ) և բոլոր առաջադրանքների խմբագրում և հրապարակում  Google –ի ձևաթղթերում: Ֆլեշմոբը կայանալու է դեկտեմբերի 22-ին:

Անահիտ Նաղդալյանը թարգմանել է նաև Ռինա Շագինյանի հոդվածը ռուսերեն:

Հյուսիսային դպրոց

Հայկուհի Հովհաննիսյան – անգլերենի դեկտեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքների կազմում և աշխատանքների ստուգում.

Հարավային դպրոց

Աննա Գանջալյան անգլերեն է թարգմանել Աշոտ Բլեյանի Դպիրում հրապարակված գրերից հատվածներ անգլերեն:

Միջին դպրոց

Ժաննա Հակոբյան – Մարիետ Սիմոնյանի 2 հոդվածների հայերենից ռուսերեն թարգմանությունները

  Ավագ դպրոց

Սիլվա Հարությունյան – Անգլերենի դեկտեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքների կազմում (2-3-րդ դասարաններ) և աշխատանքների ստուգում.

Իրինա Ապոյան – Անգլերենի դեկտեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքների կազմում (4-5-րդ  դասարաններ) և աշխատանքների ստուգում.

Նարինե Բարսեղյան – այլոց փորձի ուսումնասիրության համար թարգմանություն իսպաներենից <<Կերպարվեստը և տեխնոլոգիան հանրակրթությունում>>

Էլեն Քոքչյան – – այլոց փորձի ուսումնասիրության համար թարգմանություն թուրքերենից <<Կերպարվեստը և տեխնոլոգիան հանրակրթությունում>>

 

Ռինա Շագինյան –վրացերեն է թարգմանել իր գրած <<Հայ-վրացական հանրակրթական կամուրջները 2018-ի շեմին>> հոդվածը:

Մանկավարժության կենտրոն

Յուրա Գանջալյան

mskh.am-ի անգլերեն էջի նյութերի ստեղծում, խմբագրում, որի մեջ հրապարակել եմ նաև տնօրենի օրագրի երեք գրերի իմ համառոտ թարգմանությունները:

Խմբագրել եմ Աշոտ Բլեյանի ‹‹Չվերջացող, զարմանալի աշունն այս – This autumn, endless and wonderful›› օրագրի գրերի շարքից հատվածների Աննա Գանջալյանի թարգմանությունը:

Խմբագրել և Google ձևաթղթերում եմ հրապարակել անգլերենի դեկտեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքները և ամփոփել եմ արդյունքները:

Շարունակել եմ Միջին և Ավագ դպրոցներում հեռավար ուսուցման մեջ ընդգրկված սովորողների համար առաջադրանքների կազմումը, պատասխանների ստուգումը:

Եղել եմ mskh.am-ի կայքի հերթապահ-խմբագիրը դեկտեմբերի 15-ին:

Դեկտեմբերին այլոց փորձի ուսումնասիրության ամփոփեչ հոդվածն եմ գրել ‹‹Կերպարվեստը և տեխնոլոգիան հանրակրթությունում››:

 

 

Կրթահամալիրում օտար լեզու դասավանդողների 2017-ի նոյեմբերի նախագծային աշխատանքների հաշվետվությունը

Արևելյան դպրոց

Լիանա Ասատրյան

Անգլերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքի կազմում և ստացված պատասխանների ստուգում, ամփոփում: (2-3-րդ դասարանցիների համար)

Անգլերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի բացահայտումները

«Պապն ու շաղգամը» անգլերեն ռադիոբեմադրություն

Այլոց փորձի ուսումնասիրություն. Անգլերենից հայերեն թարգմանություն «Արվեստի և տեխնոլոգիայի համադրությունը բարձրացնում է ստեղծականությունը»

Այլոց փորձի ուսումնասիրություն. Անգլերենից հայերեն թարգմանություն «Ինչու ես չեմ հանձնարարում տնային աշխատանք»  Այս թարգմանությունը Լիանան արել էր նոյեմբերի սկզբին և ես օգտագործել էի այն իմ ամփոփիչ հոդվածում, բայց լիանայի աշխատանքը հոկտեմբերյան հաշվետվության մեջ չէր մտել:

 

Անահիտ Նաղդալյան

Ռուսերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքի կազմում, ստացված պատասխանների ստուգում, ամփոփում (6-8-րդ և 9-12-րդ դասարաններ)

Ռուսերենը նույնպես օտար լեզու է

Проект «Себастаци»

 

Արևմտյան դպրոց

Լիլիթ Հայկազունի

Լիլիթ Հայկազունին իր առաջին թարգմանությունն է արել Dpir 2017-ի համար: Թարգմանել է Մարիետ Սիմոնյանի հոդվածը «To Be Independent, Responsible, Enthusiastic Means To Be Creative»

 

Էլինա Սիմոնյան

Ռուսերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքի կազմում, ստացված պատասխանների ստուգում, ամփոփում (2-3-րդ դասարաններ)

Ռուսերենը նույնպես օտար լեզու է

Հիվանդ լինելու պատճառով տնային աշխատանքի վերաբերյալ «Учительская газета»-ից իր թարգմանությունը Էլինա Սիմոնյանը ներկայացրել էր ուշացումով՝ նոյեմբերի 14-ին «Տնային աշխատանքներ՝ կողմ կամ դեմ»

Ռադիոնյութեր

 

Հարավային  դպրոց

Աննա Գանջալյան

Անգլերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի առաջադրանքի կազմում և ստացված պատասխանների ստուգում, ամփոփում: (4-5-րդ դասարանցիների համար)

Անգլերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի բացահայտումները

Աննա Գանջալյանը և Մարիամ Քալանթարյանը նոյեմբերին հրապարակել են իրենց համագործակցային նախագծի արդյունքը՝ «Մեր զբոսայգիները» անգլերեն և ռուսերեն էլեկտրոնային գիրքը, որը ստեղծել են Հարավային դպրոցի 5-րդ դասարանցիների հետ:

Նախագիծ Անգլերենը մեր տանը 1-ին, 2-րդ և 3-րդ դասարանցիների հետ:

Նախագիծ 4-րդ դասարանցիների հետ «Իմ ընկերոջ մասին»

Անգլերեն Ռադիոնյութեր

 

Մարիամ Քալանթարյան

Ռուսերենի նոյեմբերյան առաջադրանքի կազմում և պատասխանների ստուգում, ամփոփում

(4-5-րդ դասարաններ)

Ռուսերենը նույնպես օտար լեզու է

Մարիամ Քալանթարյանը ԱննաԳանջալյանի հետնոյեմբերին հրապարակել են իրենց համագործակցային նախագծի արդյունքը՝ «Մեր զբոսայգիները» անգլերեն և ռուսերեն էլեկտրոնային գիրքը, որը ստեղծել են Հարավային դպրոցի 5-րդ դասարանցիների հետ:

Նախագիծ «Я и моя семья»

 

 

Հյուսիսայի դպրոց

Հայկուհի Հովհաննիսյան

Նախագիծ Sport + English

 

Ավագ դպրոց

Իրինա Ապոյան

«Հետաքրքիր աշխարհը մեր շուրջըThe Interesting World Around Us» շուրջտարյա նախագծի առաջին տեսահոլովակը Ավագ դպրոցի սովորողների հետ:

 

Ռինա Շագինյան

Դպիրի նոյեմբերյան համարում հրապարակվել է Ռինա Շագինյանի «Հայ-վրացական հանրակրթական կամուրջները 2018-ի շեմին» հոդվածը:

 

Աննա Մարության

Աննա Մարությանը ֆրանսերեն աղբյուրներից այլոց փորձի ուսումնասիրություն թարգմանություն է կատարել «Կերպարվեստը և տեխնոլոգիան հանրակրթությունում»

 

Էլեն Քոքչյան

Դպիրի նոյեմբերյան համարում հրապարակվել է Էլեն Քոքչյանի թուրքերենից արված թարգմանություն-ուսումնասիրությունը տնային աշխատանքի վերաբերյալ:

 

 

Միջին դպրոց

Ժաննա Հակոբյան

Դպիրի նոյեմբերյան համարում հրապարակվել է Ժաննա Հակոբյանի թարգմանությամբ Մարգարիտ Սարգսյանի հոդվածը «Образовательный обмен как учебный проект»:

Նոյեմբեր ամսին Ժաննա Հակոբյանը ուսումնական նախագծեր է իրականացրել Միջին և Ավագ դպրոցներում:

Ռուսերենի հեռավար ուսուցման դասեր է տալիս Ռուբեն Գալստյանին:

 

Քոլեջ

 

Անահիտ Մելքոնյան և Գայանե Թերզյան 

Քոլեջի դասավանդողներ Անահիտ Մելքոնյանը և Գայանե Թերզյանը ավարտին են հասցրել «Խոսող գիրք» նախագծային աշխատանքի  2-րդ մասը, որը կոչվում է «Նվեր պստիկներին և մեծերին»:

 

 

Յուրա Գանջալյան

Իմ համակարգած աշխատանքները

Տրված է անգլերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի մեկնարկը

Անգլերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի բացահայտումները

 

Սկսում ենք մասնակցել ռուսերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբին

Ռուսերենը նույնպես օտար լեզու է

 

Օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիայի հավաք-քննարկում

 

Նոյեմբերին Դպիրում հրապարակվեց «Սովորողի տնային ուսումնական աշխատանք» այլոց փորձի ուսումնասիրության իմ հոդվածը, որը արվել էր օտար լեզուների դասավանդողների թարգմանությունների և անձամբ իմ համացանցային փնտրտուքների հիման վրա:

 

Անգլերենի հեռավար ուսուցման ուսումնական նյութ , վարել եմ հեռավար դասերը Ռուբեն Գալստյանի, Դավիթ Խաչատրյանի, Միքայել Մնացականյանի, Ինեսա Թումասյանցի հետ:

Նոյեմբերի 2-ի բազմալեզու սեմինարը

Խմբագրել եմ To Be Independent, Responsible, Enthusiastic Means To Be Creative» Լիլիթ Հայկազունու թարգմանությունը:

Խմբագրել եմ mskh.am-ի անգլերեն էջը

Անձամբ թարգմանել եմ “Հեղինակային կրթական ծրագրով ձեռքբերումներ” նյութը անգլերեն:

Մեթոդական ցուցումներ եմ տալիս դասավանդողներին, պատասխանում եմ նրանց նամակներին:

Ռուսերենը նույնպես օտար լեզու է

Սովորողների մասնակցությունը ռուսերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբին բավականին ակտիվ էր՝ 225, որից 125-ը 4-5-րդ դասարանցիներն էին: Միջին դպրոցից 23 սովորող է մասնակցել:  Միջին դպրոցի սովորողների մասնակցությունը հատուկ է նշվում, որովհետև սեպտեմբերյան ֆլեշմոբին այս դպրոցից ոչ մի մասնակից չէր եղել: Ո՞րն էր ռուսերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի   հաջողության կարևոր գրավականը: Նորաստեղծ օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիան պարզապես ընդունեց, որ ռուսերենը նույնպես օտար լեզու է հայաստանում ապրող երեխաների համար և հարկավոր է, որ առաջադրանքները ոչ թե լեզվաբանական բարդ խնդիրներ, ռեբուսներ և հանելուկներ լինեն, այլ բավարարեն պարզ ամենօրյա  հաղորդակցական լեզվի պահանջներին: Ահա 4-5-րդ դասարանցիների համար նախատեսված  առաջադրանքներից մեկը, որը կազմել է Մարիամ Քալանթարյանը. «. Что бы вы сказали в этих ситуациях?

Артур – твой друг, и сегодня его день рождения.

Твой друг помог тебе. Что ты скажешь ему?

Ты опоздал на урок. Что ты скажешь учителю?

Ваш друг случайно сломал ручку. Что вы скажете ему?

Вы были в гостях. Что вы скажете перед уходом?

Իսկ Էլինա Սիմոնյանը 2-3-րդ դասարանցիներին այսպիսի առաջադրանք է տվել.  Ներկայացրեք ձեր տան իրերը և ասեք, թե ինչ եք կարողանում անել դրանցով.

  1. Это наш телевизор. Я могу …
  2. Это наш компьютор. Я могу …
  3. Это мои игрушки. Я могу …
  4. Это мои цветные карандаши. Я могу …

Ավագ դպրոցի սովորողներին ուղղված Անահիտ Նաղդալյանի  առաջադրանքներից մեկն այսպիսին էր.   «По каким предметам вы любите делать домашнее задание? Какие задания вам нравится делать (творческие/грамматические/проекты/другое)»:

Կարծում եմ, որ ռուսերենի դեկտեմբերյան նախատոնական ֆլեշմոբն ավելի շատ մասնակից կունենա:

Օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիայի հավաք նոյեմբերի 22-ին

Հավաքին քննարկվող հարցերն են՝

  1. Դասավանդողների ներգրավվածությունը ռուսերենի և անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբների կազմակերպման մեջ (առաջադրանքների կազմում, Google ձևաթղթերի մեջ հրապարակում, պատասխանների ստուգում):
  2. mskh.am-ի օտար լեզուների համապատասխան էջերի սպասարկում, նյութերի հրապարակում
  3. Դասավանդողների ավելի ակտիվ մասնակցություն “Քառալեզու Դպիր” նախագծի իրականացման գործում
  4. Դեկտեմբեր ամսվա համար այլոց փորձի ուսումնասիրման հարցի առաջարկություններ:

Բնության մեջ, հասարակական կյանքում և ընտանիքում

Երբեմն մեր սերմը բիբարի է լինում ու ցանում ենք այն մեծ սիրով, հավատով ու հույսով, որ մի օր պոմիդոր է ծլարձակելու։ Բայց ավա՜ղ, բնության մեջ հրաշքներ չեն լինում։ Ինչու՞ ենք մենք հասարակական կյանքում հրաշքներ ակնկալում։

Ավելի շատ ձախե՞ր կան, թե՞ աջեր մեր երկրում։  Ինչպիսի՞ն է մեր ցանած սերմը և ի՞նչ ենք մենք ակնկալում։

 

Ձախ   3%                                                             Աջ  97%

  Ես մեծացել եմ փոքր հզորություն

ունեցող ազդեցության տակ

Ես մեծացել եմ մեծ հզորություն

 ունեցող ազդեցության տակ

 

Ընտանիքում Երեխաներին քաջալերում էին ունենալ սեփական կամքը:

Ծնողները հավասար իրավունքներ

ունեին:

Երեխաները դաստիարակվում էին ծնողների նկատմամբ ընդգծված

հնազանդությամբ:

Ծնողների ասածն օրենք էր:

Դպրոցում Աշակերտակենտրոն կրթություն:

Մի նոր բանի սովորելը չէր դիտվում, որպես անձնավորված

ճշմարտություն:

Ուսուցչակենտրոն կրթություն

 

Մի նոր բանի սովորելը ներկայացվում էր որպես ուսուցչի հետ անձնավորված ճշմարտություն:

Աշխատանքի

վայրում

Հիերարխիան հարմարության

համար հաստատված դերերի անհավասարությունն է:

 

 

 

Ակնկալվում է, որ պետք է խորհրդակցել ենթակաների հետ։

 

 

 

Էդեալական տնօրենը ճարտարամիտ ժողովրդավարն է, որը քաջալերում է  ինքնուրույն գործելու ձգտումները և որն ինքն է թարմ գաղափարների

մի անսպառ շտեմարան։

Հիերարխիան մարդկանց   տրված կարողությունների,

արտոնությունների և իրավունքների սկզբունքային անհավասարությունն է։

 

Ակնկալվում է, որ ենթակաները պետք է անեն այն, ինչն ասվում է իրենց առանց քննարկման։

 

Իդեալական տնօրենը առատաձեռն ինքնակալն է (կամ էլ` լավ պապան):

 

 

Տրված է անգլերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի մեկնարկը

Սիրելի սովորողներ, այսօր նոյեմբերի 17-ն է և ուղիղ ժամը 19:00-ին տրվեց անգլերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի մեկնարկը: Ընտրեք ձեր համապատասխան դասարանը և կատարեք առաջադրանքը: Վերջում սեղմեք Submit կոճակը և ձեր աշխատանքը կուղարկվի ստուգող ուսուցչին: Հարկավոր է ճիշտ գրել դպրոցի անունը: Կրթահամալիրի կրտսեր դպրոցների անուններն են՝ Հյուսիսային դպրոց, Հարավային դպրոց, Արևելյան դպրոց և Արևմտյան դպրոց:

Հաջողություն ենք մաղթում բոլորին:

Կրթահամալիրի օտար լեզուների ուսումնական լաբորատորիա

2-3-րդ դասարաններ

4-5-րդ դասարաններ

6-8-րդ դասարաններ

9-12-րդ դասարաններ

 

 Ռուբեն Գալստյանի պատասխանը իմ ուղղումներով

  1. Մոտավորապես ի՞նչ պետք է ասած լինի դիմացինը, որպեսզի քո արձագանքը այսպիսին լինի:
  2. Never mind  Sorry
  3. OK, when? Are you coming with us to the cinema?
  4. You are joking! I am going to scuba diving.
  5. Well done! I was able to reach the finals in chess.
  6. Of course! Do you love to learn Chinese?
  7. Really? I have done my homework for 15 minutes.
  8. Great! I have decided to learn karate with you.
  9. Bad luck! My family and me were trying to go to sea but it rained.
  10. Thank you very much! I can help you with your homework.
  11. You are welcome! Thank you for helping me.
  12. Հաճախ են սովորողները խոսելիս կամ գրելիս շփոթում Simple Past և Present Perfect բայական ժամանակաձևերը: Ճիշտ կողմնորոշվելու համար օգնում են այդ ժամանակաձևերին ուղեկցող բառերը: Simple Past – yesterday, two days ago, last month, in my childhood, the other day – անցյալ օրը. Present Perfect – already – արդեն, just-հենց նոր, yet – դեռ (ժխտական և հարցական նախադասություններում), for six days, since –ինչ-որ մի ժամանակից ի վեր,

Պատասխանեք այս հարցերին ճիշտ ժամանակաձևերով:

  1. When did you go to Lake Sevan? (անցյալ ամռանը)

I went to Lake Sevan last summer.

  1. When did you last see Edward? (Ես նրան չեմ տեսել անցյալ կիրակիից ի վեր:)

I haven’t seen him since last Sunday.

  1. Hand in your essay, please. (Բայց ես դեռ չեմ վերջացրել այն:)

But, I haven’t finished it yet.

  1. Is Tom your friend? (Այո, ես նրանճանաչում եմ արդեն 10 տարի:)

Yes, I have known him for already 10 years!

  1. Have you done your homework? (Այո, ես վերջացրեցի այն 10 րոպե առաջ:)

Yes, I finished it 10 minutes ago.

  • Do you like to do homework? In what subjects do you like to do homework and why?

I do not like to do homework especially when I am doing homework in which I am not interested in. When I was in 6-th class, nobody could compete with me in history sometimes even the teacher. I know everything about Tigran II The Great. During the lessons I was listening like a zombie, but for example, at Armenian grammar lessons I was half asleep (I know that is the worst thing ever done by me), but during the lessons of Armenian literature I was as interested as in history. Sometimes, I think, that the teacher should make the student interested in the lesson, for example, I had a friend that hated English lessons. At that time, he was reading a book <<Askanio>> (written by Alexander Duma). He fell in love with that book. His English teacher knew about that so she had an idea. At one of the lessons the Teacher asked my friend to retell <<Askanio>> in English. My friend was the the happiest kid ever (he always tries to find a reason to tell the book, and now at the lesson of English, he was asked by the teacher to do it.  After that, he said that in English he could tell more because it was easier to explain. After that, he started to learn English more seriously. I think I am lazy that’s why I do not like to do homework, but when you read a bit it is interesting. Anyway I don’t like to learn grammar. When I am reading some book that I am not interested in, after 5 minutes I imagine our Armenian history lessons and that makes me continue reading.

 

10-րդ դասարանի սովորող Միքայել Մնացականյանի պատասխանը իր բլոգում

https://miqayelmnacakanyan.wordpress.com/category/%D5%A1%D5%B6%D5%A3%D5%AC%D5%A5%D6%80%D5%A5%D5%B6/

Ինեսա Թումասյանցը նույնպես պատասխանել է նոյեմբերյան ֆլեշմոբին

Ինեսա Թումասյանցի պատասխանը անգլերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբին

 

  1. Think of reasons for doing these things, for example: play the lottery – I play the lottery with some hope to win the jack pot.

I study..

I study to be smart.

People work to…

People work to earn money and be healthy.

We sleep to…

We sleep to restore our energy.

I go to the gym to

I go to the gym to be strong.

I learn English to …,

I learn English to travel around the world.

I am learning to cook to …,

I am learning to cook to eat tasty dishes.

People plant trees to…

People plant trees to live in a healthier world.

  1. Some difficult cases of turning direct speech into reported speech.
  2. He said, “No, thank you”

He thanked me and refused to take it.

  1. He said, “Yes, please. I’d like a cup of coffee with a piece of cake.”

He said he would like a cup of coffee with a piece of cake.

  1. He said, “You are from Armenia, aren’t you?”

He wanted to be sure whether I was from Armenia.

  1. He said, “I am sorry for keeping you waiting.”

He apologized to me for keeping me waiting.

  1. He said, “Are you coming with us or do you prefer to stay at the hotel?”

He wondered whether I was going with them or whether I preferred to stay at the hotel.

  1. Some educators say that homework is very useful, others are of the opinion that teachers should cover the teaching material during the lesson, and there is no need to give homework to students. What is your opinion?

I think homework is helpful when it isn’t too much.

Ամասյա Նիզիբլյանի պատասխանը

http://blueplasticbird.blogspot.am/2017/12/hm.html

Հոկտեմբեր ամսվա հաշվետվությունը

Այլոց փորձի ուսումնասիրում. «Ուսումնական ճամփորդություն» Դպիր 122

Այլոց փորձի ուսումնասիրություն. տնային աշխատանքը այլ երկրների հանրակրթական դպրոցներում. կողմ և դեմ տեսակետներ

Ուսումնասիրության մեջ ներգրավված են Իրինա Ապոյանը, Հայկուհի Հովհաննիսյանը, Աննա Գանջալյանը,  Լիանա Ասատրյանը – թարգմանություններ անգլերենից, Աննա Մարությանը – թարգմանություն ֆրանսերենից, Էլինա Սիմոնյանը – թարգմանություն ռուսերենից, Վանուհի Բաղմանյանը – թարգմանություն գերմաներենից, Նարինե Բարսեղյանը – թարգմանություն իսպաներենից: Աշխատանքները շարունակվում են: (more…)

Հեռավար ուսուցմամբ անգլերեն սովորողների գործունեության մասին հաշվետվություն

Էլեկտրոնային նամակագրության համար Ավագ և Միջին դպրոցների սովորողների խմբեր եմ ստեղծել` Distanceenglish Ավագ դպրոցի և Mijindistanceenglish միջին դպրոցի սովորողների համար: Սեպտեմբերի սկզբից մինչև հիմա Ավագ դպրոցի սովորողներին տվել եմ 4 առաջադրանք և մեկ Ֆլեշմոբ, իսկ Միջին դպրոցի սովորողների համար՝ երկու առաջադրանք և մեկ ֆլեշմոբ: Իմ բլոգում բացել եմ անգլերենի հեռավար ուսուցման էջը, որտեղ հրապարակում եմ առաջադրանքները ըստ դպրոցների, յուրաքանչյուր սովորողի կատարած աշխատանքները, իմ ուղղումներն ու արձագանքները: (more…)

Միջազգային կրթական փոխանակման մի նոր նախագիծ

 

22278618_871002939731646_1071775412_n

 

22278600_871002979731642_945494227_n

Հրանտ Դինք հիմնադրամի աջակցությամբ արդեն գործում է «Թուրքիա-Հայաստան ընկերակցության ծրագիրը»: Ծրագիրը երկու հարևան երկրների տարբեր ոլորտների մասնագետներին համագործակցելու, համատեղ նախագծեր իրականացնելու, միմյանց օգնելու հնարավորություն է տալիս: (more…)

Օգոստոսի 22-25-ը

Ամեն օր մասնակցելու եմ առավոտյան ընդհանուր պարապմունքներին, որից հետո մինչև ժամը 12-ը մասնակցելու եմ այն հավաքներին, որոնք առաջարկվում են Մանկավարժության կենտրոնի կողմից: Ժամը 13-ից հետո Մեդիակենտրոնում աշխատելու եմ իմ այս տարվա նախագծերի վրա` ըստ այդ օրվա առաջնահերթության:

What is it? Ի՞նչ է սա

What is it Ինչ է սա

Այլոց մանկավարժական փորձի ուսումնասիրում 2017-2018 ուստարվա ընթացքում

Կրթահամալիրի մանկավարժության կենտրոնի պատվերով շարունակելու եմ այլոց մանկավարժական փորձի ուսումնասիրությունները անգլալեզու աղբյուրներից. մեկ ուսումնասիրություն յուրաքանչյուր ամսում:

Ծախսվող մոտավոր աշխատաժամանակը՝ շաբաթական 2 ժամ:

Նախագիծ. քառալեզու «Դպիր», «Բազմալեզու կայք»

2017-2018 ուստարում նույնպես շարունակելու եմ մասնակցել «Քառալեզու Դպիր» կրթահամալիրային նախագծին՝ հայերենից անգլերեն թարգմանելով մեր կրթահամալիրի դասավանդողների մեթոդական մշակումները, ուսումնական նախագծերի մասին պատմող հոդվածները և այս ձևով աշխատելու եմ տարածել մեր կրթահամալիրի հեղինակային մանկավարժության առաջավոր փորձը:

Այս տարի պատրաստ եմ անգլերենի երիտասարդ դասավանդողներին փոխանցել մանկավարժական տեքստեր հայերենից անգլերեն թարգմանելու իմ փորձը:

Կարող ենք աշխատել առցանց:

Շարունակելու եմ խմբագրել կրթահամալիրի կայքի անգլերեն էջը:

Աշխատաժամանակը՝ շաբաթական 6 ժամ:

Սովորողների տարատարիք խմբերի համար անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբի կազմակերպման նախագիծ 2017-2018 ուստարվա ընթացքում

Անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբ եմ կազմակերպելու 3-4, 4-5, 6-8 և 9-12-րդ դասարանների սովորողների համար:

Նախագծի նպատակն է սովորողների մոտ հետաքրքրություն ձևավորել և զարգացնել անգլերենի հատկապես հաղորդակցական կարողությունները, քանի որ լեզուն, նախ և առաջ, հաղորդակցության միջոց է:

Չնայած այն անվերապահ պնդմանը, որ օտար լեզուների դասավանդման ժամանակակից մոտեցումը պետք է լինի հաղորդակցականը, ամբողջ աշխարհում շատ քիչ աշխատանք է արված հաղորդակցական կարողությունները ստուգող-զարգացնող առաջադրանքների ստեղծման ուղղությամբ: Անգլերենի քերականության տարբեր բաժինների լավ իմացությունը, ինչպես նաև, ընթերցելով հասկանալու կարողությունները ստուգող քննությունը գերազանց հանձնած սովորողը երբեմն շփոթվում է և չգիտի ինչպես արտահայտվել իրական կյանքում հանդիպող իրավիճակներում, երբ պետք է լինում դիմացինին քաջալերել, հանդիմանել, նրանից ներողություն խնդրել, ուշադրություն հրավիրել, ներել, շնորհավորել տարբեր առիթներով, շնորհակալությունը արտահայտել և պատասխանել շնորհակալությանը, ցավակցել, նրա հետ համաձայնվել կամ չհամաձայնվել, կասկած ու զարմանք, կարծիք ու խորհուրդ, ափսոսանք ու գոհունակություն արտահայտել: Փաստորեն այս նախագծով, ֆլեշմոբային թեթև ու ուրախ ոգով օտար լեզուն՝անգլերենը, որքան հնարավոր է ակադեմիական ոլորտից հեռացվում և մոտեցվում է իրական կյանքին:

Աշխատանքի կազմակերպումը

Որպես անգլերենի ֆլեշմոբի այս ուղղվածության նախաձեռնող՝ ստանձնում եմ յուրաքանչյուր ամիս տարիքային 4 խմբերի համար առաջադրանքներ կազմելու պատասխանատվությունը:

Առաջադրանքները տեղադրվելու են Google Drive համակարգի ձևաթղթերում և  կրթահամալիրի կայքում կհրապարակվեն կրթահամալիրային ուսումնական օրացույցում նշված ժամանակում:

Կատարելու եմ Ֆլեշմոբի մասին իրազեկումը, տարածումը, սովորողների ուղարկած աշխատանքների ստուգումը և արդյունքների ամփոփումը:

Անգլերեն դասավանդողներին խորհուրդ է տրվում տեղադրել ամենամսյա ֆլեշմոբների առաջադրանքներն իրենց ուսումնական բլոգներում, որպեսզի ուսումնական պարապմունքների ընթացքում լեզվական հաղորդակցական ձևերը միշտ լինեն ուշադրության կենտրոնում:

Դասավանդողների համար սովորողների ուղարկած աշխատանքների ստուգումը և այդ ստուգումը համակարգողի աշխատանքը համարվում է լրացուցիչ աշխատանք (վճարումը կատարվում է «100 դրամ յուրաքանչյուր աշխատանքի համար» հաշվարկով և 5000 դրամ հատկացվում է նախագիծը համակարգողին):

Ծախսվող ժամանակը ֆլեշմոբների իրականացման համար՝ շաբաթական 6 ժամ:

Ցանկացողները կարող են աչքի անցկացնել 2016-2017 ուստարվա անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբների առաջադրանքները և ամփոփիչ արդյունքները:

Անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբի նախաձեռնող՝

Յուրա Գանջալյան

 

Նախագիծ. Հայաստանի պատմամշակութային հուշարձանները

«Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի քոլեջի «Զբոսաշրջային ծառայությունների կազմակերպում՝ օտար լեզվի խորացված իմացությամբ» մասնագիտությամբ ուսանողների համար եռալեզու դասընթացի ստեղծում. (more…)

Ուսումնասիրում ենք այլոց փորձը. Հեռավար ուսուցման կազմակերպումը հանրակրթությունում

Մեր հանրապետությունում չկան հեռավար հանրակրթական դպրոցներ: 2016 թվականին իրենց առցանց Առագաստ դպրոցի առաջին մեկ քայլն են արել Մարտիրոսյան եղբայրները և կանգ առել: Իրենց պահոցում գրված է՝ «Ներեցե′ք, դասեր չկան»: Որոշ քայլեր է արել dasaran.am  կայքը, բայց դա էլ լիիրավ հանրակրթություն չէ: Հեռավար հանրակրթության բնագավառում ամենամեծ աշխատանքը մինչև հիմա արել է «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրը՝ կազմակերպելով բլոգային ուսուցում, հեռավար ուսուցման շաբաթներ, (2016-ի հունվարին՝ նույնիսկ մի ամբողջ միամսյակ): Կրթահամալիրում մշտապես հեռավար կրթություն է իրականացվել այն սովորողների համար, ովքեր տարբեր պատճառներով հնարավորություն չեն ունեցել ներկա գտնվել առկա ուսուցմանը: 2017-2018 ուստարվանից սկսած առաջին անգամ բացվելու է մեր կրթահամալիրի մշտապես գործող հեռավար հանրակրթական դպրոցը: Իհարկե մենք արդեն ունենք հեռավար աշխատելու որոշակի փորձ, բայց մեզ համար բոլորովին նոր է հեռավար հանրակրթական դպրոցի կարգավիճակը, որն իր կրթական ծառայությունները կարող է առաջարկել հանրապետության և հանրապետությունից դուրս գտնվող հայ երեխաներին: Անհրաժեշտություն առաջացավ ուսումնասիրելու, թե ինչպես են կազմակերպում հանրակրթությունը հեռավար ձևով աշխարհի այլ երկրներում:

Հանրակրթությունը հեռավար ձևով իրականացվում է ԱՄՆ-ում, Մեծ Բրիտանիայում, Կանադայում և Ավստրալիայում:  Հանրակրթության այս ձևը սկիզբ է առել ԱՄՆ-ի Ֆլորիդա նահանգում, որտեղ 1997 թվականին սկսել է գործել առաջին վիրտուալ ավագ դպրոցը, իսկ 2000 թվականից Ֆլորիդայի վիրտուալ դպրոցը սկսել է հանրակրթական ծառայություն մատուցել կրթական բոլոր աստիճանների համար՝ սկսած մանկապարտեզից մինչև ավարտական 12-րդ դասարանը: Վիրտուալ դպրոցը ֆինանսավորում է Ֆլորիդայի կրթական ֆինանսական ծրագիրը, որը հնարավորություն է տալիս Ֆլորիդայի բոլոր 67 շրջանների սովորողներին անվճար ներգրավվել այդ ծրագրում, իսկ մնացած նահանգների սովորողները վճարում են տարեկան $ 800:

Փենսիլվանիան իր Ֆիլադելֆիա կենտրոնով երկրորդ նահանգն է ԱՄՆ-ում, որտեղ զարգացած է հեռավար հանրակրթությունը: Այստեղ այդ դպրոցները կոչվում են «Cyber Charter Schools – Կիբեռ մասնավոր դպրոցներ» կամ էլ` «Distance Schools – հեռավար դպրոցներ»: Այստեղ նույնպես դպրոցների ֆինանսավորումը կատարում է Փելսինվանիայի նահանգային կրթական ծրագիրը և սովորողները չեն վճարում իրենց ուսման համար, բայց պետք է ասել, որ կրթական ծրագրում ընդգրկված են երկրի լավագույն դասավանդողներն իրենց առաջադեմ մեթոդներով, մանկավարժական մոտեցումներով, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների հագեցվածությամբ, ամենաարդիական ուսումնական նյութերով,  լաբորատոր սարքավորումներով և գիտելիքների ու կարողությունների ստուգմամբ, տարբեր դասընթացների յուրացումը հավաստող առարկայական քննություններով: Այս ամենի ապահովման համար մեկ դպրոցի մոտավոր տարեկան ֆինանսավորումը կազմում է $ 8 մլն:

Հեռավար դպրոցների անհրաժեշտության հիմնավորումը  

Ոչ բոլորն են կրթություն ստանալու համար կարողանում դպրոց հաճախել: 21-րդ դարում աշխատուժն ավելի մոբիլ է դարձել: Հաճախակի են լինում տեղաշարժեր: Պայմանագրով երկու կամ երեք տարի մի քաղաքում աշխատելուց հետո ընտանիքի հայրը, մայրը մեկ այլ աշխատանքային պայմանագիր են կնքում ուրիշ քաղաքում և ստիպված են տեղափոխվել այլ քաղաք: Ընդհատվում է նրանց երեխաների բնականոն դպրոցական կյանքը: Նոր քաղաքում երեխաների համար դժվար է ինտեգրվելը նոր դպրոցական միջավայրում: Որոշ փոքր  բնակավայրերում (օրինակ Ալյասկայի բնակավայրերը, որոնք շատ հեռու են միմյանցից), չկան դպրոցներ և երեխաները ստիպված են լինում երկար ճանապարհներ հաղթահարել հարևան բնակավայրի դպրոցը հասնելու համար: Լինում են դեպքեր, երբ ծնողները ստիպված են լինում տևական ժամանակ մեկ այլ երկիր գործուղման մեկնել և իրենց հետ տանում են իրենց երեխաներին: Կան հաշմանդամ երեխաներ, որոնց համար ֆիզիկապես անհնար է ամեն օր դպրոց հաճախել: Կան ակադեմիական շատ թույլ ընդունակություններ ունեցող և հակառակը՝ ակադեմիական արտակարգ մեծ ընդունակություններով օժտված երեխաներ, որոնց ծնողները և հենց իրենք նախընտրում են խիստ անհատական կրթական ծրագիր: Հենց այստեղ է օգնության հասնում ամենահաս ինտերնետը իր հեռավար (էլեկտրոնային, կիբեռ, վիրտուալ) դպրոցով:

Հեռավար  ուսումնական պարապմունքների կազմակերպման ձևերը

Հեռավար ուսումնական պարապմունքները լինում են համաժամանակյա (սինխրոն), երբ սովորողների խումբը տեղեկատվությունը ընդունում է հենց հաղորդման պահին (Skype) և ոչ համաժամանակյա (ասինխրոն) (ուսումնական կայքում, բլոգում տեղադրված նյութերի միջոցով): Համաժամանակյա ձևի առավելությունը ինտերակտիվ դաս անցկացնելու մեջ է, երբ սովորողները կարողանում են հարցեր ուղղել դասավանդողին հենց հաղորդման ժամանակ: Ոչ համաժամանակյա ձևի հիմնական առավելությունը այն է, որ այն խիստ անհատականացված է: Այն առավելագույնս հարմարեցվում է սովորողի ակադեմիական կարողություններին: Մի սովորող կարող է այդ ուսումնական նյութը յուրացնել 10 րոպեում, իսկ մյուսը՝ 2 ժամում, մի սովորողի համար այդ նյութով զբաղվելը հարմար է առավոտյան, իսկ մյուսի համար՝ երեկոյան ժամերին:

Օգտագործվում է նաև խառը (blended) ձևը, որը սինխրոն և ասինխրոն ձևերի միահյուսումն է:

Ի՞նչ թերություններ և դժվարություններ ունի հեռավար հանրակրթական դպրոցը

Փենսիլվանիայի համալսարանի դասախոս Ալի Քարր Չելմանը իր «At what cost does innovation come? – Ի՞նչ գնով է նորարարությունը գալիս» հոդվածում նշում է իր կողմից դիտարկված թերությունները.

  •  Կիբեռ (վիրտուալ) մասնավոր դպրոցները չափազանց շատ փող են ծախսում հեռավար ուսուցման գովազդների վրա, ինչը նրանց գործունեությունը ոչ շահութաբեր է դարձնում:
  • Վիրտուալ դպրոցների սովորողների համայնքը ցայտուն երկբևեռային է. այստեղ մեծ քանակություն են կազմում օժտված երեխաների թիվը և հակառակը՝ ցածր ակադեմիական ընդունակություններ ունեցողների թիվը, ինչն էապես դժվարացնում է դասավանդողների գործը՝ այդքան շատ տարբերակված ծրագրեր և ուսումնական նյութեր օգտագործելու առումով: Ֆիզիկական միջավայրով սովորական դպրոցներում մեծամասնություն են կազմում միանման ընդունակություններով սովորողները:
  • Ըստ գոյություն ունեցող կարգի ավանդական հանրակրթական դպրոցը պարտավոր է վճարել յուրաքանչյուր սովորողի ուսման ծախսերը վիրտուալ դպրոցում, եթե նա որոշել է թողնել այդ ավանդական դպրոցը և գնալ վիրտուալ դպրոց:
  • Վիրտուալ դպրոցները մեծ ծախսեր են անում թանկարժեք ուսումնական նյութեր և տարբերակված ծրագրեր գնելու համար:
  • Վիրտուալ-հեռավար դպրոցները շատ քիչ հնարավորություն ունեն վերահսկելու սովորողների խաբեությունները առաջադրանքները կատարելիս (արտագրություններ, պատճենահանումներ և այլ ոչ ընդունելի ձևեր).

Առաջարկվում է մի տեսաֆիլմ, որն ավագ դպրոցի սովորողների կարծիքն է հեռավար դպրոցի մասին: Աղջիկը գովում Փենսիլվանիայի իր հեռավար դպրոցը, քանի որ ազատ տնօրինում է իր ժամանակը: Նա ասում է, որ նույնիսկ ժամանակ ունի աշխատելու և փող վաստակելու համար և թանկ է գնահատում իր կյանքի ժամանակը ու ձանձրանալու ժամանակ էլ չունի: Տղան հակառակ կարծիքի է: Նա լքել է հեռավար դպրոցը և նորից սկսել է հաճախել սովորական ավագ դպրոց, որտեղ հնարավորություն ունի ինտերակտիվ ձևով մասնակցելու դասերին, շփվելու իր համադասարանցիների հետ և երես առ երես հաղորդակցվելու իր դասավանդողների հետ:

https://www.youtube.com/watch?time_continue=200&v=KcwPNTHcOtM

Այստեղից կարելի է եզրակացնել, որ տարբեր են մարդիկ և նրանց պետք է հնարավորություն տալ ապրելու և սովորելու այնպես, ինչպես իրենց հարմար է:

 

Փենսիլվանիայի կիբեր մասնավոր դպրոցը

Ներկայացվում է Փենսիլվանիայի հեռավար դպրոցի 2017-2018 ուստարվա կրթական ծրագրի և առաջարկվող դասընթացների ցանկի ու դրանց իրականացման մեթոդների, մանկավարժական մոտեցումների  ուսումնասիրման արդյունքները:

Սովորելը երբեք չի դադարում

Սովորողներին կրթական ծառայություններ են մատուցվում մանկապարտեզից մինչև 12-րդ դասարանը ներառյալ:  Դպրոցի առցանց ուսուցման միջավայրը, ուսուցման անհատականացված մեթոդները, ուսումնական պլանների ընտրությունները կապող օղակներ են մի կողմից սովորողների ու նրանց ընտանիքների և մյուս կողմից՝ պետական-նահանգային կրթական դեպարտամենտի կողմից հավաստագրված բարձրակարգ ուսուցիչների միջև, ովքեր իրականացնում են պետական չափորոշիչներին համապատասխան բովանդակային կրթություն: Դպրոցը հիմնադրվել է 2000 թվականին: Կենտրոնը գտնվում է Միդլենդ քաղաքում, որն ունի իր գրասենյակները նահանգի բոլոր 18 շրջաններում:  Որպես հանրակրթական դպրոց այն բաց է նահանգի բոլոր դպրոցահասակ սովորողների համար՝ առանց որևէ ուսման վճարի:

Փենսիլվանիայի հեռավար դպրոցը հավաստագրվել է ԱՄՆ քոլեջների և հանրակրթական դպրոցների հավաստագրման միության կողմից, ընգրկված է ԱՄՆ կրթական հաստատությունների ցանցում և ճանաչվում է աշխարհի 85 երկրներում:

Առարկայական ծրագրերի և ուսումնական նյութերի տրամադրում

Երկրում գործում են հատուկ մասնագիտացված ընկերություններ, որոնք կազմում են հեռավար ուսուցման դասընթացների ծրագրեր, ուսումնական նյութեր: Փենսիլվանիայի հեռավար դպրոցը օգտվում է «Linkoln Learning Solutions» ընկերության վճարովի ծառայություններից: Այս ընկերությունը տրամադրում է էլեկտրոնային դասընթացների ծրագրեր և ամենատարբեր ուսումնական նյութեր կրթական բոլոր աստիճանների համար՝ սկսած մանկապարտեզից մինչև 12-րդ դասարան: Ամերիկայում շատ խիստ են պահպանվում հեղինակային իրավունքները և հեռավար դպրոցը չի կարող որևէ ուսումնական նյութ կամ առարկայական ծրագիր օգտագործել առանց վճարման: Դպրոցը կարող է անվճար օգտագործել միայն իր դասավանդողների ստեղծած առարկայական ծրագրերը և ուսումնական նյութերը:

Հայաստանում նույնիսկ ավանդական հանրակրթական դպրոցների համար ուսումնական նյութեր ստեղծող մասնագիտացված ընկերություն չկա: Յուրաքանչյուր ուսուցիչ աշխատում է այնպես, ինչպես կարողանում է: Իմ «Ուսումնական նյութ» հոդվածում նշել եմ, որ   էլեկտրոնային ուսումնական նյութերի հայկական ամենամեծ աղբյուրը Հայկական կրթական միջավայր. պաշարների շտեմարանն է: …Պատահական ընտրությամբ արված ուսուսումնասիրությունն էլ բավական էր, որպեսզի հասկանայի, որ այստեղ հրապարակված ուսումնական նյութերը տարբեր առարկայական դասագրքերի մի քիչ ձևափոխված կրկնություններն են: Դրանք բոլորովին չեն կարող համապատասխանել ժամանակակից հեռավար դպրոցի պահանջներին: Մեր կրթահամալիրի դասավանդողների բլոգներին ներկայացվող պահանջներում «Ուսումնական նյութ» բաժին կա, և վստահաբար կարելի է ասել, որ մեր դասավանդողները պատրաստ են հեռավար դպրոցի դասավանդող աշխատելու համար, բայց արդյո՞ք նրանք պատրաստ են աշխատել և′ առկա և′ հեռակա դպրոցներում և միաժամանակ էլ ուսումնական նյութեր ստեղծել: Առանց այդ էլ նրանցից շատերը գերծանրաբեռնված են առկա դպրոցի ամենօրյա հոգսերով:   

 

Ուսումնական պարապմունքների կազմակերպման ձևերը     

Վիրտուալ համաժամանակյա դասարաններ

Վիրտուալ դասարաններ են կազմակերպվում 2-12-րդ դասարանների սովորողների համար: Դասարանները հեռավար համաժամանակյա դասեր են ունենում ըստ դասացուցակի՝ որոշակի ժամերի: Ուսումնական պարապմունքներն իրականացվում են BUZZ Learning management System էլեկտրոնային հեռավար կրթական գործիքի միջոցով՝ օգտագործելով «Linkoln Learning Solutions» ընկերության առարկայական ծրագրերը և ուսումնական նյութերը: Վիրտուալ դասարանների բոլոր դասերը ձայնագրվում են և սովորողը կարող է դասերից հետո մի քանի անգամ վերանայել դրանք: Վիրտուալ դասարանների սովորողները կարող են հաղորդակցվել իրենց դասավանդողների հետ յուրաքանչյուր օր: Սովորողները ունեն հիմնական հանրակրթական և ընտրությամբ դասընթացներ: Դպրոցի ֆինանսավորումը կախված է ոչ միայն սովորողների, այլ նաև սովորողների ընտրած ընտրությամբ դասընթացների թվից: 

Վիրտուալ ոչ համաժամանակյա դասարաններ

Հեռավար ուսուցման կազմակերպման այս ձևն ընտրող սովորողները որևէ կերպ պարտադրված չեն հետևելու որևէ դասացուցակի, քանի որ չեն մասնակցում համաժամանակյա առցանց ուսումնական պարապմունքներին: Նրանց հիմնական գործն այն է, որ իրենց հարմար ժամանակին միանում են հեռավար ուսուցման կառավարման BUZZ Learning management System համակարգին և դիտում են ուսումնական նյութերը, կատարում առաջադրանքները: Հեռավար ուսուցման կառավարման Buzz համակարգում հրապարակված նյութերը ներառում են ընթերցանություն, տեսաֆիլմեր, խաղեր, քննարկումներ և զանազան գնահատվող առաջադրանքներ: Համակարգն այնպիսին է, որ դասավանդողը կարողանում է ուղղորդել սովորողին, իսկ առաջադրանքը կատարելուց հետո տեքստային գնահատական տալ՝ նշելով սովորողի ձեռքբերումները, թույլ կողմերը և խորհուրդներ դրանք վերացնելու համար:

Խառը (blended) տիպի վիրտուալ դասարան

Խառը տիպի վիրտուալ դասարանները հիմնականում ոչ համաժամանակյա են: Միայն շաբաթվա ընթացքում մեկ օր կազմակերպվում են համաժամանակյա առցանց ուսումնական պարապմունքներ:

 

Սովորողների գիտելիքների և կարողությունների ստուգում և գնահատում

PSSA Exams – Փենսիլվանիա նահանգի դպրոցական քննություններ

Փենսիլվանիան իր դպրոցական գնահատման համակարգն ունի իր հանրակրթական չափորոշիչներին համապատասխանող քննություններով: Այն վերաբերում է և′ ավանդական և′ հեռավար հանրակրթական դպրոցներին:

Հեռավար դպրոցի 3-8-րդ դասարանների սովորողները պետք է ուսումնական տարվա վերջին քննություն հանձնեն մաթեմատիկայից և անգլերենից, իսկ 4-րդ և 8-րդ դասարանների սովորողները՝ նաև բնագիտությունից: Քննությունները գարնանն են հանձնում՝ քննության տեղը և օրը համաձայնեցնելով յուրաքանչյուր սովորողի ընտանիքի հետ:

Keystone Exams

Սրանք դասընթացների ավարտական քննություններն են, ինչպես նաև՝ դպրոցական ավարտական քննությունները Փենսիլվանիա նահանգում:  Սովորողները հիմնականում քննություն են հանձնում հանրահաշիվ 1-ից, կենսաբանությունից և անգլերեն գրականությունից:

Հեռավար դպրոցների սովորողներին հնարավորություն է տրվում երկու անգամ հանձնել ավարտական քննությունները. առաջինը՝ դեկտեմբերին, իսկ երկրորդը՝ մայիսին: Եթե առաջին քննական շրջանը սովորողը չի հաղթահարում, նա կարող է մասնակցել երկրորդին, իսկ եթե երկրորդն էլ չի կարողանում հաղթահարել, ապա նա ընդգրկվում է քննություններին նախապատրաստվելու դասընթացների մեջ: Նրան ժամանակ է տրվում և դասավանդող-խորհրդատուի հետ հեռավար ձևով պատրաստվում է հաջորդ քննական շրջանին:

Գնահատման համակարգի առումով այս տարի առաջին առաջադեմ քայլն արեց մեր կրթահամալիրը՝ օտար լեզվի քննության պահանջները մի քիչ մոտեցնելով բլոգային ուսուցման արդյունքներին, որը դրական էր: Կարծում եմ, որ պետք է շարունակել այս ուղղությամբ մեր աշխատանքները:     

Աջակցություն հեռավար դպրոցի սովորողին

Հեռավար ուսուցումը իդեալական կլինի, եթե դրանում գիտակցված ձևով ընդգրկված լինեն ինքնակրթությանը մեծ տեղ տվող, ուսումնատենչ սովորողները, բայց շատ դեպքերում այդպիսին չէ կյանքը, հատկապես, երբ դրանում ընդգրկվում են ստիպված՝ ծնողների այլ քաղաքներ և երկրներ տևական գործուղումների պատճառով: Շատ սովորողներ նույնիսկ առկա ուսուցման պարագայում թերանում են, ծուլանում են , չեն կատարում առաջադրանքները և ընդհանրապես՝ անտարբեր են ուսման նկատմամբ: Շատ հեշտ է պայմանագրում գրել, որ նման դեպքերում լուծարվում է սովորողի պայմանագիրը և վերջ: Ի՞նչ մանկավարժական մոտեցումներ են կիրառում Փենսիլվանիայի հեռավար դպրոցում՝ սովորողին որքան հնարավոր է շատ մոտիվացնելու  համար: Ահա այդ մոտեցումները.

  • i-ready– մոտեցում.

Յուրաքանչյուր դասընթացի սկզբում գիտելիքների ախտորոշիչ թեստ է տրվում և ճշգրիտ կերպով որոշվում է տվյալ սովորողի գիտելիքներն ու կարողությունները տվյալ ուսումնական առարկայից: Այդ սկզբունքով կարող են հետ գնալ մինչև այն կետը, որտեղ սովորողն ունակ է ինքնուրույն գործելու: Հենց այդ կետից էլ սկսում են ուսուցումը և առաջընթացն ապահովված է:

Համաձայն եմ այս մոտեցման հետ: Ուսումնական տարվա սկզբին սովորողների մեծ մասը ուզում է սովորել, բայց սկսում է թերանալ և ծուլանալ, որովհետև իր նախնական գիտելիքներն ու կարողությունները բավարար չեն: Պետք է հետ գնալ, անհատական մոտեցում ցուցաբերել:

  • Study Island – մոտեցում

   Ուսումնական տարվա ընթացքում երկու անգամ 3-8-րդ դասարաններում սովորողների գիտելիքների և կարողությունների PSSA և Keystone քննությունների բովանդակությամբ ելակետային գնահատում են կատարում՝ օգտագործելով խաղեր, տեսաֆիլմեր, ֆլեշքարտեր: Փորձը ցույց է տվել, որ դրանք բարձրացնում են սովորողների ներքին և արտաքին մոտիվացիան:

  • Let’s Go Learn մոտեցում

Օգտագործվում են Dora (առցանց ախտորոշիչ քննություն ընթերցանական կարողությունները որոշելու համար) և Doma (առցանց ախտորոշիչ քննություն մաթեմատիկական կարողությունները որոշելու համար): Այս քննությունների արդյունքն այն է, որ մասնագիտական խորհուրդներ են տրվում քննություններին մասնակցած յուրաքանչյուր սովորողին՝ մանրամասն բացատրելով, թե ինչ թեմաների վրա պետք է սովորողն ուշադրություն դարձնի:

  • Reading Assisstant – մոտեցում

Սա առցանց ուսումնական գործիք է, որը օգնում է սովորողին զարգացնելու ճիշտ ընթերցելու և ընթերցելով հասկանալու կարողությունները: Երբ այս ծրագրով սովորողը մի որևէ տեքստ է կարդում, ականջակալներ է դնում, և երբ մի որևէ բառ սխալ է կարդում, անմիջապես լսում է բառի ճիշտ արտասանությունը: Կատարվում են նաև տեքստը հասկանալու վարժանքներ:

  • TutaPoint – Tutoring – մոտեցում

TutaPoint.com- ը կրկնուսույցների առցանց կայք է, որտեղ բարձր որակավորում ունեցող մասնագետները կարողանում են առցանց ռեժիմում պատասխանել սովորողների տարբեր ուսումնական առարկաներին վերաբերող հարցերին:

  • Title I Coaching – մոտեցում

Շտկողական աշխատանք կատարող կայք է: Կայքի մասնագետները յուրաքանչյուր սովորողի հետ, որը հետ է մնում մի որևէ առարկայից, շտկողական աշխատանքներ են կատարում:

Այս բոլոր թվարկած մոտեցումների մեծ մասը վճարովի ծառայություններ են, բայց սովորողի փոխարեն հեռավար դպրոցն է վճարում, որը նահանգային ֆինանսավորում ունի:

Այստեղից երևում է, թե որքան մեծ էական նշանակություն է տրվում յուրաքանչյուր սովորողի  կրթությանը Միացյալ նահանգներում և որքան շատ է միայն խոսքերով կարևորվում կրթությունը մեր երկրում, իսկ իրականում այս տարի նվազեցրել են կրթության ֆինանսավորումը:  

  • Ընտանիքի հետ կապը

Ստեղծված Family Link ծրագրով հեռավար դպրոցի սովորողների ծնողները սոցցանցի միջոցով կապի մեջ են դպրոցի դասավանդողների և միմյանց հետ:

  • ArtReach ծրագիրը սովորողներին առաջարկում է երաժշտության դասեր, երգեցողության և պարուսուցման պարապմունքներ:

 

Հեռավար դպրոցի ուսումնական ակումբները

Կրտսեր դպրոցի ակումբներ

Coding Club – կոդավորման ակումբ

Սովորողները 7 տարեկանից են ընդգրկվում այս ակումբում: Ակումբում սովորեցնում են համակարգչային պարզ visual – տեսանելի ծրագրեր կազմել տարբեր տեսակի խաղերի համար:

Օտար լեզվի ակումբ  – սովորողները ընտրում են այն օտար լեզուն, որն ուզում են սովորել և ուսուցումը սկսվում է: Ուսուցումը հաղորդակցական մոտեցմամբ է արվում:

Բնագիտական ակումբ – Տեսաֆիլմերով տարբեր տեսակի բնագիտական փորձեր են ցուցադրվում և սեր են արթնացնում բնագիտության նկատմամբ:

 

Միջին դպրոցի ակումբներ

Ընթերցանական ակումբ – Առցանց հանդիպումը ամիսը երկու անգամ է լինում: Հանդիպման ընթացքում կարդացած գրքերն են քննարկում:

 

Բնախույզների ակումբ – այս ակումբում ներգրավվում են այն սովորողները, ովքեր անընդհատ հարցեր ունեն պարզելու. ինչու՞ է այդպես լինում, ո՞րն է դրա պատճառը, իս ես կկարողանա՞մ այդ փորձն անել: Մատչելի ձևով լուսաբանվում են գիտության և տեխնիկայի վերջին նվաճումները:

Սովորող մենթորների ակումբ   – Սովորողները օգնում են սովորողներին: Շատ հաճախ է պատահում, երբ հասակակցի ասված մեկ բառը ավելի տպավորիչ է և հասկանալի, քան դասավանդողի մի ամբողջ դասը, որովհետև սովորողը ասում է այն ճանապարհը, որով ինքն է անցել և հասկացել է:

 

Ավագ դպրոցի ակումբներ 

Արվեստի ակումբ – սովորողների միմյանց ցույց են տալիս իրենց ստեղծած արվեստի գործերը, քաջալերում են իրար, դասավանդողների խորհուրդներն են լսում: Նրանք նաև հնարավորություն ունեն միանալու ազգային արվեստի տարբեր ճյուղերի միություններին:

«Ամսվա գիրքը» ակումբ  – (գրական ակումբ)

Շախմատի ակումբ – սովորողները առցանց շախմատ են խաղում միմյանց հետ, լսում են դասավանդողի խորհուրդները:

DECA ակումբ – ապագա լիդերների ակումբն է: Այս ակումբում են ներգրավվում այն սովորողները, ովքեր հետաքրքրվում են կառավարման գիտությամբ:

Աստվածաշնչյան ակումբ – ներգրավված են այն սովորողները, ովքեր սիրում են ընթերցել աստվածաշունչը և մտքեր փոխանակել իրենց ընթերցածի վերաբերյալ:

Բնագիտական ակումբ – սովորողներն իրենց կարծիքներն են արտահայտում գիտության և տեխնիկայի վերջին նորությունների մասին: …

Պատմության ակումբ  – Ուսումնասիրելով պատմական տարբեր իրադարձությունները՝ սովորողները գտնում են կապը ներկայի հետ և աշխատում են տալ հնարավոր զարգացումների պատկերը:

Լրագրի ակումբ – լրագրի ակումբի անդամները առցանց հանդիպում են ունենում շաբաթը մեկ անգամ: Նրանք քննարկում են շաբաթվա իրադարձությունները և պետք է գոնե մեկ հոդված գրեն ամսվա ընթացքում:

Լուսանկարչական ակումբ – ակումբի անդամները ունեն իրենց կայքը, որտեղ ցուցադրում են իրենց լուսանկարները:

Օտար լեզուների ակումբներ – չինարենի, ֆրանսերենի, գերմաներենի, իսպաներենի.

«Ինքդ արա» ակումբ – ամենատարբեր համակարգչային ծրագրերից օգտվել, իմանալ զանազան արհեստների գաղտնիքները, կենցաղային իրերի նոր օգտագործման բացահայտումներ անել …

 

Ուսումնական պարտադիր հանրակրթական դասընթացները   

Calvert անհատական ուսուցման ծրագիրն է օգտագործվում կրտսեր դպրոցի տարիքային խմբերի համար: Ծրագիրը վճարովի է, բայց սովորողի ծնողը չի վճարում դրա համար: Վճարում է հեռավար դպրոցը:

Օգտագործվում է նաև  «Linkoln Learning Solutions»-ի էլեկտրոնային դասընթացները, որոնք հիմնականում միջին և ավագ դպրոցներում են ավելի շատ նախապատվության արժանանում:

Ուսումնասիրել եմ մաթեմատիկական, ընթերցանական, գրելու, բնագիտական և հասարակագիտական կարողությունների զարգացման ծրագրերը վաղ մանկապարտեզային, մանկապարտեզային և առաջինից մինչև երրորդ դասարանների տարիքային խմբերի համար: Որոշ նմանություններ կան մեր «Իմացումի հրճվանք» ծրագրի հետ: Ինձ հատկապես հետաքրքրեց հասարակագիտությանը հատկացվող կարևորությունը: Վաղ մանկապարտեզային տարիքից սկսում են երեխաներին սովորեցնել լավ քաղաքացի լինել:  Երեխաներին սովորեցնում են համագործակցել ընկերների հետ, մի բան տալ նրանց և վերցնել նրանցից, հետևել ընդունված կանոններին և ժողովրդավարական համակեցության  այլ առաջին քայլեր կատարել: Առաջին դասարանից սկսած կարևորություն են տալիս փող վաստակելու,  խնայելու և ճիշտ ծախսելու գաղափարին, ԱՄՆ-ի խորհրդանիշներին, երկրի քաղաքացիական կյանքի բնորոշումները անցյալում և ներկայում: Կարևորվում է նաև քարտեզի հետ ծանոթացումը:   

Linkoln Learning Solutions  -ը առաջարկում է հետևյալ դասընթացները 1-3-րդ դասարանների համար. մաթեմատիկա,  ընթերցանություն, գրելը, բնագիտություն, հասարակագիտություն: 4-8-րդ դասարանների համար առաջարկվում են հետևյալ դասընթացները. անգլերեն, մաթեմատիկա, բնագիտություն, հասարակագիտություն: Ուսումնական դասընթացների անունները նույնն են, բայց ընդլայնվում է բովանդակային բաղադրիչը:

Մարմնակրթությունը կամ ֆիզիկական դաստիարակությունը պարտադիր է բոլոր դասարաններում: Առաջարկվում են ֆիզիկական վարժություններ, որոնք հրապարակված են աշխատանքային գիրք-տետրում: Սովորողը պետք է սովորի կատարել, տեսաձայնագրի դրանք և ուղարկի հեռավար դպրոց:

    9-12-րդ դասարանները ավագ դպրոցն են

Ավագ դպրոցի սովորողը ընտրում է առաջարկվող բազմաթիվ առարկաներից նրանք, որոնց նկատմամբ հետաքրքրություն ունի և որոնց հանրագումար կրեդիտներով (22 կրեդիտ է հարկավոր) կարող է ավարտել ավագ դպրոցը:

Անգլերենը (դպրոցն ավարտելու համար անհրաժեշտ է հավաքել 4 կրեդիտ) ունի հետևյալ առարկայական ճյուղավորումները.  ընդհանուր անգլերեն, ամերիկյան գրականություն, բրիտանական գրականություն, անգլերեն գրականություն, գրական հետազոտություններ, դասական առասպելաբանություն, գոբալ առասպելաբանություն, անգլերենի քերականությունը, անգլերեն կարճ պատմվածքներ, աֆրո-ամերիկյան գրականություն, տեխնիկական տեքստեր գրելը, ստեղծագործականորեն գրելը,

Մաթեմատիկան (անհրաժեշտ է հավաքել 4 կրեդիտ, որից մեկը պետք է լինի հանրահաշիվ 1-ը) ունի հետևյալ առարկայական ճյուղավորումները. հանրահաշիվ, երկրաչափություն, եռանկյունաչափություն, վիճակագրություն, դիֆերենցիալ և ինտեգրալ հաշվումներ, գործնական մաթեմատիկա, սպառողական մաթեմատիկա, բիզնես մաթեմատիկա:

Ինձ առանձնապես հետաքրքրեցին «սպառողական մաթեմատիկա» և «բիզնես  մաթեմատիկա» առարկաները: Սպառողական մաթեմատիկան սովորողին տալիս է այն անհրաժեշտ գիտելիքներն ու կարողությունները, որոնք պետք են գալիս առօրյա կյանքում: Օրինակ, անցած ճանապարհի, ծախսված ժամանակի և արագության կապը, տարաների ծավալին վերաբերող հարցերը, տոկոսայնության գաղափարը և այլն: Բիզնես մաթեմատիկան սովորեցնում է այն մաթեմատիկան, որը գործածվում է բանկային ծառայություններում, հարկային գործընթացներում, վարկային գործառույթներում և այլն:   

 

Բնագիտությունը (անհրաժեշտ է հավաքել առնվազն 3 կրեդիտ) ունի հետևյալ առարկայական ճյուղավորումները. կենսաբանություն, կիրառական կենսաբանություն, կենսաինֆորմատիկա, երկիր մոլորակի մասին գիտություն, բնապահպանության հիմունքները, շրջակա միջավայր, քիմիա, ֆիզիկա, աստղագիտություն, դատական փորձաքննություն, սպորտային բժշկություն, կյանքի դժվարությունների հաղթահարում գիտելիքների միջոցով (Cutting Edge Science) այլ կերպ ասած՝ «Գոյատևելու արվեստը», ճարտարագիտության հիմունքները,

 

Հասարակագիտությունը (անհրաժեշտ է հավաքել առնվազն 4 կրեդիտ) ունի հետևյալ առարկայական ճյուղավորումները. Ամերիկայի պատմությունը, ԱՄՆ-ի պատմությունը, Փենսիլվանիայի պատմությունը, քաղաքացիության հիմնադրույթները (ուսումնասիրում է ԱՄՆ օրենսդիր, գործադիր և դատական մարմինների գործառույթները, սահմանադրությունը, սովորողները ուսումնասիրում են ընդհանուր պետական և տեղական կառավարման մարմինների գործունեությունը, իրենց դերը կառավարման գործընթացում որպես քաղաքացի), կառավարություն, տնտեսագիտություն, մշակութային հետազոտություններ, աշխարհի մշակույթները, աշխարհագրություն, հին աշխարհի պատմություն, աշխարհի պատմություն, հոգեբանություն, սոցիոլոգիա, իրավագիտության հիմունքները, քրեական և պառողական իրավագիտություն,

Գեղարվեստը  (անհրաժեշտ է հավաքել առնվազն 2 կրեդիտ) ունի հետևյալ առարկայական ճյուղավորումները. կենդանի արվեստ, արվեստի պատմություն, հետազոտում ենք կինոն, նորաձևության դիզայն, գրաֆիկական դիզայն, արվեստը և տեսանելի մշակույթը, թատրոն, երաժշտության գնահատումը, ջազի պատմությունը և զարգացումը, ժամանակակից երաժշտության ուսումնասիրում,

 

Աշխարհի լեզուները (ընտրությամբ առարկաների խմբին  է պատկանում և անհրաժեշտ է 3,5 կրեդիտ)

Իսպաներեն 4 մակարդակներով, ֆրանսերեն 4 մակարդակներով, գերմաներեն 4 մակարդակներով, չիներեն 2 մակարդակով, իտալերեն 2 մակարդակով,

Գործարարություն (ընտրությամբ առարկաների խմբին է պատկանում , 3,5 կրեդիտ  )

Ֆինանսական գրագիտություն, մարկետինգ, գովազդներ պատրաստելը,

Մուլտիմեդիա, համակարգչային գրագիտություն (ընտրությամբ առարկաների խմբին է պատկանում, 0,5 կրեդիտ)

Web-design, Python ծրագրավորում…

 

Ճիշտ են ասել, որ Ամերիկան մեծ հնարավորությունների երկիր է: Այսքան մեծ ու անվճար հնարավորություններ են տվել քեզ , սովորող: Դե արի ու մի′ սովորիր:

 

Ուսումնասիրված աղբյուրները

Is Online Learning Beneficial For Students?

What is distance education?

The Pennsylvania Cyber Charter School

The 21st Century Cyber Charter Scool

List of Virtual Schools

Florida Virtual School

A Simple Caring Act – Սիրո ու հոգածության մի դրսևորում

A simple caring act creates an endless ripple.

Սիրո ու հոգածության մի պարզ դրսևորումը անվերջանալի ծփանքներ է առաջացնում:

1924464_682399835201165_3961219926653107658_n

https://web.facebook.com/search/top/?q=A%20simple%20act%20of%20caring%20creates%20an%20endless%20ripple%20Singapour&init=mag_glass&tas=0.

Իմ գործունեությունը հուլիս ամսին

Հուլիսյան ֆլեշմոբ

Կազմելու եմ անգլերենի հուլիսյան ֆլեշմոբի առաջադրանքները, իսկ ֆլեշմոբն անցկացնելուց հետո ամփոփելու եմ արդյունքները:

Կայքի հետ աշխատանք

Խմբագրելու եմ կրթահամալիրի կայքի անգլերեն էջի նոր նյութերը, նոր նյութեր եմ գրելու,  միջազգային նախագծերին վերաբերող նյութերի հայերենից անգլերեն թարգմանություններ եմ անելու:

Դպիր

Դպիրում հրապարակված 2-3 հոդված եմ թարգմանելու անգլերեն:

Ճամփորդություններ

Հուլիսի 5-ին իմ գործընկերների հետ մեկօրյա ճամփորդություն կատարեցի դեպի Երնջատապ գյուղ: Այցելեցինք Աստվածընգալ եկեղեցին:

Կարծում եմ, որ կլինեն նման այլ մեկօրյա ճամփորդություններ:

 

 

 

 

 

 

Անգլերենի հունիսյան ֆլեշմոբի արդյունքների ամփոփում

untitled_4_3

Ամառային արձակուրդային տրամադրությունը կտրուկ նվազեցրել է մասնակիցների թիվը, բայց ինչպես Գևորգ Հակոբյանն է ասում. «Ֆլեշմոբի առաջադրանքներ պետք է կազմվեն նույնիսկ մեկ ուսումնատենչ սովորողի համար»: Այսպիսով 42 ուսումնատենչ սովորող ունենալը ամառային արձակուրդի առաջին տասնօրյակում բարձր ցուցանիշ կարելի է համարել: Ավագ դպրոցի համար նախատեսված առաջադրանքները երկու սովորող է կատարել. Աննա Հարությունյանը և Արման Մարտիրոսյանը: Նրանց երկուսի էլեկտրոնային հասցեներին նամակներ եմ գրել՝ իրենց աշխատանքների մանրամասն վերլուծությամբ: Կարծում եմ, որ նրանց համար այդ վերլուծությունները ուսանելի կլինեն:

Միջին դպրոցի 13 սովորող է մասնակցել ֆլեշմոբին, որոնցից 4-ը ստացել է առավելագույն 10 միավոր: Առաջադրանքները հաղորդակցական ստեղծական բնույթի էին: Սիսիանի թիվ 5 դպրոցում սովորող Նարե Առաքելյան անուն ազգանունով մի աղջիկ չի նշել իր էլեկտրոնային հասցեն ձևաթղթի վրա: Հնարավոր է Նարեն կարդա իմ այս ամփոփումը և իմ էլեկտրոնային հասցեին մի նամակ գրի, որպեսզի կարողանամ ուղարկել իր աշխատանքի վերլուծությունը:

19 սովորող է կատարել 4-5-րդ դասարանների համար նախատեսված առաջադրանքները: Այս տարիքային խմբի համար կարևորել էի «ես նույնպես» հակադարձող խոսքի գործածումը տարբեր իրավիճակներում, զրուցակցի արտաբերած տարբեր նախադասություններից հետո:

1-3-րդ դասարաններում սովորողների համար կազմված առաջադրանքները նույնպես ստեղծական էին: 8 սովորող է մասնակցել ֆլեշմոբին: Առաջադրանքի նպատակն էր ստուգել, թե որքանով են կարողանում սովորողները պարզ ընդարձակ նախադասություններով ներկայացնել իրենց շրջապատող առարկաները և ասել, թե ինչ են կարողանում անել դրանցով:

Հուսով եմ, որ հուլիսի երկրորդ տասնօրյակում սովորողների զգալի մասն արդեն կարոտած կլինի դպրոցին և ավելի մեծ թվով մասնակից կունենա անգլերենի հուլիսյան ֆլեշմոբը:

Լողափնյա ընթերցանություն. քաղցրավենիքի և այն մասին, թե ուր կորան դինոզավրերը

Երբ մտա Հարավային դպրոցի լողափնա տարածքը, Սեդա Խաչատրյանի ջոկատի ճամբարականներն արդեն լողացել էին և սկսել էին իրենց առաջին ընթերցած գրքերի քննարկումը: Գոհար Բալջյանն էր վարում քննարկումը, որն այնքան անմիջական էր, հանպատրաստից ու բնական, որ մեծ ցանկություն ունեցա փոքրիկ տեսաֆիլմերով ներկայացնել որոշ դրվագներ:

Վեց տարեկան Դավիթը իր գրքում կարդացել է, որ վնասակար է շատ քաղցրավենիք ուտելը և այդ մասին պատմում է իր ընկերներին:

 

Այնուհետև բուռն քննարկում գնաց դինոզավրերի մասին:

 

Իսկ Արևելյան դպրոցում ճամբարականները չէին ուզում դուրս գալ ջրից:

Մանկավարժական նորարարության «Բարեկամություն» ճամբարի առաջին օրը. բլոգային ուսուցում

Այսօր կայացավ կրթահամալիրի մանկավարժական մի կարևոր նորարարության՝ բլոգային ուսուցման սեմինարը, ճամբարի մասնակիցների չորս խմբերում: Ինձ համար հետաքրքիր էր, թե ինչպես էին կարողանալու սեմինարավարներ Հասմիկ Թոփչյանը, Նունե Մովսիսյանը, Հերմինե Անտոնյանը և Անահիտ Հարությունյանը այդքան կարճ ժամանակում ներկայացնելու այս հարցում այն դրականը, որը ստեղծված է մեր կրթահամալիրում: Իմ այցելած առաջին խմբի սեմինարը վարում էր Հասմիկ Թոփչյանը: Այս խմբում էին նաև Վրաստանից ժամանած մանկավարժները, որոնց համար սեմինարը թարգմանում էր Ռինա Շագինյանը: Մեր կրթահամալիրում դասավանդողի լավագույն բլոգներից մեկը Հասմիկ Թոփչյանինն է և պարզ էր, որ նա կկարողանա իր սեփական փորձի հիման վրա մատչելի ձևով ամեն ինչ ներկայացնել:

IMG_6870

Դժվար աշխատանք է մեր կրթահամալիրի մանկավարժական նորարարությունները ներկայացնել եռօրյա ճամբարի ընդամենը մի քանի ժամ տևող սեմինարների ընթացքում: Դժվար է, որովհետև հյուր-մասնակիցների համար միանգամից տեղեկատվական հեղեղ է թափվում, որը նախ և առաջ, ընկալել է պետք: Հյուր-մասնակիցների համար ավելի է դժվարանում ընկալելը, երբ նյութը տեսական գաղափարներով է մատուցվում: Երևի այս բոլոր դժվարությունները հաշվի էին առել մեր սեմինարավարները և բլոգային ուսուցման հիմնական սկզբունքները, առավելությունները և յուրահատկությունները բացատրում էին կրթահամալիրի դասավանդողների կոնկրետ գործող բլոգները ցուցադրելով: Սեմինարի սկզբում բոլոր չորս խմբերում էլ կարևորվեց այս հարցի պատասխանը. «Իսկ ինչու՞ բլոգային ուսուցում: Ի՞նչն է դրա առավելությունը»: Հենց այս հարցն էր պարզաբանում Նունե Մովսիսյանը, երբ միացա իրենց խմբին:

IMG_6872.JPG

Այդ պահին նա բացեց Դպիրի «Բլոգային ուսուցում «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրում» հոդվածը, որի ենթակետորը հենց առաջ քաշված հարցի պատասխանն են տալիս

  • Հանրակրթական հաստատությունների փակ համակարգից անցում դեպի բաց համակարգ
  • Դպրոցական կայքը և ուսումնական բլոգները թե դասավանդողին և թե սովորողին հնարավորություն են տալիս բովանդակության սպառողից դառնալ բովանդակության ստեղծող:
  • Ուսումնական բլոգը առցանց ուսուցման արդյունավետ գործիք է:
  • Ուսումնական բլոգի օգնությամբ իրական ու շոշափելի է դառնում անհատականացված ուսուցումը:

Սեմինարի ընթացքի երկրորդ մասում Լուսինե Բուշի խմբում էի: Լուսինեն դասավանդողի բլոգի բաժինները ցույց էր տալիս՝ բացելով կրթահամալիրի դասավանդողների բլոգները: Նա բլոգի յուրաքանչյուր բաժին բացատրում էր կոնկրետ օրինակներով: Երբ ներկաներն արդեն բավականաչափ մոտիվացված էին, Լուսինեն սկսեց ցույց տալ նրանց, թե ինչպես կարելի է գտնել տարբեր կրթական աստիճանների տարբեր առարկաների դասավանդողների բլոգները մեր կրթահամալիրի կայքում:

IMG_6876.JPG

Անահիտ Հարությունյանի սեմինարի թեման էր «Բլոգային ուսուցումը կրտսեր դպրոցում»: Իր սեմինարի ընթացքում նա կարևորել էր ընտանիք-սովորող-դպրոց կապը, որի արդյունավետ գործիքն է կրտսեր դպրոցի դասավանդողի և սովորողի բլոգը: Այստեղ ես ուզում եմ մի նկատառում անել: Երբևէ ուշադրություն դարձրե՞լ եք, որ ամեն օր ժամը 12:30-ին երիտասարդ ծնողների բազմություն է հավաքվում այլ դպրոցների մոտ: Նրանք չեն հեռանում նույնիսկ, երբ իրենց երեխաները դուրս են գալիս դպրոցից: Նրանց հետ ամեն օր դասվարները ոտքի վրա ծնողական ժողովներ են անցկացնում. բացատրում են ծնողներին, թե ինչ նոր թեմա է բացատրվել դասարանում և ի՞նչ տնային աշխատանք է հանձնարարված: Պետք է ասեմ, որ բոլոր այլ առավելությունների հետ մեկտեղ բլոգային ուսուցումը ավելորդ է դարձնում նաև նմանատիպ հարկադրված ամենօրյա ծնողական ժողովները:

Հերմինե Անտոնյանը մեր կրթահամալիրի մեդիա կրթության նորարարներից է: Հիմա էլ՝ լինելով այս ճամբարի ղեկավարը, մի պահանջ էր դրել բոլոր խմբերի սեմինարավարների առաջ. սեմինարի վերջում հյուր-մասնակիցների ուժերով սեմինարն ամփոփող նյութ հրապարակել ճամբարի նորաստեղծ բլոգում:

Վաղը նախագծային ուսուցումն է ներկայացվելու: Հաջողություն եմ ցանկանում մեր մանկավարժական նորարարության «Բարեկամություն» ճամբարի երկրորդ օրվա բոլոր սեմինարներին և նախաձեռնություններին:

 

 

Անգլերենի հունիսյան ֆլեշմոբ

UntitledՍիրելի սովորողներ և ծնողներ, ամառային ուրախ արձակուրդներն ավելի բովանդակալից դարձնելու համար մենք շարունակելու ենք մեր անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբները:

Այսօր հունիսի 22-ն է՝ անգլերենի հերթական ֆլեշմոբի օրը: Ընտրեք ձեր տարիքային խումբը և սկսեք կատարել առաջադրանքը: Առաջադրանքները կընդունվեն նաև հունիսի 23-ին, քանի որ հնարավոր է ձեզնից շատերը մեկնել են ճամփորդության: Բոլորիդ հաջողություն եմ մաղթում:

1-3-րդ դասարաններ

4-5-րդ դասարաններ

6-8-րդ դասարաններ

9-12-րդ դասարաններ

9-րդ դասարանի օտար լեզվի բանավոր քննության նոր մոտեցում

Այս տարի «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի 9-րդ դասարանցիների օտար լեզվի քննությունը տարբերվում է հանրապետության այլ դպրոցներում ընդունված կարգից: Հանրապետության բոլոր դպրոցներում սովորողը կարող է ընտրել կամ ռուսերեն կամ որևէ այլ՝ (անգլերեն, ֆրանսերեն, գերմաներեն) օտար լեզու և քննություն տալ այդ լեզվից միայն: Ըստ մեր կրթահամալիրում ընդունված նոր կարգի՝ ստուգվում է յուրաքանչյուր սովորողի լեզվական կարողությունները 2 օտար լեզուներից՝ ռուսերեն և անգլերեն. սովորողի ընտրությամբ մի լեզվից միայն ստուգարք, իսկ մյուսից՝ գնահատականով քննություն: Քննության ընթացակարգն էլ է փոխված: Յուրաքանչյուր սովորող քննության է ներկայանում իր համակարգչով: Քննություն հանձնողը ոչ թե կարդում է ԳԹԿ-ի կազմած շտեմարանների տեքստերը, որոնց բովանդակությունն ու հարցերի պատասխանները անգիր գիտեն բոլորը, այլ իր իսկ կազմած տեքստը տարվա ընթացքում արված որևէ նախագծի վերաբերյալ: Փաստորեն քննող ուսուցիչն էլ չգիտի, թե ինչ տեքստ է կարդալու սովորողը և նախօրոք էլ պատրաստած հարցեր չունի, որովհետև այդ նախագիծը կարող է մեկ այլ ուսումնական առարկայից լինել: Հարցերը առաջանում են ընթերցման ընթացքում, իսկ պատասխաններն էլ հանպատրաստից են: Բնական ընթացքով ուսուցիչ-սովորող հաղորդակցություն է լինում: Մեր կրթահամալիրում բլոգային-նախագծային ուսուցում է իրականացվում և օտար լեզուն միջոց է համացանցից մի նոր տեղեկատվություն իմանալու, ուսումնասիրելու և սեփական մտքերով դա զարգացնելու և փոխանցելու համար: Քննության ընթացքը, սովորողների լեզվական կարողությունները ցույց տվեցին, որ օտար լեզվի դպրոցական դասագրքերից հրաժարվելը և համացանցից կենդանի և նպատակային տեքստերով աշխատելը, տեսաֆիլմերի, ֆիլմերի կենդանի խոսք լսելը շատ ավելի լուրջ արդյունքների է հանգեցնում:

Ահա մի քանի սովորողների պատասխանների տեսաձայնագրությունները, երբ նրանք խոսում են անգլերեն և ռուսերեն:

Առաջին տեսաֆիլմում Անատոլի Լալայանն է, ով անգլերենը որպես ստուգարք է հանձնում, իսկ ռուսերենը՝ քննություն:

 

Միայն «զարմանահրաշ» բառը կարող է բնորոշել Միքայել Կամենդատյանի անգլերեն քննությունը: Սկզբում նա ներկայացրեց Թբիլիսիի թաղամասերի մասին իր նախագիծը: Այդ նախագծի բնագիր տարբերակը վրացերեն է եղել, որից հետո նա այն թարգմանել է հայերեն, որպեսզի ներկայացնի թարգմանչական ստուգատեսին, իսկ այժմ այդ նույն նախագիծը ներկայացնում է անգլերեն: Քննության վերջում Միքայելին իր ապագա մասնագիտության մասին հարց տվեցի, որին նա այսպես պատասխանեց.

 

 

Գևորգ Հովհաննիսյանը իր անգլերեն քննությանը ներկայացրեց կենսաբանություն առարկայի «Գույները և մարդկանց բնավորությունը» նախագիծը: Ռուսերենի ստուգարքի ընթացքում նա խոսեց իր սիրած զբաղմունքների մասին:

 

 

Անգլերեն և ռուսերեն իր մտքերն ազատ շարադրում էր Հրաչ Եղիազարյանը:

 

 

 

Անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբերից լավ էի ճանաչում Հուրի Իսկանյանին, իսկ ահա իր եղբայրը՝ Սարո Իսկանյանը, ինձ համար հայտնություն էր:

 

Սոֆյա Գալստյանը տևական ժամանակ հեռավար ուսուցմամբ է սովորել մեր կրթահամալիրում: Նա խոսեց կրթահամալիրում իրականացվող մեդիակրթության, հարկ եղած դեպքում էլ հեռավար ուսուցման հնարավորությունների ու դրա առավելությունների մասին:

 

Նարեի տարեվերջյան հաշվետու համերգը

 

IMG_6313

 

 

Մայիսյան ճամբարային երաժշտական ֆլեշմոբի արդյունքները

untitled_4_3

1-3-րդ դասարաններ

Բոլոր 46 մասնակիցներն էլ լավ են կատարել առաջադրանքը: Սա ճամբարային երաժշտական և անցած լեզվական նյութը կրկնելու առաջադրանք էր, որի համար գնահատական չի նշանակվում: Գնահատականը այն հաճելի պահերն են, որոնք անցկացրել եք այս առաջադրանքը կատարելիս:

4-5-րդ դասարաններ – 38 մասնակից

Բոլոր մասնակիցներն էլ լավ են կատարել առաջադրանքը: Նրանք լսել են ուրախ երգը, արտագրել են տեքստը և թարգմանել հայերեն: Վստահ եմ նաև, որ նրանք սովորել են երգի մեջ նշվող կենդանիների անունները: Սա ամառային ճամբարային, երաժշտական ֆլեշմոբ էր, որը հասավ իր նպատակին:

6-8-րդ դասարաններ – 6 մասնակից

Նարե Մելքոնյանը, Սերգեյ և Մանե Բոյախչյանները իրենց պատասխանները անգլերեն են գրել, իսկ Նազելի Տեր-Պետրոսյանը և Անի Գևորգյանը՝ հայերեն: Բոլորն էլ հասկացել են երգի իմաստը: Նրանք գիտեն, որ երազանքին հասնելու համար պետք է շատ աշխատել և չվախենալ դժվարություններից:

9-12-րդ դասարաններ – մեկ սովորող՝ Մերի Մարկոսյան – 10-րդ դասարան և մեկ դասավանդող՝ Բաբկեն Փաշինյան:

Այս առաջադրանքը հաճելի հիշողություններ է արթնացրել նաև իմ նախկին սովորողների մոտ, ովքեր իրենց տպավորությունները գրեցին Ֆեյսբուքյան իմ էջում:

 

 

Կրթական համակարգերի ժողովրդավարացում. Հունիսի 3, Թբիլիսի

 

IMG_6214

Հունիսի 3-ին Թբիլիսիի Բոմոնդ Գարդեն հյուրանոցի առաջին հարկի  նիստերի դահլիճում կայացավ «Նոր հնարավորություններ և համագործակցություններ տարածաշրջանում կրթական համակարգերի ժողովրդարացման համար՝ Թուրքիա, Հայաստան, Ադրբեջան, Վրաստան» աշխատանքային սեմինարը: Սեմինարին մասնակցում էին ներկայացուցիչներ բոլոր չորս երկրներից:

IMG_6216

Աշխատանքային սեմինարի մասնակիցներին ողջույնի խոսքեր ասացին Իստանբուլի Քաղաքացիական ասամբլեայի ղեկավար Սինան Գոգչեն և Քաղաքացիական ասամբլեայի Վանաձորի գրասենյակի ղեկավար Արթուր Սաքունցը: Երկու ելույթ ունեցողներն էլ նշեցին, որ մեր տարածաշրջանի երկրներում հակամարտությունների վերացման, կայուն խաղաղության հաստատման, տնտեսական զարգացման գործում մեծ ավանդ պետք է ունենա կրթական համակարգի ժողովրդավարացումը: Սինան Գոգչեն հատկապես նշեց հայ-ադրբեջանական հակամարտության լարվածության թուլացման գործում երկու երկրների կրթական համակարգերի դերը այն առումով, որ դասագրքերի բովանդակությամբ և ուսուցիչների անմիջական խոսքերով թշնամություն չսերմանվի հարևան երկրի նկատմամբ: Իր ողջույնի խոսքում էլ Արթուր Սաքունցը մասնավորապես նշեց, որ բացառությամբ «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի, որը մեր երկրի կրթական բնագավառում ժողովրդավարության և ազատ մտքի արտահայտման կղզյակ է, հայաստանյան բոլոր կրթական հաստատությունները համապատասխանում են ամբողջատիրական երկրների փակ կրթական համակարգերին բնորոշ բոլոր հատկանիշներին: Որպես օրինակ՝ նա նշեց մեր երկրում խորհրդարանական ընտրությունների նախընտրական քարոզարշավի ընթացքում մի քանի հանրակրթական դպրոցների տնօրենների մեզ հայտնի հակաօրինական գործունեությունները: Ելույթ ունեցողները նաև հույս հայտնեցին, որ թբիլիսյան աշխատանքային սեմինարի մասնակիցների առաջարկություններով և դրանց իրականացման համար հարթակների ստեղծումով առաջին քայլերը կարվեն տարածաշրջանի 4 երկրներում կրթական համակարգերի ժողովրդավարացման գործում:

IMG_6218

Քաղաքացիական ասամբլեայի Վանաձորի գրասենյակի աշխատակից Արմինե Սադիկյանը և Քաղաքացիական ասամբլեայի Իստանբուլի գրասենյակի աշխատակից Էսրա Գուչլյուրը ներկայացրեցին, թե ինչ աշխատանք են կատարել «Յավաշ-կամաց ամառային դպրոց» նախագծով, որը «Հայ-թուրքական հարաբերությունների նորմալացման» ընդհանուր նախագծի շրջանակներում է: Մեր կրթահամալիրը մասնակցել է «Յավաշ-կամաց ամառային դպրոց» նախագծով 2015 թվականի աշխատանքներին, որը կայացել է Աղվերանում:  Պետք է նշեմ, որ թբիլիսյան աշխատանքային սեմինարի վերջում տիար Աշոտ Բլեյանը խոսեց այդ ամառային դպրոցի համակարգող Էսրա Գուչլյուրի հետ, և պայմանավորվածություն ձեռք բերվեց 2017 թվականի հուլիսի 9-16 –ը Իստանբուլում կայանալիք «Յավաշ-կամաց» ամառային դպրոցին մեր կրթահամալիրից մեկ ուսուցչի մասնակցության համար:

Ըստ օրակարգի՝ 10:45-ին սկսվեցին մասնակիցների 10 րոպեանոց ելույթները: Առաջինը սկսեց խոսել «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի տնօրեն Աշոտ Բլեյանը: Նա ողջունեց աշխատանքային սեմինարի մասնակիցներին և նշեց, որ դրա նշանաբանը՝ հարևան երկրների միջև բարիդրացիական, խաղաղ հարաբերությունների հաստատումը, միշտ էլ եղել է իր քաղաքացիական կյանքի, մանկավարժական գործունեության ամենակարևոր բովանդակային մասերից մեկը, և այդ ամենը նա արել է ոչ թե խոսքերով, այլ իրական գործունեությամբ`նախագծերով, որոնցում ներգրավված են եղել հարյուրավոր տարատարիք սովորողներ և դասավանդողներ: Անգլերեն թարգմանելով մեր տնօրենի այս խոսքերը՝ ես մոտեցա պրոյեկտորին միացված համակարգչին և սկսեցի մեր ցուցադրությունը «Հայ-վրացական հանրակրթական կամուրջներ» նախագծով: Առաջին սլայդով ներկայացվեց «Georgia and Armenia: happy with each other’s achievements and anxious about each other’s difficulties and always sincere… Վրաստան և Հայաստան․ ուրախ՝ միմյանց հաջողություններով, մտահոգ՝ մեկմեկու դժվարությունների համար և միշտ անկեղծ…» Աշոտ Բլեյանի արդեն հայտնի դարձած խոսքը երկու տեսահոլովակներով, որտեղ վրացի սովորողները ողջունում են Հայաստանի 1918 թվականի անկախացումը հայերեն, իսկ կրթահամալիրի սովորողները Վրաստանի 1918 թվականի անկախացումը ողջունում են վրացերեն: Ցուցադրության ժամանակ ես նայում էի ներկաների աչքերին: Բոլորն էլ ժպտացող աչքեր էին, բայց առանձնակի գնահատում, բավարարվածություն և երանություն կար վրացի մասնակիցների աչքերում: Հպարտություն կար հայ մասնակիցների և զարմանք՝ Ադրբեջանի և Թուրքիայի մասնակիցների աչքերում: Սեմինարավար Սինան Գոգչեն հարցրեց՝ պետակա՞ն, թե՞ մասնավոր դպրոց է մերը: Տիար Բլեյանը պատասխանեց, որ մեր կրթահամալիրը հեղինակային կրթական ծրագրեր իրականացնող պետական ուսումնական հաստատություն է, և այդ միջազգային նախագիծն էլ արժանացել է մեր և Վրաստանի կրթության և գիտության նախարարությունների հավանությանը: Այդ պահին էլ ցուցադրվեց Վրաստանի և Հայաստանի կրթության և գիտության նախարարների այս տարվա մայիսի 17-ին Կրթահամալիր կատարած այցի մասին պատմող նյութը: Այնուհետև ներկայացվեցին «Գետը քաղաքում», «Վրացերենի օրը կրթահամալիրում» նախագծերի մասին պատմող սլայդները: Ըստ ներկայացվող ցուցադրության՝ դեռ շատ բան կար ասելու և ցուցադրելու «Հայ-վրացական հանրակրթական կամուրջներ» նախագծի մասին, բայց սեմինարավարը հարց տվեց, թե արդյոք մեր կրթահամալիրը որևէ կրթական կապ է ունեցել թուրքական որևէ դպրոցի հետ: Աշոտ Բլեյանը խոսեց Իզմիրի տիեզերագիտական ճամբարին մեր կրթահամալիրի մասնակցության մասին: Ես ավելացրեցի AIESEC կազմակերպության միջոցով երիտասարդ թուրք մասնագետների՝ մեր կրթահամալիրում կրթական փոխանակման նախագծեր իրականացնելու մասին: Ցուցադրության վերջում ներկայացվեցին կրթահամալիրի կրթական փոխանակումների կացարանների մասին պատմող սլայդները: Ցույց տալով կացարանների լուսանկարները՝ տիար Աշոտ Բլեյանը ասաց, որ հարևան երկրների հետ կրթական փոխանակումներ իրականացնելու համար կրթահամալիրն ունի բոլոր հարմարությունները: Իհարկե 10 րոպեն բավարար չէր ներկայացնելու ամբողջ ցուցադրությունը և այն ամենը, ինչն արվում է կրթահամալիրում կրթության ժողովրդավարացման հարցում: Բայց կարող եմ վստահորեն ասել, որ մենք կարողացանք ներկաներին փոխանցել ամենակարևորը. կրթահամալիրն ունի բաց կրթական համակարգ և նախագծային-բլոգային ուսուցման հիման վրա իրականացվող կրթությունը իր միջազգային նախագծերով, ստուգատեսներով ու փառատոներով մեծապես նպաստում է սովորողների, դասավանդողների, ծնողների, հետևաբար նաև համայնքի ժողովրդավարական, հանդուրժողական ու ազատ մտածողության զարգացմանը:

Վրացական կողմը ներկայացրեց Վրաստանի հանրակրթական դպրոցներում իրենց կատարած ուսումնասիրությունը վրացական կրթական համակարգի խնդիրների մասին: Զեկուցողը նշեց, որ Վրաստանը բազմազգ հանրապետություն է և իրենց դպրոցներում կողք կողքի սովորում են ռուս, հայ, ադրբեջանցի, վրացի և այլ ազգային փոքրամասնությունների երեխաներ: Այստեղից էլ բխում են իրենց կրթական համակարգին բնորոշ խնդիրերը. տարբեր ազգություններին պատկանող, տարբեր կրոններ դավանող երեխաների նկատմամբ հանդուրժողականություն սերմանելը, խտրականության բացառելը, ազգային փոքրամասնությունների լեզուների և միևնույն ժամանակ պետական լեզվի՝ վրացերենի նկատմամբ հարգանքի և պարտադիր ուսուցման անհրաժեշտությունը: Զեկուցողը նշեց, որ ընդհանուր առմամբ Վրաստանում կրթական փակ համակարգ է գործում՝ մեկ միասնական ուսումնական պլանով, որը պարտադիր է կատարման համար:

Ադրբեջանական կողմի ներկայացուցիչն արտահայտեց այն միտքը, որ այս չորս երկրների հակամարտության, կրթության ժողովրդավարացման խնդիրները հենց իրենց երկրների և անմիջական հարևանների լուծելիք խնդիրներն են, այլ ոչ թե՝ մի այլ արտաքին ուժի:

Թուրքիայի կրթական խնդիրների մասին խոսեց Ուզփեդերը: Նա հատկապես նշեց խնդիրները, որոնք առաջացել են Սիրիայից փախստականների երեխաների մեծ հոսքի պատճառով: Դժվարություններ կան նաև քուրդ երեխաների կրթական գործում, որի հիմնական դժվարությունը թուրք և քուրդ երեխաների միմյանց չհանդուրժելն է:

Թուրքական կողմի մեկ այլ ներկայացուցիչ՝ Սոներ Սիմսեկը, ներկայացրեց նորաստեղծ «Online Citizenship Academy-Քաղաքացիության առցանց ակադեմիա» կազմակերպության գործունեությունը: Այդ կազմակերպության հիմնական նպատակը Թուրքիայում տարբեր ազգություններին պատկանող մարդկանց (հիմնականում ներգաղթյալների և փախստականների) որպես քաղաքացի ինտեգրումն է Թուրքիայում: Նրանք իրենց նպատակին նպաստող տարբեր առցանց դասընթացներ են վարում: Դասընթացները թուրքերեն են: Օրինակ, իրենց ցուցադրության ժամանակ հասցրեցի կարդալ մի դասընթացի վերնագիր՝ «Լեզվական արգելքի հաղթահարումը բազմազգ դասարանում»:

Աշխատանքային սեմինարն ավարտվեց մասնակիցների ամփոփիչ խոսքերով, նոր հնարավոր համագործակցային առաջարկներով:

Թուրքական կողմից Սինան Գոգչենը շնորհակալություն հայտնեց բոլոր մասնակիցներին և առաջարկեց ստեղծել առցանց հաղորդակցության կրթական հարթակ չորս հարևան երկրների միջև: Նա ավելացրեց, որ առայժմ չի կարող ասել, թե ինչպես է ստեղծվելու և գործելու այդ հարթակը, քանի որ ամեն ինչ պետք է քննարկել և համաձայնեցնել կողմերի միջև:

Տպավորիչ և ազդեցիկ էր կրթահամալիրի տնօրեն Աշոտ Բլեյանի ամփոփիչ խոսքը՝ այնքան ազդեցիկ, որ գրեթե անգիր եմ հիշում: Խոսքն ասվեց հատու, կարճ նախադասություններով և ինձ համար էլ հեշտ էր միտքն ու ոգին անգլերեն փոխանցել ներկաներին: Նա ասաց. «Ես Աշոտ Բլեյանն եմ՝ «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի տնօրենն եմ: Ժամանակին եղել եմ «Նոր ուղի» կուսակցության առաջնորդը, եղել եմ նորանկախ հանրապետության առաջին խորհրդարանի պատգամավոր, Հայոց համազգային շարժման վարչության անդամ, Հայաստանի լուսավորության նախարար, Երևան քաղաքի փոխքաղաքապետ, երկու տարի եղել եմ քաղբանտարկյալ: Միշտ էլ ակտիվ քաղաքացիական կյանքով եմ ապրել և երբեք չեմ դավաճանել հեղինակային նորարարական մանկավարժական գործունեության իմ սկզբունքներին և քաղաքական-քաղաքացիական համոզմունքին՝ կոնկրետ, իրական նախագծերով, այլ ոչ թե սոսկ խոսքերով բարիդրացիական խաղաղասիրական հարաբերություններ իրականացնել մեր հարևան երկրների սովորողների, նրանց ծնողների, ուսուցիչների հետ:

Առաջարկում եմ մեր կրթահամալիրում կազմակերպել մանկավարժության  տարածաշրջանային ճամբար: Այդ մանկավարժության ճամբարը կօգնի մեր չորս երկրների կրթական համակարգերի ժողովրդավարացմանը և բարիդրացիական հարաբերությունների հաստատմանն ուղղված համագործակցմանը: Հավաստիացնում եմ, որ մեր կրթահամալիրն ունի մանկավարժության տարածաշրջանային ճամբար կազմակերպելու բոլոր հնարավորությունները՝ միջազգային կրթական փոխանակումների կազմակերպման փորձ և կրթական փոխանակումների կացարաններ»:

 

Democratising Educational Systems

The objectives of an educational system (1) (1)

Մայիս ամսվա հաշվետվությունը

Հրապարակումներ Դպիրում

Թարգմանություն-գրախոսություն

Ուսուցչին հավելավճար տալու ամենաարդար և հաշվարկելի ցուցանիշը սովորողների առաջադիմությու՞նն է

My reflections after reading Brenda Iasoveli’s article “Merit pay for teachers can lead higher scores for students, a study finds. Published on April 11, 2017”

Այս իմ գրախոսությունը մի քիչ կրճատեցի (500 բառ պետք է լիներ) և ուղարկեցի Education Week ամերիկյան մանկավարժական էլեկտրոնային ամսագրի նամակների բաժնին: Այդտեղից պատասխան եկավ, որ գերազանց գրախոսական նյութ է, բայց ըստ իրենց կարգի նմանատիպ նյութերը, որոնք իրենց որևէ հոդվածի քննադատականն են, պետք է ուղարկել գլխավոր խմբագրին 300 բառով: Նորից կրճատեցի ու դարձրեցի 300 բառ և ուղարկեցի իրենց գլխավոր խմբագրին և մինչև հիմա ոչ մի պատասխան չկա: Ես շատ էի ուզում, որ մեր կրթահամալիրի առաջավոր փորձի մասին հրապարակվի այդ ամսագրում:  Մի քիչ էլ կսպասեմ:

Անահիտ Հարությունյանի հոդվածի թարգմանությունը. The first grader’s individual educational tool.

Ուսումնասիրություն-ճամփորդություն Ստեփանավան-Տաշիր նյութը հրապարակվեց նաև կրթահամալիրի կայքում, ֆեյսբուքում, Ֆեյսբուքի Tashir էջում, որը մեծ արձագանք ունեցավ:

Իմ գնահատականն եմ տվել անգլերեն խաղարկային դատարանի երկրորդ գործին:

Ամփոփեցի անգլերենի ապրիլյան ֆլեշմոբի արդյունքները: 

Կազմեցի անգլերենի մայիսյան ֆլեշմոբի առաջադրանքները, որը լինելու է ճամբարային և երաժշտական:

Թարգմանել եմ «Ամառ 2017 Summer 2017» նախագիծը անգլերեն:

Անգլերեն եմ թարգմանել Աշոտ Բլեյանի «Վրաստան և Հայաստան. ուրախ՝ միմյանց հաջողություններով, մտահոգ՝ մեկմեկու դժվարությունների համար» նյութը

«Գետը քաղաքում» նախագծով իմ թոռնիկների հետ եղանք «Իմ մանկության Զանգուն» վայրում:    Նյութը հրապարակվեց նաև կայքում:

Նույն նախագծով անգլերեն նամակ ուղարկվեց ԱՄՆ դեսպանին, որն ունեցավ իր պատասխանը: USAID գործակալության աշխատակիցը պատասխանեց կրթահամալիրի տնօրենին: Հնարավոր է USAID գործակալության հետ համագործակցություն լինի:

Մայիս ամսվա ամենամեծ աշխատանքը կրթահամալիրի կանոնադրության թարգմանությունն էր: 

Հայերեն եմ թարգմանել Թբիլիսի քաղաքում տեղի ունենալիք աշխատանքային սեմինարի նամակ-հրավերը, բովանդակությունը և աշխատակարգը:

Անգլերեն եմ դասավանդել 9-րդ դասարանցիների իմ խմբին մինչև իրենց վերջին զանգի նախապատրաստությունները:

Երկուշաբթի օրերին ժամը 15-ին կայացել են դասավանդողների անգլերեն պարապմունքները:

Անգլերենի ճամբարային երաժշտական ֆլեշմոբ

Untitled               Կրթահամալիրի դպրոցներում սկսվել է «Ամառ 2017» ուսումնական ճամբարը: Բոլորովին այլ՝ ճամբարային է դարձել սովորողի ուսումնական օրը: Ճամբարային է նաև մեր այսօրվա անգլերենի ֆլեշմոբը: Այն երաժշտական է: Հաճելի երաժշտական ֆլեշմոբ եմ  ցանկանում ձեզ:

1-3-րդ դասարաններ

4-5-րդ դասարաններ

6-8-րդ դասարաններ

9-12-րդ դասարաններ

Անգլերեն խաղարկային դատարանի երկրորդ գործը

IMG_5872.JPG

Արդյունավետ է Իրինա Ապոյանի և Վանիկ Գաբրիելյանի համագործակցությունը: «Պատահար ուսումնական ճամփորդության ժամանակ» դատական գործի լսումը իր ամբողջ արարողակարգերով, գործածվող դատաիրավական բառապաշարը, դատավոր Տիգրան Աբրահամյանի հավասարակշռված խոսքը, հայցվորի և պատասխանող կողմի վկաների հուզումնառատ ելույթները գերեցին ու զարմացրեցին Ավագ դպրոցի ընթերցասրահում հավաքվածներին: Այսպիսի ուսումնական նախագիծ հնարավոր է իրականացնել միայն այն ուսումնական հաստատությունում, որտեղ անգլերենը նույնիսկ կրտսեր դպրոցներում սովորում են նախագծերով և իրավիճակային դերախաղերով: Ես ուշադիր լսում էի բոլոր մասնակիցների խոսքը: Անգլերեն արտասանությունը ճիշտ էր, խոսքի արագությունը, հնչերանգները բնական էին: Շնորհավորում եմ խաղարկային դատարանի սովորող-մասնակիցներին, դասավանդողներ Իրինա Ապոյանին և Վանիկ Գաբրիելյանին:

IMG_5870.JPG

IMG_5873.JPG

Ստեփանավանի ու Տաշիրի բնակիչները սիրում են իրենց փոքր հայրենիքը՝ քաղաքները, գյուղերը, սարերը, ձորերն ու Ձորագետը

Երբ մարտ ամսին մեր կրթահամալիրում սկսվեց «Զանգու (Հրազդան) գետը» իսկ այնուհետև՝ «Գետը քաղաքում» նախագծերի իրականացումը ու սկսեցինք ճամփորդել Զանգվի ու նրա ջրանցքների հունով դեպի վեր և դեպի վար, ամենուր, որտեղ բնակավայրեր էին, հանդիպում էինք մարդկանց անհոգի, անփույթ ու հանցագործության աստիճանի ապականող վերաբերմունքը մեր Մայր գետի՝ Զանգվի ու նրա ջրանցքների նկատմամբ: Մեր կրթահամալիրում սկիզբ առած ճանաչողական նախագծերը վերածվեցին բնապահպանականի: Ճամփորդական խմբերը մաքրման աշխատանքների համար սկսեցին իրենց հետ վերցնել մոմլաթե մեծ տոպրակներ և ռետինե ձեռնոցներ, որովհետև ամենուրեք այսպիսի տեսարանների էինք հանդիպում Երևանում, հարակից  գյուղերում, Արարատյան դաշտում մինչև Արաքսավան:

thumbnail_17011     thumbnail_12011

Ապրիլ ամսին նախագիծն արդեն լայն թափ էր ստացել և Կրթահամալիրի սովորողների ու դասավանդողների շատ խմբեր էին միացել դրա իրականացմանը: Նորանոր խմբեր էին մեկնում՝ զինված մոմլաթե տոպրակներով և ռետինե ձեռնոցներով: Բայց մի՞թե հնարավոր էր հավաքել տարիների ընթացքում կուտակված այդ ամբողջ աղբը: Կրթահամալիրի տնօրեն տիար Աշոտ Բլեյանի և նախագիծն իրականացնող սովորողների ու դասավանդողների հիմնական գործը դարձավ նախագծի ոգևորությունը փոխանցել նաև Զանգվի հարակից բնակավայրերի բնակիչներին, համայնքապետերին ու այդ ձևով նրանց նույնպես դարձնել նախագիծն իրականացնողներ: Այդ օրերին Հայաստանի հանրային ռադիոյով մի հաղորդում տվեցին Ստեփանավանի մասին, որտեղ շեշտադրումը քաղաքի, Ձորագետի մաքրությունն էր: Ձորագետն անցնում է Տաշիր և Ստեփանավան քաղաքների միջով: Այդ ինչպե՞ս է լինում, որ մեր այս փոքրիկ երկրում այդքան տարբեր է մարդկանց վերաբերմունքը իրենց բնակավայրերի նկատմամբ: Ինչպե՞ս է հնարավոր Լոռվա բնակիչների սերը իրենց բնակավայրի նկատմամբ փոխանցել Արարատյան դաշտի բնակիչներին, համայնքապետերին: Եվ եղավ Գևորգ Հակոբյանի առաջարկը. գնալ Ստեփանավան ու Տաշիր քաղաքները և առաջին հետախուզական ուսումնասիրությունն անել: Իմ ոգևորությունն ու ուրախությունը անսահման էին: Ես 18 տարի չէի եղել Տաշիրում (Կալինինոյում), որտեղ իմ մանկության շատ ամառներ էի անցկացրել իմ քեռու տանը: 42 տարի չէի եղել Տաշիրից 7 կիլոմետր հեռավորության վրա գտնվող Նորաշեն գյուղում, որտեղ ուղեգրով երկու ուսումնական տարի առաջին անգամ անգլերենի ուսուցիչ էի աշխատել: Գևորգ Հակոբյանը եղել է Հայաստանի գրեթե բոլոր քաղաքներում, բարձրացել է գրեթե բոլոր լեռնագագաթները, բայց Տաշիրում լինելու էր առաջին անգամ: Ճանապարհին երեք ժամ շարունակ պատմում, ներկայացնում էի Տաշիրը, նրա ալպիական մարգագետինները, ծառազուրկ սարերի ծաղկազարդ լանջերը և անընդհատ մտքում կրկնում էի իմ միակ ցանկությունը. «Երանի անկախ Հայաստանի մեծահարուստներն իրենց «օբյեկտներով» Ձորագետն ապականած չլինեն, հանրախույս սեփականատերերը գետի ափերը ցանկապատած չլինեն և սովորական բնակիչներն էլ ափամերձ տարածքները աղբավայրեր դարձրած չլինեն»:

Թեթևացած շունչ քաշեցի, երբ  Ստեփանավանի կամրջից մեր առջև բացվեց այս տեսարանը: Գետի աջ ափին բնակելի տներ են, բայց ափը աչք է շոյում իր մաքրությամբ:

IMG_5852.JPG  Ստեփանավանի կամրջից (2).JPG

Չուշացան նաև Գևորգ Հակոբյանին իմ խոստացած ալպիական մարգագետինները.

IMG_5839.JPG

Շատերը կարող են առարկել, որ այս տարածքները մաքուր են, որովհետև հեռու են բնակավայրերից: Ի՞նչ կասեն նրանք՝ տեսնելով Ձորագետն ու իր Տաշիր վտակը Տաշիրում`բնակելի տների անմիջական հարևանությամբ: Օդը՝ մաքուր, տարածքը՝ մաքուր, գետը՝ մաքուր: Հենց սա է իսկական հայրենասիրությունը, այլ ոչ թե՝ հայրենասիրական կոչվող երգերն ու բանաստեղծությունները:

Տաշիր իմ մանկության վայրըIMG_5860.JPG

մաքրությունը բնակելի տարածքումIMG_5859.JPG

Բնակիչները սիրում են իրենց Տաշիրն ու նրա միջով հոսող գետը: Այստեղ մաքրության ակցիաներ չեն կազմակերպում, այստեղ պարզապես չեն աղտոտում այն վայրը, որտեղ ապրում են: Սա ոչ հերոսական ամենօրյա տաշիրյան հայրենասիրություն է, որը տասնամյակներ շարունակ սերնդե սերունդ է փոխանցվում:

IMG_5857.JPG

Տաշիրում Գևորգ Հակոբյանն ու ես երկու ժամով հյուրընկալվեցինք իմ քեռու տանը: Պարզվեց, որ Մարինա Վանյանը՝ իմ քեռու հարսը, աշխատում է Տաշիրի քաղաքապետարանում և վերջերս համայնքի զարգացման իր կազմած ծրագիրը Եվրոմիության մրցանակն է շահել և մի քանի օրով հրավիրվել է Ստրասբուրգ: Մարինան նաև հայերեն է թարգմանում ֆրանսիացի ժամանակակից բանաստեղծներին: Նա իր նոր լույս տեսած գրքի մի քանի օրինակ նվիրեց մեզ և կրթահամալիրի գրադարանին:

Վերջապես եկավ Նորաշեն գնալու ժամանակը: Նորաշենը ընդամենը երեք-չորս կիլոմետր է հեռու հայ-վրացական սահմանից: Ահա Նորաշեն գյուղի կենտրոնական փողոցը: Պարզվում է, որ Նորաշենցիներն էլ են հայրենասերներ: Նրանք նույնպես շատ են սիրում իրենց գյուղը:

Նորաշեն գյուղըIMG_5864.JPG

Հիմա մեզ մնում է իրականացնել մի նոր ու աննախադեպ նախագիծ՝ «Լոռվա աշխարհի բնակիչների հայրենասիրության փոխանցումը Արարատյան դաշտավայրի՝ Զանգվի ավազանի բնակիչներին»:

Անգլերենի ապրիլյան ֆլեշմոբի ամփոփումը ըստ ձեռք բերված լեզվական կարողությունների

untitled_4_3                                  Մասնակիցների ընդանուր թիվը՝ 274:

1-3-րդ դասարաններ՝ 93 մասնակից

  • Կարողանալ շնորհավորել ծննդյան օրվա կապակցությամբ
  • Կարողանալ շնորհակալությունը հայտնել օգնություն ստանալու դեպքում
  • Կարողանալ ներողություն խնդրել դասից ուշանալու համար
  • Կարողանալ դուրս գնալու թույլտվություն խնդրել դասի ընթացքում
  • Կարողանալ օգնություն խնդրել
  • Կարողանալ ներկայանալ, պատմել ընտանիքի, նախասիրությունների մասին

31 մասնակից անթերի է գրել և ստացել է 10 միավոր:

4-5-րդ դասարաններ՝ 91 մասնակից

  • Կարողանալ հեռախոսային խոսակցություն վարել
  • Կարողանալ ճիշտ ժամանակաձևով և բովանդակությամբ հարց տալ
  • Կարողանալ պայմանավորվել հանդիպման վայրի և ժամանակի հարցում
  • Կարողանալ նախաճաշ պատվիրել հյուրանոցի համարից
  • Կարողանալ գրել ուսումնական տարվա ընթացքում ձեռք բերված կարողությունների մասին

6-8-րդ դասարաններ՝ 83 մասնակից

  • Կարողանալ ոչ պաշտոնական նամակ գրել:
  • Կարողանալ ըստ տեքստի բովանդակության գործածել բայական ճիշտ ժամանակաձևերը՝ ներկա, անցյալ, ապառնի:
  • Կարողանալ հարց կազմել բայական երեք ժամանակաձևերով՝ Present Indefinite-ներկա անորոշ, Past Indefinite- անցյալ անորոշ, Future Indefinite – անորոշ ապառնի
  • Թարգմանչական կարողություններ

9-12-րդ դասարաններ՝ 7 մասնակից

  • Կարողանալ անգլերեն բացատրել որոշ ասացվածքներ, թևավոր խոսքեր: Այս առաջադրանքը գերազանց են կատարել Հուրի Իսկանյանը և Տիգրան Աբրահամյանը:
  • Կարողանալ ուղղել առաջին հայացքից ճիշտ թվացող նախադասության սխալը: Ահա ճիշտ ձևերը՝

Ա) I don’t think he will be able to work alone. Ճիշտ է գրել միայն Տիգրան Աբրահամյանը:

Բ) Only then did he agree to join our group. Ոչ ոք ճիշտ չի գրել:

Գ) Under no circumstances will I agree to help you with this evil intention. Ճիշտ է գրել միայն Տիգրան Աբրահամյանը:

Դ) The film is worth seeing. Միայն Նինա Կարապետյանն է սխալ գրել:

Ե) I don’t like it when you speak like that. Ճիշտ են գրել միայն Հուրի Իսկանյանը և Աննա Հարությունյանը

Զ) He was elected Member of Parliament. Ոչ ոք ճիշտ չի գրել:

Է) All (that) I have said is true. Ճիշտ են գրել Աննա Հարությունյանը և Տիգրան Աբրահամյանը:

Ը) It is hard work. Բոլորը ճիշտ են գրել:

Թ) She doesn’t allow taking her books. Ոչ ոք ճիշտ չի գրել:

Ժ) Do not stay in the sun so long. Ճիշտ է գրել միայն Նինա Կարապետյանը:

  • Կարողանալ կարդալ կոտորակ արտահայտող թվերը անգլերեն:

Ափսոսում եմ, որ ապրիլյան ֆլեշմոբին այդքան քիչ մասնակցություն ունեցավ Ավագ դպրոցը: Ասում են, որ այդ օրերին նրանք զբաղված էին հյուրերով:

Իմ մանկության Զանգուն

Այսպիսին էր Երևանի տարածքում հոսող կապույտ Հրազդան գետը՝ Աբովյանի Զանգուն, անցյալ դարի 50-60-ական թվականներին: Այս լուսանկարը վերցրել եմ համացանցից՝ հին Երևանի լուսանկարները շարքից:

download (5)

Այսօր իմ Նարեի և Հովհաննեսի հետ գնացինք իմ մանկության թաղամասը, որտեղով անցնում է Զանգվի ջրանցքը: Այդ վայրում Զանգուն (այն ժամանակ բոլորն էլ այդ ջրանցքը Զանգու էին ասում) անցնում է Տիգրան Մեծ (Խորհրդային տարիներին՝ Հոկտեմբերյան)  պողոտայի տակով անցնող թունելով և դուրս է գալիս մեր թաղամասում, որտեղ այն ժամանակ ֆուտբոլ, պահմտոցի, յոթ քար, չլիկ դաստա, բանկա փլավ, էշ միլիցա, լախտի էինք խաղում  Լիսինյան և Բուռնազյան փողոցներում ապրողներս: Բայց, այնուամենայնիվ, այն տարիներին ամենագրավիչը Զանգուն էր: 50-60-ական թվականներին Զանգուն այնքան մաքուր էր, որ կապտավուն երանգ ուներ: Կարծես հենց նոր էր Սևանից դուրս եկել և թաղամասում ապրող բոլոր երեխաներն էլ լողալ էին սովորում այստեղ, չնայած ջուրն այն ժամանակ 2,5-3 մետր խորություն ուներ: Ավելի ավագ սերնդի տղաներն իրենց պարտքն էին համարում լողալ սովորեցնել փոքրերին: 3-4 հոգով թռնում էին ջուրը ու հրամայում. «Թռե՛ք ջուրը»: Իրավունք չունեինք վախենալ: Թռնում էինք, ոտքերով ու ձեռքերով անկանոն շարժումներ անում մինչև սուզվելը, որից հետո մի քանի ուժեղ ձեռքեր մեր թևերի տակից բռնում էին ու մեզ ափ շպրտում: Մի քանի օրում լողալ էինք սովորում: Փոքրերն էլ մեծանալով՝ լողալու իրենց կարողությունները փոխանցում էին նոր եկող սերնդին:

thumbnail_20170508_130736

Հենց այստեղ եմ ես լողալ սովորել: Այն ժամանակ բետոնապատնեշներ չկային և ափերն էլ շատ հարմար էին ջրին մոտենալու համար:

1968 թվականին, երբ Երևանը տոնում էր իր 2750-ամյակը, առաջին անգամ սկսվեց գործածվել «Էրեբունի» բառը: Սկսեցին արտադրել «Էրեբունի» ծխախոտը, Երևանի հարավ-արևելյան թաղամասը իր երկար փողոցով կոչվեց «Էրեբունի», Էդգար Հովհաննիսյանը Պարույր Սևակի խոսքերով ստեղծեց «Էրեբունի Երևան» երգը, իսկ Զանգվի մեր հատվածում կառուցված գեղեցիկ լիճը իր ճիմապատ լանջերով, ծաղկուղիներով ու բնական ժայռերի նմանվող մեծ տուֆ քարերի համադրություններով, անվանվեց «Էրեբունի լիճ»: Ի՞նչ է մնացել այդ լճից հիմա: Անհրապույր, վանող մի տեսարան, իսկ բետոնե պատնեշների արանքով իր աղտոտված ջրերով հոսում է բոլորի կողմից մոռացված մեր սիրելի Զանգուն:

thumbnail_20170508_131422

Լուսանկարները՝ Նարե Մելքոնյանի

Ապրիլ ամսվա իմ հաշվետվությունը

Հրապարակումներ Դպիրում

Թարգմանություն-ուսումնասիրություն-կրթահամալիրի փորձի տարածում

Ուսուցչին հավելավճար տալու ամենաարդար և հաշվարկելի ցուցանիշը սովորողների առաջադիմությո՞ւնն է

My reflections after reading Brenda Iasoveli’s article “Merit Pay for Teachers Can Lead to Higher Test Scores for Students, a Study Finds” published on April 11, 2017

Թարգմանություն

Zangu, One end in the Calm Waters of Sevan, the Other End on the Seedy Side of Araks

Խմբագրում

May Gathering: when a school topic becomes a family project

Թարգմանական խմբագրական աշխատանք mskh.am-ի անգլերեն էջում 

The River in the City April 28

“The River in the City” Armenian Georgian joint project

School without Walls

Չեմ նշում այն հրապարակումները, որոնք Դպիրից եմ բերել հղումով:

Հրապարակումներ բլոգում

Անգլերենի ապրիլյան ֆլեշմոբ

Դպրոց առանց պատերի Նյութը հրապարակվել է նաև կայքում:

Թարգմանել եմ «Տեղեկատվական թերթիկ-Information sheet» հայերենից անգլերեն հայ-վրացական կրթական կամուրջների ծրագրի շրջանակներում:

Հոդված

Հրազդանի (Զանգվի) հունով Երևանից մինչև Արաքսավան   Հրապարակվել է նաև կայքում

Ճամփորդություն

Գևորգ Հակոբյանի, Էմանուել Ագջոյանի և Հապետյան Մարիաննայի հետ ճամփորդել ենք Զանգվի հունով մինչև Արաքսավան իմ ավտոմեքենայով: Արդյունքի մասին գրել եմ փոքրիկ հոդված:

 

Ավագ դպրոցում շաբաթական 4 ժամ դասավանդել եմ 9-րդ դասարանցիների իմ խմբին:

Յուրաքանչյուր երկուշաբթի և հինգշաբթի վարել եմ դասավանդողների անգլերեն պարապմունքները:

My reflections after reading Brenda Iasoveli’s article “Merit Pay for Teachers Can Lead to Higher Test Scores for Students, a Study Finds” published on April 11, 2017

Yura Ganjalyan

dpir2_24
The article interested me a lot, and I wanted to search for other opinions, other points of view on the Internet because the way they are trying to solve this issue in Armenia isn’t perfect either.

If I was asked to try to summarize Brenda Iasoveli’s article by giving the main idea of Matthew Springer’s study in one sentence, I would say: “The author of the study, Matthew Springer, has come to the conclusion that the fairest, most eligible and easily calculable way of giving merit pay to teachers is taking into account the students’ test scores”.

While searching for other opinions I came across Bingyu Zhao’s, a Chinese educator, article ““Merit Pay” in Education” in the educational blog “Education Policy Talk”. She writes: Merit pay system aims to motivate teachers to improve themselves and put more efforts into teaching. At the same time, merit pay system can create a competitive environment among teachers, whereby teachers compete with each other through students’ grades. With this system, the ideal outcome would for students to have good grades and for teachers to teach efficiently”. Bingyu Zhao goes on writing that this system of merit pay also receives some criticism and mentions Canadian teacher Joe Bower’s opinion about it: “…One of his main arguments is that merit pay requires the education systems to pursue measurements such as standardized testing, and additionally encourages teachers who have chosen a career of public service to focus on extra rewards such as pay. Meanwhile, he thinks that merit pay will change teachers’ attitudes towards students, which means teachers will regard students as test scores increasers instead of real students.

I myself fully agree with Joe Bower’s opinion. Too much motivated standardized testing may extrude the necessity of critical and creative thinking in education. But there is also another very strong argument against the merit pay system based on the students’ test scores. This merit pay system can’t be considered fair in the countries where private tutoring has very deep roots. Private tutoring in many countries of the world has been studied and analyzed by Mark Bray, and the results of these analyses and studies are shown in his book entitled “Confronting the shadow education system. What government policies for what private tutoring?”   Mark Bray has come to the conclusion that in many developed and developing countries great is the role of private tutors in learners’ knowledge and skills acquisition. Bearing this evidence-based conclusion in mind, can we consider the merit pay system based on the students’ test scores to be fair?

Bingyu Zhao writes that merit pay is practiced in China too, but the criterion for calculation of the merit pay amount for each teacher is defined according to the length of his/her teaching work experience. That is the reason why young teachers in China get much less salary than older ones. As Bingyu Zhao writes: “It seems unfair to those new teachers who perform well in their teaching, which is a potential threat for the merit pay plan in China.”

One thing is certain: in many countries of the world they are trying to find fair ways for giving merit pays to public school teachers, but they fail to do it. But does the world know how this problem is settled down at Yerevan “Mkhitar Sebastatsi” Educational Complex? Teachers at the schools of our Ed complex are given merit pay for some extra work which is factual, calculable and favors the realization of the author, alternative educational programs. Everything is fair: do at least one of these work activities and get your merit pay. Here is the list of extra work activities:

·         Educational program development

·         Educational research work

·         Study-assessment of educational work

·         Educational project coordination

·         Leading Educational trips

·         Participation in educational camps

·         Educational exchange projects, projects of spreading the author educational programs

·         Conducting teacher training courses, mentoring work

·         Coordinating the projects within the framework of “Educational Garden”

·         Coordinating the projects defined by the Educational Calendar

·         Management and coordination of the reviews, exhibitions and PleinAirs

·         Translational work

·         Some other work by civil law contract

Zangu, One end in the Calm Waters of Sevan, the Other End on the Seedy Side of Araks

Emanuel Agjoyan

Translated into English by Yura Ganjalyan

“The River Hrazdan” educational project of Yerevan “Mkhitar Sebastatsi” Educational Complex

The aim of the project is to study the whole riverbed of the River Hrazdan addressing the ecological problems of the river, its economic importance, the historical events connected with the river, organizing riverside readings, photo and drawing PleinAirs.

Ecological Problems

The River Hrazdan is considered the most used river in Armenia. A number of canals, built on it, irrigate several dwelling areas, and the Sevan-Hrazdan Hydroenergetic Cascade with its seven hydroelectric power stations work with the waters of the Hrazdan. With all this, the river faces a number of environmental problems requiring urgent solutions. We are going to elucidate the environmental part of the project as much as we can, carrry out cleaning work in different sectors of the river with the help of the local inhabitants, make video lessons telling about the environmental problems of the river. While carrying out the project parallels will be drawn with the same problems in other countries trying to find optimal solutions.

Economic Importance

Today the River Hrazdan is still important for the economy of Armenia. Besides irrigating several dwelling areas in Ararat Valley, it plays a significant role in the energetic system of   the Republic of Armenia. We are going to clarify the role of the river both for the whole country and for the settlements of Ararat Valley in particular. While carrying out the project we will consider the effective use of the river resources and will draw the outline of the possible future of the river.         

The river itself can be considered a river of historical significance. A number of ancient settlements were formed in the basin of the river, and Yerevan is among them. A reference will be made to the impact of the river on the formation and development of the settlements throughout the whole basin of the river. The River Hrazdan has been a source of inspiration for a number of writers. With this respect we will try to experience the writers’ reflections by organizing riverside readings on different sectors of the riverbed.

The project will have a complete coverage when we add fine art and photographic PleinAirs to the above mentioned components. Despite man’s constant impact and careless treatment the River Hrazdan still retains its originality and unique beauty.

Results        

Although the project has several directions which seem to have no connections with each other, the final results of the project can be summarized in a few sentences. First of all a big number learners will get to know the river better making new discoveries for themselves. The environmental problems, economic and historical importance of the river will be elucidated. Video lessons will be shot just on the bank of the river, new terrain maps and guidebooks  will be made and a huge database will be created for photo and painting exhibition. Finally, we will have a big media package telling about the River Hrazdan.

The main directions of the educational research trips  

Up the Riverbed of the Hrazdan  The trip begins in the north outskirts of Yerevan. Let me remind you that besides flowing in its natural bed the waters of the Hrazdan also flow through the canal which serves to regulate the water flow into the hydroelectric power stations. The canal water flows underground in some sectors.  The first stopping place is the water reservoir called Kanaker Lake where the Kanaker Hydroelectric Power Station begins its work. Near the Village of Ptghni we can see the canal come out of the underground tunnel, and if we continue our way we will see the canal go into the underground tunnel near the Village of Getamej. The next stopping place will be in Arzni where Arzni Hydroelectric Power Station begins its work. After the Arzni Hydroelectric Power Station, the river ramifies. One part of the water continues its flow through the natural riverbed, the other part flows through the canal. We will see a similar picture when we reach the next electric power station near Argel. The final stopping place will be near the Hrazdan Reservoir which is quite a big one because the waters of the canal, coming from the Sevan Hydroelectric Power Station, fall into it. During all this educational trip we witness the use of the waters of the River Hrazdan both in its natural riverbed and in the canals.

During all this trip we can see that the Hrazdan is quite a fast flowing river although it is constantly changing its amount of water flow, from time to time turning into a shallow stream and then becoming a big river. Travelling in this direction we can also see the environmental problems which are the result of both household waste and the work of the hydroelectric power stations.

Down the Riverbed of the Hrazdan  In this case our educational trip begins in the south- western part of Yerevan and continues in the direction of the river flow up to the place whre the Hrazdan flows into the Araks. The trip in this direction is not less interesting although we see a change in the river flow mode, economic importance and environmental problems. The river flow slows down, and getting rid of the hydroelectric power stations, ramifies into several canals irrigating Ararat Valley. The closer we come to the outfall, the the deeper the river is as there are no hydroelectric power stations; in addition to that, Artesian Basin waters are added, some sectors of which seem to be rivers. The environmental problems are quite different here. The cornerstone of these problems is eutrophication caused by careless use of the river water. In spite of all this, the area is good for organizing PleinAirs as everywhere one can admire the close and wonderful view of Mount Ararat.

 

Yerevan Sector of the Hrazdan Riverbed  

Different roads of the city lead to the Hrazdan Gorge in a few minutes; here we appear in  entirely another world immediately adjacent to the city. When we study the formation and development of settlements in the world, we find out that in most cases towns were formed and developed on the banks of big rivers, and Yerevan is not an exception. Our educational project “The River Flowing through our City” is aimed at studying the Yerevan sector of the River Hrazdan, elucidating and speaking out the environmental problems of the river, carrying out cleaning work in the riverside areas, getting to know the people living in these areas. We are going to organize walking tours along the river bed in Yerevan to see everything with our own eyes and study the river more closely.

A special attention will be paid to the sector of Yerevan Lake. Yerevan Lake is a huge reservoir of the River Hrazdan in the place of a village named Koghb. The construction of the reservoir was aimed at regulating the river flow for irrigation purposes. Besides this the reservoir was also intended to have a recreation importance. Although the reservoir is not adjacent to dwelling areas, environmental problems are rather impressive here. First of all, on different sectors of the reservoir, there is huge variety of waste, and only part of it is visible on the surface of the water. In addition to that, eutrophication process has begun due to creating favorable conditions for growing land plants at the bottom of the reservoir by periodically lowering and raising the level of the water. It is true that environmental problems are very acute in Yerevan Lake, but it is also true that it has a huge potential to become a recreational area for the citizens of Yerevan.

         

 

The photo by Marianna Hapetyan

 

Սկսում ենք անգլերենի ապրիլյան ֆլեշմոբի առաջադրանքների կատարումը

Այսօր ապրիլի 27-ն է, ժամը 19:00 և տրված է անգլերենի ապրիլյան ֆլեշմոբի մեկնարկը:

1-3-րդ դասարաններ

4-5-րդ դասարաններ

6-8-րդ դասարաններ

9-12-րդ դասարաններ

Առաջադրանքների պատասխաններն ընդունվում են այսօր  մինչև 24:00: Հաջողություն եմ մաղթում բոլոր մասնակիցներին:

Ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ դասավանդողի հավելավճարը կարող է հանգեցնել սովորողների ավելի բարձր առաջադիմության Հեղինակ՝ Բրենդա Այզովելի

ԱՄՆ-ում և արտասահմանյան այլ երկրներում 44 ուսումնասիրությունների վերլուծությունը ցույց է տվել, որ հավելավճարային ծրագրում դասավանդողների ներգրավման արդյունավետությունը համարժեք է սովորողների ուսումնառությունը 4 շաբաթով ավելացնելուն: Միայն Միացյալ նահանգներում հավելավճարի արդյունավետությունը համարժեք է ուսումնառության ավելացմանը երեք շաբաթով:

Ուսումնասիրության հեղինակ Վանդերբիլթի համալսարանի հանրային քաղաքականության և հանրակրթության գծով պրոֆեսորի օգնական Մեթյու Գ. Սփրինգերն ասել է. «Պարզվել է, որ հավելավճարները բավականին մեծ ազդեցություն են ունենում սովորողի ուսումնական գործունեության վրա: Հիմա մենք պետք է շարունակենք հետազոտական աշխատանքները, որպեսզի հաշվարկենք և պարզենք, թե որն է հավելավճարների օպտիմալ, ամենաբարենպաստ ծրագիրը»:

«Դասավանդողի հավելավճարը և սովորողի առարկայական քննության արդյունքները. մետա-վերլուծություն» ուսումնասիրությունը Մեթյու Սփրինգերը կատարել է ուսանողներ Լեմ Ֆամի և Տուան Նգուենի հետ չորս տարվա տվյալների միջին ցուցանիշներով, որոնք ցույց են տալիս, որ հավելավճարները տատանվում են $26-ից մինչև $20.000: Հավելավճարները եղել են կամ միանվագ՝ որպես բոնուս, կամ՝ ամենամսյա աշխատավարձի բարձրացման ձևով: ԱՄՆ-ում դասավանդողների  հավելավճարները տատանվում են $2500-ից $3000: Այստեղից կարելի էր ենթադրել, որ հավելավճարների վերևում նշված փոքր չափերը վերաբերում են զարգացող երկրներին:

Սովորողների առաջադիմության վրա հավելավճարների ծրագրերի ներդրման բարենպաստ ազդեցությունը ապացուցող տվյալների լույսի ներքո Սփրինգերն ասել է, որ հետազոտողների կողմից բարձրացվող հաջորդ հարցը սա է լինելու. «Հավելավճարային ո՞ր ծրագիրն է ամենալավն աշխատում»: Ծրագրերը մի շարք ձևերով է հնարավոր նախագծել՝ հավելավճարների նվազագույն և առավելագույն չափերի սահմանման առումով. արդյո՞ք դասավանդողները միմյանց հետ են մրցակցում, թե՞ միասին են աշխատում հավելավճարը վաստակելու համար. հաշվի է՞ առնվում սովորողների քննություններից ստացած գնահատականների մակարդակը, որն իրավասու է դարձնում դասավանդողներին հավելավճար ստանալ:

Վանդերբիլթյան ուսումնասիրության անակնկալ բացահայտումն այն էր, որ հավելավճարային 7 ծրագրերում ներառված աշխատող ուսուցիչների վերապատրաստումը որևէ նշանակալից ազդեցություն չունեցավ սովորողների առաջադիմության՝ քննություններից ստացած գնահատականների մակարդակի վրա: Այդուհանդերձ, վերապատրաստման բաղադրիչը պահանջ է՝ առաջարկված ուսուցիչների խրախուսման ֆոնդի կողմից, որը դրամաշնորհներ է տրամադրում նահանգներին և շրջաններին, որպեսզի նրանք կատարողականի վրա հիմնավորված փոխհատուցման համակարգեր ստեղծեն, որոնց նպատակն է ավելացնել արդյունավետ աշխատող ուսուցիչների թիվը ցածր վարկանիշային կատարողական ունեցող դպրոցներում՝  բարելավելով սովորողների առաջադիմությունը: Ուսուցիչների խրախուսման ֆոնդի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ վարկանիշային կատարողականի վրա հիմնված վճարումը ունի որոշակի արդյունք, բայց դա առանձնապես համոզիչ չէ:

Ուսումնասիրության հեղինակները պարզեցին, որ հավելավճարային ծրագրերը, որոնք նպատակաուղղված են հավելավճարին արժանանալու համար միասին աշխատող ուսուցիչներին՝ ի տարբերություն միմյանց հետ մրցակցող ուսուցիչների, որոնք նույնպես ձգտում են հավելավճար ստանալ, միջինից երկու անգամ ավելի արդյունավետ են գործում:

«Խմբային խրախուսման համակարգը կարող է համագործակցության ոգևորում հաղորդել ուսուցիչներին և համագործակցության այս ձևով ուսուցիչները սովորում են ուսուցման նոր մեթոդներ և առարկայական ծրագրի կատարման նոր մոտեցումներ», եզրակացրել է Սփրինգերը, «Արդյունքում՝ նրանք ավելի լավ ուսուցիչներ են դառնում»:

Այդուհանդերձ, ուսումնասիրության հեղինակները դեռ չեն կարողանում ասել, թե հատկապես ինչ են անում սովորողների քննական գնահատականների բարձրացման համար: «Հիմա ավելի խորը վերլուծությունների կարիք է զգացվում, որպեսզի հասկանանք, թե ինչ է կատարվում», մեկնաբանեց Սփրինգերը, «Արդյո՞ք ուսուցիչներն ավելի երկար են պարապում սովորողների հետ՝ փորձելով առաջադրանքների տարբեր տարբերակներ, թե թեստային առաջադրանքների խաղային համակարգեր են գործածում»: Սփրինգերն առաջարկում է ներդասարանական դիտարկումներ անել և անհատական հարցազրույցներ վերցնել ուսուցիչներից, որպեսզի հնարավոր լինի ճիշտ եզրահանգումների գալ:

Իսկ եթե ավելի հեռուն գնանք, հնարավոր կլինե՞ր նույն արդյունքներին հասնել ծախսերի ավելի արդյունավետ ռազմավարությամբ, ինչպիսին է համակողմանի մասնագիտական զարգացման ծրագիրը: Սփրինգերը նշել է, որ ինքը և ուսումնասիրության համահեղինակները ի վիճակի չեն եղել պարզելու, թե արդյոք հավելավճարային ծրագրերը համարժեք են կրթական համընդհանուր ծախսերին: Որոշ վայրերի ուսումնասիրություններում նշված չէ, թե որքան հավելավճար է յուրաքանչյուր ուսուցիչը ստանում: Հարցն ավելի է բարդանում, եթե հաշվի ենք առնում ԱՄՆ-ի տարբեր նահանգներում և աշխարհի տարբեր երկրներում ուսուցչի կենսապահովման համար անհրաժեշտ ծախսերի ճշգրտումները: Բայց ծախսերի արդյունավետությունը ապագա ուսումնասիրությունների թեմա կարող է լինել:

Ըստ Սփրինգերի՝ ուսումնասիրությունը մեկ այլ թերի կողմ էլ է ունեցել. դիտարկվել է միայն հավելավճարային ծրագրերի շարժառիթային ազդեցությունը: Սփրինգերը հետագայում մտադիր է քննության ենթարկել այն, թե ինչպես է ծրագիրն ազդում ուսուցիչների հոսունության վրա: Լավ կատարողականներ ունեցողները ամենայն հավանականությամբ հավելավճարներ են ստանում և պահպանում են իրենց աշխատատեղերը, մինչդեռ, նրանք, ովքեր հավելավճարի չեն արժանանում, հավանականությունը մեծ է, որ կլքեն աշխատանքը: Որոշ ուսումնասիրություններ փաստում են, որ հավելավճարային ծրագիրն ունենում է նման հետևանքներ, և Սփրինգերը դրանք ոգևորիչ է համարում: Բայց, ինչպես ինքն է ասում, սրանք դեռ վարկածներ են, որոնք կհիմնավորվեն հետագա ուսումնասիրություններով:

«Միայն ֆինանսական փաստաթղթերով որոշվող աշխատավարձերի չափը թույլ չի տալիս բարձր կատարողականներ ունեցող ուսուցիչներին հավելավճարներ տալ: Այս ուսուցիչներն արժանի են վեցանիշ թվերով աշխատավարձերի, բայց մենք երբեք չենք հասնի դրան, եթե աշխատավարձի ու հավելավճարի չափը որոշվի ֆինանսական փաստաթղթերով. միևնույն փորձառություններ և պատրաստվածության միևնույն   աստիճաններ ունեցող ուսուցիչներ հայտնաբերելով, որոնք կհամապատասխանեն սահմանված սանդղակներին, որպեսզի նրանք միևնույն չափով վարձատրվեն: Դա հնարավոր չի լինի», նշել է Սփրինգերը:

Մտորումներ հոդվածը թարգմանելուց հետո

Հոդվածն ինձ հետաքրքրեց և ես ցանկացա այս կարևոր հարցի մասին այլ կարծիքներ, այլ տեսանկյունից դիտարկումներ փնտրել համացանցում, որովհետև Սփրինգերը անհնար ու անմիտ բան է համարում այն, ինչը հիմա մեր հանրապետության կրթական համակարգում է իրականացվում: Ես նկատի ունեմ հանրակրթության ուսումնական հաստատությունների ուսուցիչների որակավորման տարակարգերը: Ի՞նչ է տալիս ուսուցչին այն 10000 դրամը, որը հատկացվում է նրան առաջին աստիճանի տարակարգի դեպքում, կամ ի՞նչ ցուցանիշներ են հաշվի առնվում այդ տարակարգը շնորհելիս:

Հոդվածում նկարագրված ուսումնասիրության հեղինակները պնդում են, որ հավելավճարներ տալու ամենաարդար և հաշվարկելի ցուցանիշը սովորողների ցուցաբերած առաջադիմությունն է առարկայական քննությունների ժամանակ: Չին մանկավարժ Բինգուի Ժաոն «Education Policy Talk – Կրթություն քաղաքականություն զրույց» մանկավարժական բլոգում գրում է հավելավճարներ տալու այս ձևի առավելությունների և թերությունների մասին: Նա ընդունում է, որ ուսուցիչները նույնպես սովորական մարդիկ են, ովքեր ուզում են իրենց աշխատանքի մեջ անընդհատ կատարելագործվելով ավելի ու ավելի շատ վարձատրվեն և այս ամենի իդեալական արդյունքն էլ կլիներ սովորողների բարձր առաջադիմությունը քննությունների ժամանակ: Սա այն է, ինչին ձգտում են նաև ծնողները, համայնքը: Բայց, միևնույն ժամանակ, ավելի լավ աշխատանքի խթանման այս ձևը կարող է առաջացնել վատառողջ մրցակցություն միևնույն առարկան դասավանդող ուսուցիչների միջև: Բինգուի Ժաոն մեջբերում է նաև կանադացի մանկավարժ Ջոու Բաուերի կարծիքը առ այն, որ կրթական համակարգում ուսուցչին այս ձևով հավելավճար տալը վատ գաղափար է: Հավելավճար տալու այս ձևի գլխավոր նախապայմանով առաջարկվում է հետամուտ լինել միայն միօրինականացված հարցաշարերի կիրառմանը և լրացուցիչ ոգևորում է այն ուսուցիչներին, ովքեր հանրային ծառայություն իրականացնելիս ուշքն ու միտքը միայն ավելի շատ հավելավճար ստանալն է: Ուսուցիչների համար հետաքրքիր են միայն սովորողների ստացած գնահատականները, այլ ոչ թե սովորողներն իրենց հետաքրքրություններով:

Այնուհետև Բինգուի Ժաոն գրում է, որ չինական կրթական համակարգում հավելավճարի չափը որոշելու համար հաշվի չեն առնվում սովորողների քննական գնահատականները, քանի որ Չինաստանում առանց այդ էլ սովորողների գիտելիքների ստուգման համակարգը շատ լարված ռիթմ ունի, որովհետև սովորողների շատ մեծ բազմությունից լավագույններին ընտրելու խնդիրը կա: Չինաստանում հավելավճար տալիս հաշվի է առնվում ուսուցչական աշխատանքային ստաժի մեծությունը: Այդ է պատճառը, որ երիտասարդ ուսուցիչները Չինաստանում շատ ավելի ցածր աշխատավարձ են ստանում, քան մեծահասակները, որը երբեմն անարդար է, քանի որ շատ երիտասարդներ կան, ովքեր մեծահասակներից ավելի լավ են աշխատում:

Իմ կարծիքով հավելավճարներ տալու ամերիկյան ձևը անընդունելի է աշխարհի շատ երկրներում, ինչպես նաև՝ Հայաստանում: Ասածիս ամենավառ ապացույցը Մարկ Բրեյի գիրքն է՝ «Դիմակայում ստվերային կրթության համակարգին – Confronting the Shadow Education System», որի մասին գրախոսություն էի գրել Դպիրի 2012-ի 63-րդ համարում: UNESCO-ի պատվերով Մարկ Բրեյը ուսումնասիրել էր կրկնուսույցների դերը, նրանց նկատմամբ վերաբերմունքը աշխարհի տարբեր երկրներում: Մարկ Բրեյը եզրակացրել էր, որ աշխարհի գրեթե բոլոր զարգացած և զարգացող երկրներում մեծ է կրկնուսույցների դերը սովորողների գիտելիքների և կարողությունների ձեռքբերման գործում: Եթե այս տեսակետից դիտարկենք հավելավճարների հարցը, արդյո՞ք արդար կլինի հավելավճար տալ ուսուցչին իր դասարանի սովորողների առաջադիմության համար, եթե գիտենք, որ այդ սովորողների մեծ մասը իրենց գիտելիքները և կարողությունները ձեռք է բերել կրկնուսույցների մոտ պարապելով: «Իսկ ի՞նչ ցուցանիշներ հաշվի առնել առաջինից երրորդ դասարաններում դասավանդող ուսուցիչների համար, ում սովորողները դեռ քննություններ չեն հանձնում»: Գևորգ Հակոբյանի այս հարցին կարո՞ղ է պատասխանել Մեթյու Սփրինգերը:

Չինացի մանկավարժը քննադատեց հավելավճարների ամերիկյան ձևը և ներկայացրեց չինական ձևը, որը նույնպես չի դիմանում քննադատությանը: Մի բան պարզ է, որ աշխարհի շատ երկրներում հանրակրթական ուսումնական հաստատությունների ուսուցիչների լավ աշխատանքի համար հավելավճարներ տալու արդար ձևեր են փորձում գտնել և չեն կարողանում:

Իսկ աշխարհը գիտի՞ արդյոք, թե ուսուցիչներին լրավճարներ և հավելավճարներ տալու ինչ ձևեր են կիրառվում «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրում: Մեր կրթահամալիրում դասավանդողներին լրավճարներ և հավելավճարներ են տալիս միայն լրացուցիչ աշխատանքի համար, որը փաստացի է, հաշվարկելի և նպաստում է հեղինակային կրթական ծրագրերի իրականացմանը: Ամեն ինչ արդար է. կատարիր այս աշխատանքներից գոնե մեկը և ստացիր քո հավելավճարը: Ահա այդ լրացուցիչ աշխատանքների ցուցակը.

  • ուսումնական աշխատանքի ծրագրի մշակում
  • ուսումնական հետազոտական աշխատանք
  • ուսումնական աշխատանքի ուսումնասիրություն-գնահատում
  • ուսումնական նախագծերի համակարգում
  • ուսումնական ճամփորդությունների ղեկավարում
  • ուսումնական ճամբարի աշխատանքի մասնակցություն
  • կրթական փոխանակման նախագծեր, հեղինակային կրթական ծրագրի տարածման նախագծեր
  • վերապատրաստում, այդ թվում՝ մենթորական աշխատանք
  • «Կրթական պարտեզի» շրջանակներում նախագծերի համակարգում
  • ուսումնական օրացույցով որոշվող նախագծերի համակարգում
  • ստուգատեսների, ցուցահանդեսների, պլեներների համակարգում, ղեկավարում
  • թարգմանական աշխատանք
  • քաղաքացիա-իրավական պայմանագորով այլ աշխատանք։

 

 

 

Աղբյուրներ

Merit Pay for Teachers Can Lead to Higher Test Scores for Students, a Study Finds

Education Week, April 11, 2017

 

Merit Pay in Education

«Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրում մանկավարժական աշխատողի աշխատավարձի ձևավորման միասնական ցուցանիշներ, 2016 թ.

«Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրում լրիվ աշխատաժամանակով դասավանդողի աշխատաժամանակի կառուցվածք

 

Դպրոց առանց պատերի

17362875_2069291483297436_6012276466518630522_n

Երեք տարի առաջ Պիետրո Շաքարյանը՝ Միչիգանի համալսարանի մագիստրատուրայի պատմաբան ուսանողը, մեր կրթահամալիր էր եկել մի հատուկ առաքելությամբ: Նա նյութեր էր հավաքում իր մագիստրոսական թեզի համար, որի հիմնական առանցքը լինելու էր մեր կրթահամալիրի նորարարական մանկավարժության պատմական նախադրյալները, ձևավորումը, զարգացումը և ներկա ձեռքբերումները: Պիետրո Շաքարյանն իր ֆեյսբուքյան էջում տեղեկացնում է, որ ապրիլի 9-ին Օհայոյի պետական համալսարանում կազմակերպված միջազգային գիտաժողովում մեծ հաջողությամբ ներկայացրել է իր “School without Walls – Դպրոց առանց պատերի” վերնագրով թեզը: Փաստորեն Պիետրո Շաքարյանը դարձավ մեր փորձարարական հեղինակային մանկավարժական փորձի ամենաակտիվ տարածողը Ամերիկայում: Պիետրոն իր ֆեյսբուքյան էջում գրում է, որ իր ներկայացման հաջողության մասին է վկայում այն, որ Տարտուի համալսարանի շրջանավարտ, իսկ այժմ Օհայոյի համալսարանի դոկտոր պրոֆեսոր Էփ Աննուսը հիացմունքով է նշել այն փաստը, որ և՚ Պիետրո Շաքարյանի, և՚ իր ելույթների մեջ ներառված են հիշատակումներ Տարտուի (Դորպատի) համալսարանի մասին և հպարտորեն նշել է, որ հայ գրող և մանկավարժ Խաչատուր Աբովյանը հերոս է համարվում Տարտու քաղաքում:

“Սեբաստացիներ” կրթական հիմնադրամի այս տեսանյութը լուսանկարներով ցույց է տալիս այն բովանդակային նյութը, որը ներկայացրել է Պիետրո Շաքարյանը իր հետազոտական աշխատանքում: 2015-ի նոյեմբերին, ստանալով Պիետրոյի համաձայնությունը, սկսեցի թարգմանել նրա “Դպրոց առանց պատերի” մագիստրոսական թեզը անգլախոսների ակումբի սովորողների հետ: Թարգմանվեց մոտ 60 էջ: Հուսով եմ, որ Պիետրոյի թեզի այս հաջողությունը ոգևորության նոր շունչ կտա ինձ և ավարտին կհասցնեմ սկսված գործը: Դա մեր կրթահամալիրի համապարփակին ձգտող պատմությունն է:

 

Հրազդանի (Զանգվի) հունով Երևանից մինչև Արաքսավան

Երկու օր առաջ պատասխանեցի ԵՊՀ անձի հոգեբանության ամբիոնի դասախոս Նվարդ Գրիգորյանի կազմած հարցմանը, որի հիմնական նպատակն էր պարզել, թե ինչ են հարցման մասնակիցները մտածում Կապան քաղաքի միջով հոսող տարբեր ծանր մետաղներով աղտոտված դեղին գետի մասին, որը թափվում է Ողջի գետը. ի՞նչ բնապահպանական լուծումներ են առաջարկում, ովքե՞ր են այդ հարցի լուծման պատասխանատուները, և վերջապես, ու՞մ ջանքերի միջոցով է կարելի լուծել այդ բնապահպանական խնդիրը: Հարցերից երևում է, որ փակուղի տանող և ամենաթույլ պատասխանը իշխանությունների բարեհաճությանը սպասելն է, իսկ ամենաուժեղը՝ պատասխանատվությունը ինքդ քո վրա վերցնելն է: Այլ խոսքով ասած՝ ժողովուրդը պետք է ոտքի կանգնի, որպեսզի այդ հարցը լուծվի: Ո՞ր ժողովուրդը: Այն ժողովուրդը, որն այդքան անտարբեր է մեր Մայր գետի՝ Հրազդանի նկատմամբ: Այո՚ մեր մայր գետը Արաքսը չէ: Ոչ մի հայաստանցի հիմա չի կարող «Մայր Արաքսի ափերով քայլամոլոր գնալ…»: Հրազդանն է մեր մայր գետը, մի ամբողջ ժողովրդի մայր մայրական առաջին հատկանիշներով՝ կյանք տվող, սնուցող ու լուսավորող: Մեր Մայր գետը սկիզբ է առնում Սևանից՝ կապտավուն, զուլալ մաքրությամբ, բայց մենք չենք կարող երկար ժամանակ ու կիլոմետրեր ձգվող տարածությունների մեջ հիանալ Հրազդանի գեղեցկությամբ:

3-150x1507-150x150

Գալիս է մի վայր, որտեղ Հրազդանը դեմ է առնում մի պատի ու կանգ առնում, չի շարունակվում. ասես գետնի տակն է անցնում: Եվ, իրոք, այստեղ Հրազդանը 100 մետր գահավիժում է ցած, որը մենք չենք տեսնում, և սկսում է աշխատեցնել Սևանի ՀԷԿ-ը, որն առաջինն է Հրազդան կասկադի 7 ՀԷԿ-երից՝ 560 մգվ ընդհանուր հզորությամբ, ինչը կազմում է Հայաստանում արտադրվող էլեկտրականության ամենաէժան 10%-ը: Եվ այսպես լեռնային գետի իր կինետիկ էներգիան Հրազդանը փոխակերպում է էլեկտրական հզորության մինչև հասնում է իր վերջինին՝ Երևանի ՀԷԿ-ին: Այդքան աշխատած, չարչրկված ջուրը բաժանվում է երկու մասի: Ավելի մեծ մասը ուղղվում է դեպի Զանգվի ջրանցքը, իսկ մյուս սակավաջուր մասը քչքչալով հոսում է Երևանի Հրազդանի կիրճով, իր ուսերին կրելով մի քանի ռեստորանային ու սրճարանային համալիրներն ու իր մեջ ներառելով նրանց կեղտաջրերը: Երևանցի մեծահասակները կհիշեն, որ իրենց մանկության ամառները հաճախ են անցկացրել Հրազդանի կիրճում լողալով: Հիմա արդեն կիրճում հոսող գետը շատ է նմանվում Երևանի կենտրոնով հոսող երբեմնի Գետառին իր առնետներով:  Իսկ ջրանցքը գնում է Երևանի տարբեր թաղամասերով՝ ներառելով, իհարկե, այդ թաղամասերի առանձնատների կոյուղաջրերն ու կենցաղային աղբը: Նա կանգ չի առնում, ներում է իրեն աղտոտողներին ու շտապում է իր արդեն աղտոտված  ջրերով ոռոգելու Արարատյան դաշտավայրը: Ի՞նչ երախտագիտությամբ են Արարատյան դաշտավայրի գյուղերը սպասում ու դիմավորում Հրազդանին:

Սա Գեղանիստ գյուղի կամուրջն է: Ներքևում երկու ափերին էլ հնարավոր չէ մոտենալ: Տարիներ շարունակ գյուղի կենցաղային աղբն ու կոյուղաջրերը թափվում են Հրազդանի մեջ: Նույն պատկերն է նաև Գետափնյա, Ղուկասավան գյուղերին հարակից հրազդանյան ափերը մինչև Արաքսավան, որտեղ Հրազդանը վերջապես ազատվում է մեզնից ու թափվում Արաքսը:

thumbnail_17011

thumbnail_12011

thumbnail_14011

Վրաստանի մայր գետը Քուռն է: Համեմատության համար նայեք այս նկարին: Միգուցե այս նկարին նայելով հասկանանք, որ վրացիների համար Վրաստանը իրենց տունն է, իսկ Քուռն էլ՝ իրենց Մայր գետը:

Mtskheta-view

Հրազդան գետի լուսանկարները՝ Մարիաննա Հապետյանի

Քուռ գետի լուսանկարը վերցրել եմ համացանցից:

Անգլերենի ապրիլյան ֆլեշմոբի ուրվագիծը

Անգլերենի ապրիլյան ֆլեշմոբի բնույթը մնալու է նույնը՝ ստեղծական և հաղորդակցական:

1-3-րդ դասարաններ

Առաջին և երկրորդ դասարանների համար

  1. Անգլերեն սովորեցնող մուլտֆիլմի դիտում և առաջարկվող հարցեր, որոնց պատասխանները գրված են տողատակին: Այստեղ կարևորը լսելով հասկանալու ունակության զարգացումն է:

Երրորդ դասարանի համար.

2. Դիտած մուլտֆիլմին վերաբերող հարցեր, որոնց պատասխանները գրված չեն տողատակին:

3. Ստեղծական բնույթի առաջադրանք. առաջարկվում է ավարտել սկսված նախադասությունը:

4-5-րդ դասարաններ

  1. Բրիտանական խորհրդի անգլերենի ուսուցման կայքից մի մուլտֆիլմի դիտում և դրան վերաբերող հարցեր:
  2. Այցելություն տատիկ-պապիկին, ընկերոջը. իրավիճակային երկխոսություններ
  3. Գնումներ ենք անում

6-8-րդ դասարաններ

  1. Գնումներ. իրավիճակային երկխոսություններ
  2. “Կենդանի բառարան” լեզվական խաղ
  3. Ազատ շարադրանք պահանջող հարց

9-12-րդ դասարաններ 

  1. “Կենդանի բառարան” լեզվական խաղ
  2. Օդանավակայանում. իրավիճակային երկխոսություններ
  3. Ազատ շարադրանք պահանջող հարց

Ինչո՞վ ես հետաքրքրված, 21-րդ դարի սովորող. անգլերենի մարտյան ֆլեշմոբի ամփոփումը

1-3-րդ դասարանների մասնակիցների թիվը՝ 57, 4-5-րդ դասարանների մասնակիցների թիվը՝ 82, 6-8-րդ դասարանների մասնակիցների թիվը՝ 83, 9-12-րդ դասարանների մասնակիցների թիվը՝ 22. ընդամենը՝ 244 մասնակից:

Ինչպես արդեն անգլերենի ֆլեշմոբով բոլոր հետաքրքրվողներըը գիտեն, մեր բոլոր առաջադրանքների մեծ մասը ստեղծական բնույթ ունեն և նպաստում են սեփական մտքերը անգլերեն արտահայտելուն, տարբեր իրավիճակներում հանպատրաստից արագ պատասխաններ տալուն: Երբ ավարտում եմ բոլոր պատասխանների ստուգման և գնահատման աշխատանքները, մեծ ցանկություն է առաջանում հանրայնացնել ամենահետաքրքիր պատասխանները, որոնք բացահայտում են տարբեր տարիքի սովորողների լեզվական կարողությունները, նախասիրությունները և նույնիսկ`բնավորության գծերը:

Օրինակ, 4-5-րդ դասարանների համար նախատեսված երրորդ առաջադրանքն այսպիսին էր. « «Երաժշտության հնչյունները» ֆիլմում երեխաների դայակը խորհուրդ տվեց նրանց հիշել իրենց ամենասիրելի բաները, երբ իրենք տխուր են: Այդպես անելով նրանց տխրությունը փոխվեց ուրախության: Գրեք ձեր ամենասիրելի և ուրախություն բերող 5 բառ անգլերեն: Կարող եք օգտվել բառարանից»:

Գործածման ամենամեծ հաճախականություն ունեցան հետևյալ բառերը. family-ընտանիք, mother and father – մայր ու հայր, sweets or candy – կոնֆետ, ice-cream – պաղպաղակ, cartoon – մուլտֆիլմ, New Year and Christmas – Նոր տարի և Սուրբ ծնունդ, my birthday – իմ ծննդյան օրը: Իր  յուրօրինակ պատասխանով առանձնացավ 5-րդ դասարանցի Ալինա Արզումանյանը Արևելյան դպրոցից. «Bridge – կամուրջ, travel – ճամփորդել, nature – բնություն, meteorite – երկնաքար, star – աստղ»: Մանկավարժության համար կա՞ ավելի կարևոր խնդիր, քան երեխաների նախասիրություններն ու հետաքրքրությունները բացահայտելն ու դրանց համար նպաստավոր պայմաններ ստեղծելը: Անգլերենի մարտյան ֆլեշմոբով բացահայտվեց, որ բնագիտական յուրօրինակ հետաքրքրություններով աղջնակ է սովորում մեր Արևելյան դպրոցում: Բայց որքան էլ որ յուրօրինակ է Ալինա Արզումանյանի պատասխանը, այն հեշտ հասկանալի ու կռահելի է: Իսկ ի՞նչ կասեք Հարավային դպրոցի 4-րդ դասարանցի Կարեն Մարգարյանի պատասխանը կարդալուց հետո. «love – սեր, owl – բու, ice – սառույց, electricity – էլեկտրականություն, blue – կապույտ»: 21-րդ դարում ծնված ու մեծացող երեխա է: Միգուցե, նա կանխազգում-հասկանում է այնպիսի բաներ, որ մեզ՝ 20-րդ դարում ծնված ու մեծացածներիս համար դժվար հասանելի՞ են:

Իմ այս վերջին միտքը կարող եմ հիմնավորել անգլերենի մարտյան ֆլեշմոբի 9-12-րդ դասարանների սովորողների համար նախատեսված մի առաջադրանքի պատասխաններով, որոնք գրեթե բոլորը միանման էին: Հարցն այսպիսին էր. «Ի՞նչ կանեք, եթե մի օտար քաղաքում կորել եք և չեք կարողանում գտնել հյուրանոց տանող ետդարձի ճանապարհը»: Բոլոր 22 մասնակիցներն էլ պատասխանեցին, որ կօգտագործեն իրենց հեռախոսների GPS ծրագիրը: Իսկ ես՝ 20-րդ դարում մեծացածս, ակնկալում էի, որ նրանք կգրեն ճանապարհ հարցնելու անգլերենի լեզվական կառուցվածքներն ու արտահայտությունները: Իսկ 2 օր առաջ էլ Էմանուել Ագջոյանը ինձ ու Գևորգ Հակոբյանին զարմացրեց անծանոթ տեղանքում կողմնորոշվելու իր կարողությամբ այդ նույն GPS ծրագրով, երբ մենք գնում էինք Խաչատուր Աբովյանի այնքան լավ նկարագրած Զանգվի (Հրազդան գետի) հունով վեր դեպի նրա ակունքը՝ Սևանա լիճը:

Իմ աշխատանքը մանկավարժական աշխատողների գարնանային ճամբարի ընթացքում

9:00-11:00 Շրջակա միջավայրի բարելավում. մեդիակենտրոնի դիմացի կանաչ տարածքի գազոնների բարեկարգում մեդիակենտրոնի աշխատակիցների հետ

11:00-12:30 և 13:00-13:45 – Անգլերենի մարտյան ֆլեշմոբի արդյունքների ամփոփում, կայքի անգլերեն էջի խմբագրական թարգմանչական աշխատանքներ,

12:00-13:00 ընդմիջում

14:00-15:00 Անգլերենի պարապմունքներ դասավանդողների հետ

Մասնակիցներ՝ Արման Երանոսյան, Բաբկեն Փաշինյան, Տաթև Աբրահամյան, Հասմիկ Նալբանդյան, Մանիկ Պողոսյան, Մենուա Հարությունյան, Հայկանուշ Գևորգյան, Նինա Հովհաննիսյան, Մերի Գրիգորյան, Կարինե Մացակյան, Հասմիկ Ղազարյան, Անահիտ Գևորգյան

15:15-17:00 աշխատանք ըստ իմ անհատական աշխատանքային պլանի

 

Մարտի 5-ի իմ օրագիրը

Կարևոր գործ եմ արել այսօր: Վերջացրել եմ “Գրադարանավարներ ամբողջ աշխարհի” միջազգային նախագծին Մարի Գաբանյանի մասնակցության անգլերեն հոդվածի ստեղծումը: Մարի Գաբանյանը շատ նյութեր էր տվել, որոնցից օգտվելով էլ ստեղծեցի այդ հոդվածը: Հոդվածը երկու մասից է: Առաջին մասում ներկայացվում է “Տիգրան Հայրապետյան” գրադարանը և և գրադարանում իրականացվող նախագծերի համառոտ բովանդակությունը:

Երկրորդ մասում ներկայացվում է Հայաստանի գրադարանային ցանցը:

 

Փետրվար ամսվա հաշվետվությունը

Հաշվետվությունը արված է ըստ անհատական աշխատանքային պլանում նշված կետերի

Աշխատանքի ուղղվածությունը ըստ անհատական աշխատանքային պլանի Աշխատանքի կատարումը
Դասավանդողի աշխատանք Ավագ դպրոցում Փետրվարի 1-ից սկսել եմ վարել «Մեդիալրագրությունը անգլերեն» ակումբի աշխատանքները Ավագ դպրոցում, շաբաթական 4 ժամով, իսկ փետրվարի 14-ից փոխարինում եմ նաև Անահիտ Մելքոնյանին՝ անգլերեն դասավանդելով 9-4 դասարանում ( 3 դասաժամ)

Դասավանդողների անգլերենի դասընթացի վարում. «Ուսումնական նախագծերի իրականացման մեջ օտար լեզուների կիրառում». սկզբունքին աջակցություն  (3 դասաժամ)

Դասավանդման հետ կապված աշխատանք (առաջադրանքների պատրաստում, բլոգի վարում) Փետրվարի 14-ից սկսեցի վարել մասնագետ-դասավանդողի օրագիրը իմ բլոգում:
Այլոց մանկավարժական փորձի ուսումնասիրություն թարգմանություն-փոխադրությունների, կրթահամալիրում իրականացվող հեղինակային մանկավարժական առաջավոր փորձի հետ համեմատական ուսումնասիրությունների կատարում. Վերջնական արդյունքը՝ հոդված Դպիր մանկավարժական ամսագրում: Անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբների առաջադրանքները – հոդված Դպիր մանկավարժական ամսագրում.
Մասնակցություն մանկավարժության կենտրոնի ուսումնասիրություններին-գնահատմանը 10-12-րդ դասարանների ուսումնական պլանի պարզաբանումներում կրթության կազմակերպման համապատասխան կարգերի ուսումնասիրություն եմ կատարել: Ուսումնասիրության արդյունքներն իմ առաջարկությունների հետ ուղարկել եմ Սուսան Մարկոսյանին փետրվարի 15-ին:
 

Կրթահամալիրում իրականացվող հեղինակային կրթական ծրագրերի իրականացման առաջավոր փորձի տարածում, կրթահամալիրում ստեղծված նյութերի թարգմանություն անգլերեն (mskh.am-ի, Դպիրի անգլերեն համարի նյութերի հրապարակում)

 

Անգլերեն եմ թարգմանել Քնարիկ Ներսիսյանի «We are Different but we are Together» հոդվածը: Մարի Գաբանյանի հետ սկսել եմ մասնակցել «Գրադարանավարներ ամբողջ աշխարհի» միջազգային նախագծին:

mskh.am-ի անգլերեն էջի սպասարկում 5 նյութ եմ հրապարակել mskh.am-ի անգլերեն էջում,
Անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբի առաջադրանքների պատրաստում, հրապարակում,  աշխատանքների ստուգում Անգլերենի փետրվարյան ֆլեշմոբի առաջադրանքները պատրաստել և հրապարակել եմ մինչև փետրվարի 17-ը:  Ստուգել եմ բոլոր 223 աշխատանքները և Փետրվարի 26-ին հրապարակել եմ ամփոփիչ նյութը իմ բլոգում և կայքում:
Մեդիաուրբաթներ  մասնակցել եմ
Մանկավարժական աշխատողների շուրջտարյա դպրոց  մասնակցել եմ
Մասնաժողով Մասնակցել եմ

 

 

 

Փետրվարի 21-ի օրագիրը

Այսօր 3 դասաժամ եմ ունեցել 9-րդ դասարանցիների իմ երկու խմբերի հետ: Դասավանդման մոտեցումը անհատականացված է: Քանի որ շատ քիչ ժամանակ է մնացել մինչև տարեվերջյան բանավոր քննությունը, դասավանդման ուղղվածությունը, բանավոր խոսքի թեմաները հենց քննականներն են: Այն սովորողները, ովքեր կարողանում են ինքնուրույն տեքստեր գրել և դրանց մասին խոսել, այդպես էլ անում են: Օգնում եմ այն սովորողներին, ովքեր չեն կարողանում անգլերեն միտք արտահայտել: Չեմ կարողանում օգնել նրանց, ովքեր որևէ գիտելիք չունեն և չեն էլ ուզում ստանալ: Ինչու՞ են նրանք անգլերենը ընտրել: Մեր կրթահամալիրը ընտրության այնքան մեծ հնարավորություններ է տալիս:

Մտահոգիչ էր Լուսինե Բուշի ներկայացրած տեղեկանքը մասնաժողովին անգլերենի առարկայական օլիմպիադային մեր սովորողների մասնակցության մասին: Անպայման պարզելու ենք, թե արդյոք եղել են միտումնավոր խախտումներ օլիմպիադայի կազմակերպիչների կողմից: Դա կարող ենք հեշտությամբ անել, երբ հրապարակվեն առաջադրանքները:

Աջակցություն Մարի Գաբանյանին՝ միջազգային նախագծի իրականացման գործում

Լատվիայի գրադարանավարների միությունը`LBB JSS, կազմակերպել է «Աշխարհի գրադարանավարները» միջազգային նախագիծը, որի նպատակն է կազմակերպել գրադարանավարի աշխատանքի առաջավոր փորձի փոխանակում, ցույց տալ գրադարանի դերը կրթության կազմակերպման գործում, ինչպես նաև՝ երկրների իշխանությունների ուշադրությունը հրավիրել գրադարանների խնդիրներին ներկա ժամանակներում:

Նախագծի մասնակիցները ներկայացնելու են գրադարանավարի գործի կազմակերպման իրենց փորձը ինչպես նաև՝ տեղեկատվություն իրենց երկրում գրադարանների գործունեության մասին: 37 գրադարանավարներ 24 երկրներից ընտրվել են որպես այս նախագծի մասնակից: Փաստորեն կան երկրներ, որոնց մի մասնակից է ներկայացնում, և կան երկրեներ, որոնց մեկից ավել մասնակից է ներկայացնում: Նամակից պարզ չէ, թե արդյոք Հայաստանից միայն մեր Մարի Գաբանյանն է «Տիգրան Հայրապետյան» գրադարանը և Հայաստանի գրադարանային գործունեությունը ներկայացնում, թե կա նաև երկրորդ, երրորդ մասնակիցը:    Սա պետք է պարզել: Նախագիծը առցանց է և մասնակցությունը լինելու է հոդվածով, որը ուղարկվելու է lbbjss@gmail.com հասցեին մինչև 2017 թվականի մարտի 15-ը: Հոդվածի անունը լինելու է սա՝ article_Armenia.docx

Հոդվածին ներկայացվող պահանջները.

Հոդվածին պետք է նախորդի հոդվածագիր գրադարանավարի մասին հետևյալ տեղեկատվությունը՝

  • անուն ազգանուն, գրադարանի անունը, հաստատության անունը, առկայության դեպքում՝ գիտական աստիճանը, քաղաքը, երկիրը, էլեկտրոնային հասցեն.
  • Գրադարանավար-հոդվածագրի լուսանկարը
  • Վիճակագրական տեղեկատվություն Հայաստանի գրադարանների թվի և տեսակների մասին (ակադեմիական, հանրային, դպրոցական)

Հոդվածը բաղկացած է լինելու երկու մասից: Առաջին մասում (350-500 բառ) գրադարանավարը ներկայացնում է գրադարանավարի իր առաջավոր փորձը՝ գործի կազմակերպում, նախագծեր, առանձին միջոցառումներ և այլն:

Երկրորդ մասում ներկայացվում է երկրում գրադարանային գործի վիճակը՝ գրադարանների մասնակցությունը կրթական գործի կազմակերպման մեջ, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների առկայությունը գրադարաններում, գրադարանային գործի կազմակերպմանը վերաբերող օրենքներ, գրադարանավարների վերապատրաստումը և նրանց ներկայացվող պահանջների մասին:  Խորհուրդ է տրվում երկրորդ մասի ծավալը սահմանափակել մինչև երեք էջի մեջ:

Եթե մի մասնակից է մի երկրից, ապա ամեն ինչ պետք է անել ըստ վերը շարադրվածի, իսկ եթե մեկից ավել գրադարանավար է ներկայացնում այդ երկիրը, ապա պետք է աշխատանքը թիմային համարել: Յուրաքանչյուր գրադարանավար-հոդվածագիր հոդվածի առաջին մասում ներկայացնում է իր փորձը, իսկ երկրորդ մասը Հայաստանի մասշտաբով գրադարանային գործը թիմային աշխատանք է, որն արվում է միասին:

Հոդվածը հրապարակվելու Լատվիայի գրադարանավարների միության բլոգում, որը կարդալու են առնվազն 24 երկրներում:

Հոդվածը պետք է մոտքագրվի A4 ձևաչափով, Times New Roman տառատեսակով , 12 տառաչափով և տողերի միջև 1,5 տարածությամբ: Պետք է երկու կողմից լուսանցքներ պահպանել: Մեջբերումները և հղումները պետք է համապատասխանեն APA ոճին:

Տեքստում բոլոր լուսանկարները իրենց ներքի մասում պետք է ունենան իրենց նկարագրությունները:

Լուսանկարները պետք է համարակալվեն այսպես՝ Armenia_01.png, Armenia_02.png և այլն և ուղարկվեն առանձին zip ֆայլով:

Հարցերի դեքում պետք է դիմել նախագծի ղեկավար  Elina Sniedze-ին:

lbbjss@gmail.com

Աղբյուրը

Հոդվածը գրելու անգլերեն ուղեցույցը

Լատվիայի գրադարանավարների միության «Գրադարանավարներ ամբողջ աշխարհի» միջազգային նախագիծը:

Աջակցության առաջին քայլը հոդվածի ուղեցույցի և նախագծի թարգմանությունն էր: Երկրորդ քայլը՝ անգլերեն թարգմանել Մարի Գաբանյանի գրադարանավարի առաջավոր փորձի մասին իր հոդվածը՝ կրթահամալիրը ներկայացնող ընդհանուր տեղեկատվության հետ միասին: Անգլերեն թարգմանել նաև հոդվածի երկրորդ մասը, որը վերաբերելու է Հայաստանի գրադարանային գործին:

Փետրվարի 6-ի պարապմունքը անգլերեն սովորող դասավանդողների հետ

Գրառումը դասից առաջ.

Պարապմունքի ընթացքում դասավանդողները կներբեռնեն grammarly.com ծրագիրը, որից հետո նրանք մի փոքրիկ տեքստ կգրեն և կստուգեն ծրագրի աշխատանքն ու արդյունավետությունը:

Գրառումը դասից հետո.

Ծրագրի ներբեռնումը չստացվեց, որովհետև բնագիտության լաբորատորիայում, որտեղ պարապմունքն էինք անցկացնում, ինտերնետ չկար:

Անգլերեն քննարկեցինք մեր անելիքները ուսումնական երրորդ շրջանում: Որոշեցինք , որ անգլերեն դասընթացի յուրաքանչյուր մասնակից զբաղվելու է նաև անգլերենից հայերեն թարգմանչական աշխատանքներով: Տեքստերի, հոդվածների ընտրությունը լինելու է ըստ մասնագիտության:

 

Դասավանդողների անգլերեն դասընթացը հունվարի 30-ինThe English Language Course for Teacheon the 30th of January

Some of the teachers of our Educomplex take part in the English Language Course. We have been having lessons twice a week: on Mondays and Thursdays. They have had some progress. At our today’s lesson I asked them to write about their activities during the winter educational camp in January. You may read the notes written by Hasmik Nalbandyan, Mary Grigoryan and Hasmik Ghazaryan in their blogs.

The same information is on the English page of mskh.amour   

Անգլերենի հունվարյան ֆլեշմոբի արդյունքները

122 (1-3-րդ դասարաններ՝ 48, 4-5-րդ դասարաններ՝ 40, 6-8-րդ դասարաններ՝ 15, 9-12-րդ դասարաններ՝ 20) սովորող է մասնակցել անգլերենի հունվարյան ֆլեշմոբին:

9-12-րդ դասարանների 20 մասնակիցներից առավելագույն 10 միավոր է հավաքել երկու մասնակից. Տիգրան Աբրահամյանը՝ 11-րդ դասարան և Անահիտ Հարությունյանը՝ 10-րդ դասարան:

6-8-րդ դասարանների 15 մասնակիցներից 10 առավելագույն միավոր է հավաքել 5 սովորող. Նարե Մելքոնյանը՝ 6-րդ դասարան, Արամ Պետրոսյանը՝ 6-րդ դասարան, Սերգեյ Բոյախչյանը՝ 8-րդ դասարան, Մանե Բոյախչյանը՝ 6-րդ դասարան և Էլեն Աբգարյանը՝ 7-րդ դասարան:

4-5-րդ դասարանների 40 մասնակիցներից առավելագույն 10 միավոր է հավաքել 12 սովորող, իսկ 1-3-րդ դասարանների 48 սովորողներից՝ 20-ը:

Բոլոր մասնակիցների աշխատանքները Excel ֆայլերեվ կուղարկվեն անգլերեն դասավանդողներին:

Հունվարյան ֆլեշմոբը նշանավորվեց նրանով, որ դրան մասնակցեց մեր հյուրը Թուրքիայից՝ Ահմեդ Թունքը: Առաջադրանքներից մեկի պահանջը սկսված նախադասությունը ավարտին հասցնելն էր. «If I were in your shoes …- Եթե ես ձեր տեղը լինեի…» արտահայտությունը Ահմեդ Թունքը շարունակել է այսպես. «…I would be lucky because you are studying at a great school with great teachers.- ես բախտավոր կլինեի, որովհետև դուք սովորում ես մեծ դպրոցում մեծ ուսուցիչների հետ»:

Բարաք Օբամայի հրաժեշտի նամակը

 

president_official_portrait_hires_bio

Շնորհակալություն

Հունվարի 19, 2017, առավոտյան ժամը 10:05

Նախագահ Բարաք Օբամա

Ամփոփ միտքը. ես ուզում էի մի վերջին անգամ շնորհակալություն ասել որպես ձեր 44-րդ նախագահ ձեզ ծառայելու պատվի համար:

Խմբագրի կողմից։ նախագահ Օբաման նամակն ուղարկել է Սպիտակ տան էլեկտրոնային փոստին այս առավոտ:

Իմ ամերիկացի բարեկամներ,

Միացյալ նահանգների գործող նախագահի համար վաղեմի ավանդույթ է դարձել հրաժեշտի նամակ թողնելը օվալաձև աշխատասենյակում ընտրված ամերիկացու համար, որ զբաղեցնելու է իր տեղը: Սա մի նամակ է, որով փոխանցում ենք մեր իմացածը, սովորածը և այն փոքր իմաստությունը, ինչը կարող է օգնել մեր իրավահաջորդին կրելու այն մեծ պատասխանատվությունը, որը գալիս է մեր երկրի ամենաբարձր պաշտոնի և ազատ աշխարհի ղեկավարման հետ:

Բայց նախքան մեր 45-րդ նախագահին իմ նամակը թողնելը ես ուզում էի մի վերջին անգամ շնորհակալություն ասել որպես ձեր 44-րդ նախագահ ձեզ ծառայելու պատվի համար, որովհետև այն ամենը, ինչը սովորել եմ իմ նախագահության տարիներին, սովորել եմ ձեզնից: Դուք ինձ դարձրիք ավելի լավ նախագահ, և դուք էլ ինձ ավելի լավ մարդ դարձրեցիք:

Այս ութ տարիների ընթացքում դուք եղել եք բարության, ճկունության և հույսի աղբյուր, որից ուժ եմ քաղել: Մեր ապրած տարիների ամենավատ ճգնաժամի ընթացքում տեսել եմ հարևանների և համայնքների, որոնք հոգ են տարել միմյանց նկատմամբ: Ես սգացել եմ զոհվածների ընտանիքների հետ՝ պատասխաններ փնտրելով, և ողորմածություն եմ գտել Չարլսթոնի եկեղեցում:

Ես քաջալերվել եմ մեր երիտասարդ շրջանավարտներով և նորընծա ռազմական սպաներով: Ես տեսել եմ, թե ինչպես են մեր գիտնականները կաթվածահար եղած մարդուն վերադարձրել իր շոշափելիքի զգայարանը և կյանք տվել մահացու վիրավորում ստացած զինվորներին:  Ես տեսել եմ ամերիկացիների, ում կյանքերը փրկվել են, որովհետև նրանց ի վերջո հասանելի է եղել բժշկական օգնությունը, և ընտանիքների, ում կյանքերը փոխվել են, որովհետև նրանց և մեր հասարակական կապերը նույնն են: Ես տեսել եմ, թե ինչպես են փոքր երեխաներն իրենց վարքով ու մեծահոգությամբ հիշեցնում մեզ մեր պարտականությունների մասին՝ հոգ տանել փախստականների մասին և աշխատել խաղաղության համար, և ամենից վեր՝ պատասխանատվություն կրել մեկը մյուսի նկատմամբ:

Ես տեսել եմ ձեզ, ամերիկյան ժողովուրդ, ձեր պարկեշտությունը, վճռականությունը, ուրախ ոգին և բարությունը: Եվ ձեր ամենօրյա քաղաքացիական գործողությունների մեջ ես տեսել եմ մեր ապագա զարգացումը:

Մենք բոլորս, անկախ կուսակցությունից, պետք է լծվենք քաղաքացիության կենսախինդ աշխատանքին: Ո´չ հենց այն ժամանակ, երբ ընտրություններ կան, ո´չ երբ մեր նեղ շահերն են վտանգված, այլ ամբողջ գիտակցական կյանքում:

Ես հենց այդտեղ կլինեմ` Ձեր կողքին, ամեն մի քայլ անելիս:

Եվ երբ թվա, որ առաջընթացի կորը դանդաղում է, հիշե′ք. Ամերիկան մեկ մարդու նախագիծ չէ:

Միակ ամենահզոր բառը մեր ժողովրդավարության մեջ «մենք»-ն է: Մենք՝ մարդիկ: Մենք կհաղթահարենք:

Այո′, մենք դա կարող ենք:

Աղբյուրը՝  Thank You

Գիտագործնական հավաք. անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբերի կազմակերպումը կրթահամալիրում

Անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբերի կազմակերպումը  կրթահամալիրում:

Չգիտեմ ինպե՞ս, ու չգիտեմ ինչու՞ հայերեն թարգմանեցի Բուլատ Օկուջավայի այս երկու երգերը տարեմուտի երեկոյին:2016 թվականի դեկտեմբերի 31, ժամը 22:00

Ֆրանսուա Վիյոնի աղոթքը   (Երգի ձայնագրությունը)

Բուլատ Օկուջավա

Քանի դեռ պտտվում է երկիրը,

Քանի դեռ պայծառ է լույսը,

Տեր Աստված, տուր յուրաքանչյուրին այն,

Ինչի կարիքը նա ունի:

Իմաստունին խելք տուր,

Վախկոտին՝ նժույգ,

Փող տուր երջանիկին,

Ու իմ մասին էլ չմոռանաս:

Քանի դեռ պտտվում է երկիրը,

Տեր Աստված, Քոնն է զորությունը,

Թող նա հագենա իշխելուց, ով

տենչում է իշխանության,

Առատաձեռն էլ թող դադար առնի՝

Գոնե մինչև մայրամուտ,

Կայենին ապաշխարում տուր

Ու իմ մասին էլ չմոռանաս:

Ես գիտեմ՝ ամենակարող ես,

Հավատում եմ Քո իմաստությանը,

Ինչպես սպանված զինվորն է հավատում,

Որ դրախտում է ինքը ապրում,

Ինչպես ամեն մի ականջ հավատում է,

Քո խոսքերին ցածրաձայն,

Ինչպես և  մենք ենք հավատում,

Չիմանալով, թե ինչ ենք մենք անում:

Տեր իմ Աստված,

Կանաչաչյա Տեր իմ,

Քանի դեռ պտտվում է երկիրը,

Եվ նույնիսկ ի զարմանս իրեն,

Քանի դեռ կա նրա մեջ

Ժամանակ ու կրակ,

Տուր ամենքին քիչ-քիչ,

Ու իմ մասին էլ չմոռանաս:

Վրացական երգ   (Երգի ձայնագրությունը)

Բուլատ Օկուջավա

Տաք հողի մեջ խաղողի կորիզը կթաղեմ,

Ու որթատունկը կհամբյուրեմ, ու հասած ողկույզը կքաղեմ,

Ու ընկերներիս կկանչեմ, սիրտս էլ սիրուն կհարմարեցնեմ,

Այլապես՝ ինչու եմ ապրում այս հավերժ երկրում:

Հավաքվե′ք, հյուրեր իմ, եկե′ք, հյուրասիրում եմ,

Հենց իմ երեսին ասե′ք այն, ինչին արժանի եմ,

Երկնային Տերը մեղքերիս համար ներում կուղարկի,

Այլապես՝ ինչու եմ ապրում այս հավերժ երկրում:

Իմ Դալին կերգի ինձ համար՝ իր մուգ կարմիր զգեստը հագին,

Ինքս էլ՝ սպիտակ ու սևով, կխոնարհեմ գլուխս նրա առաջ,

Եվ կլսեմ ու կլսեմ, եվ կմեռնեմ սիրուց ու վշտից,

Այլապես՝ ինչու եմ ապրում այս հավերժ երկրում:

Եվ երբ վերջալույսի շողերը կանցնեն անկյունից անկյուն,

Թող նորից ու նորից աչքերիս առաջ գան

Կապույտ գոմեշը, սպիտակ արծիվն ու կարմրախայտը ոսկեգույն,

Այլապես՝ ինչու եմ ապրում այս հավերժ երկրում:

Կապույտ գոմեշը, սպիտակ արծիվն ու կարմրախայտը ոսկեգույն,

Այլապես՝ ինչու եմ ապրում այս հավերժ երկրում:

Ռուսերենից թարգմանությունը՝

Յուրա Գանջալյանի

Անգլերենի դեկտեմբերյան ֆլեշմոբի արդյունքների ամփոփում

Սեպտեմբեր-դեկտեմբեր ժամանակահատվածում անգլերենի դեկտեմբերյան ֆլեշմոբը ամենաշատ մասնակիցներն ունեցավ՝ 316, որից 1-3-րդ դասարաններ-110, 4-5-րդ դասարաններ՝ 95, 6-8-րդ դասարաններ՝ 88, 9-12-րդ դասարաններ՝ 23:

Առանձնահատուկ ակտիվություն ցուցաբերեցին 6-8-րդ դասարանների սովորողները:

 

Բոլոր մասնակիցների աշխատանքներն իրենց գնահատականներով ուղարկված են անգլերեն դասավանդողներին՝ իրենց սովորողներին տեղյակ պահելու և քննարկելու համար:

Բոլոր մասնակիցներին նոր հաջողություններ եմ մաղթում 2017 թվականին:

Սիրելի Սանտա, եթե քո մտքով անցնի Հայաստան գալ, խաղաղություն բեր քո հետ

untitled_4_3

Անգլերենի ամենամսյա ֆլեշմոբն ինձ թույլ տվեց հաղորդակցվել կրթահամալիրի ավելի շատ սովորողների հետ մեկ ուստարվա ընթացքում, քան երբ դասավանդողի լրիվ ծանրաբեռնվածությամբ էի աշխատում: Դեկտեմբերյան ֆլեշմոբին 316 սովորող մասնակցեց: Այս անգամ Միջին դպրոցի 6-8-րդ դասարանցիների վերջին առաջադրանքը Ձմեռ պապիկին, Սանտա Կլաուսին նամակ գրելն էր: Անկախացումից ի վեր մեր երեխաներին այցելում և նվերներ է բերում նաև Սանտա Կլաուսը: Այնքան անկեղծ ու հետաքրքիր են այդ նամակները, որ հրապարակում եմ դրանց անգլերեն բնօրինակները առանց խմբագրման:  88 նամակներից առանձնացրել եմ 18-ը՝ պատահական ընտրությամբ:

Թող ձեր բոլորի երազանքներն իրականանան: Աստվածային է Ձեր սերն ու ներելու շնորհը:   

Garik Barkhudaryan Grade 6 – Գարիկ Բարխուդարյան 6-2 դասարան  – Dear Santa I wished  a very good and lovely Merry Christmas and New year. I wished for in this year you deliver  all presents for children. I wished for all homeless received homes and to live without worries.  Սիրելի Սանտա, ցանկանում եմ բարի ու լավ Սուրբ ծնունդ և Նոր տարի: Ցանկանում եմ, որ բոլոր երեխաներին նվերներ բերես: Ցանկանում եմ, որ բոլոր անտունները տուն ստանան և ապրեն առանց հոգսերի:

Davit Martirosyan Grade 6 – Դավիթ Մարտիրոսյան  6-5 դասարան – Dear Santa, my name is David from Erevan. I am ten. I go music school and I want to have drums. My lovely music instrument is udarnik, I playing very well in drums. Thank you Santa. Սիրելի Սանտա, ես Դավիթն եմ Երևանից: Ես տաս տարեկան եմ: Ես երաժշտական դպրոց եմ գնում և թմբուկներ եմ ուզում: Իմ սիրելի երաժշտական գործիքը հարվածայինն է: Ես շատ լավ եմ թմբուկներ նվագում: Շնորհակալություն, Սանտա:

Anna Stepanyan Grade 8 Աննա Ստեփանյան – 8-2  I want peas for my country and for all the world. Let all the children be happy and let all the wishes come thru.  Ես խաղաղություն եմ ուզում իմ երկրի համար: Թող բոլոր երեխաները ուրախ լինեն և իրականանան նրանց ցանկությունները:

Astghik Avagyan Grade 6 Աստղիկ Ավագյան 6-3 դասարան – Hello my lovely Santa. How are you ? This year I  don’t want present for me miself, but for all people in the world. I want that every people in this world  will never be  ill and will never be war .I want that all peopple be happy and kinde .Please Santa do so in order to all my dreams come  true for all people . Ողջույն, սիրելի Սանտա: Ինչպե՞ս ես: Այս տարի ես ինձ համար նվերներ չեմ ուզում, բայց ունեմ ցանկություններ աշխարհի բոլոր մարդկանց համար: Ես ուզում եմ, որ ոչ ոք երբեք չհիվանդանա և երբեք պատերազմ չլինի: Ես ուզում եմ, որ բոլոր մարդիկ լինեն երջանիկ և բարի: Խնդրում եմ Սանտա, այնպես արա, որ բոլոր մարդկանց համար իմ երազանքը իրականանա:

Emilia Aidinyan Grade 6 Էմիլիա Այդինյան 6-րդ դասարան – Dear Santa you wrote’ Emilia Aydinyan. I want people to be kind and loving peace. And I am asking you to make my dream come true. Սիրելի Սանտա, Էմիլիա Այդինյանն է քեզ գրում: Ես ուզում եմ, որ մարդիկ բարի լինեն և սիրեն խաղաղությունը: Խնդրում եմ, իրականացրու իմ երազանքը:

Svetlana Melkumyan Grade 6 Սվետլանա Մելքումյան 6-1 դասարան – Dear Santa, I wish that all dreams are fulfilled. Everyone should be happy. Peace reign in the world. All friends are together. I honestly wish everyone a successful and full year. Սիրելի Սանտա, ցանկանում եմ, որ բոլորի երազանքներն իրականանան: Յուրաքանչյուր ոք պետք է երջանիկ լինի: Թող աշխարհում խաղաղություն տիրի: Անկեղծորեն ուզում եմ, որ բոլորը հաջողակ լինեն ամբողջ տարվա ընթացքում:

Elen Yeranosyan Grade 7 Էլեն Երանոսյան 7-2 դասարան – Dear Santa, I wish all wars will finish in New Year, and all people, kids and animals will never be killed!!!! Սիրելի սանտա, ցանկանում եմ, որ բոլոր պատերազմները ավարտվեն նոր տարվա ընթացքում և մարդիկ, երեխաներն ու կենդանիները երբեք չսպանվեն:

Ani Mamikonyan Grade 6 Անի Մամիկոնյան 6-1 դասարան – Dear Santa, I want a world without war. Սիրելի Սանտա, ես ուզում եմ առանց պատերազմի աշխարհ:

Ruzan Minasyan Grade 6 Ռուզան Մինասյան 6-2  դասարան – Hi dear Santa! My name is Ruzan. I am writing to you a letter from Armenia. In expectation of New Year and Christmas it would be desirable to ask you only that  my relatives all be good. I want the world to be in peace and all people to be happy, no wars and no illness. Ողջույն, սիրելի Սանտա: Իմ անունը Ռուզան է: Այս նամակը գրում եմ Հայաստանից: Նոր տարվա և Սուրբ ծննդյան սպասումներով կցանկանայի, որ բոլոր իմ բարեկամները լավ լինեին: Ես ուզում եմ, որ խաղաղություն լինի աշխարհում, և բոլոր բարդիկ էլ երջանիկ լինեին, չլինեին պատերազմներ և հիվանդություններ:

Nazeli Ter-Petrosyan – Նազելի ՏերՊետրոսյան  8-րդ դասարան   Dear Santa I don’t want something, because I know that there are many children who waits you and your presents. They have a many dreams. And I think that it will be better to be able to make my dreams true myself. Սիրելի Սանտա, ես որևէ բան չեմ ուզում, որովհետև գիտեմ, որ շատ երեխաներ են սպասում քեզ ու քո նվերներին: Ես կարծում եմ, որ ավելի լավ կլինի, որ ինքս իրականացնեմ իմ երազանքը:

Anna Gharibyan – Grade 7 Աննա Ղարիբյան 7-րդ դասարան  – Dear Santa I’m Ann. I leave in Armenia. I’m 12. This Year I wish peace, happiness and Armenian soldiers health. Սիրելի Սանտա, ես Աննան եմ: Ես ապրում եմ Հայաստանում: Ես 12 տարեկան եմ: Այս տարի ես խաղաղություն եմ ուզում, երջանկություն և առողջություն հայ զինվորներին:

Davit Arakelyan Grade 7 – Դավիթ Առաքելյան 7-րդ դասարան My name is David and I am 12 years old. I have been a very good boy this year. I hope, that you know that my favourite part of Christmas is giving! Giving is better, than getting. It just filles my heart with joy to see someone with blessed. I decided give many presents to the not welfare children in Armenia. You can bring me nothing in this. Իմ անունը Դավիթ է և ես 12 տարեկան եմ: Ես շատ լավ տղա եմ եղել այս տարի: Ես հուսով եմ, որ դու գիտես, որ Սուրբ ծննդյան ժամանակ իմ սիրելի բանը նվերներ տալն է: Տալը ավելի լավ է, քան ստանալը: Դա իմ սիրտը ուրախությամբ է լցնում: Ես որոշել եմ շատ նվերներ տալ Հայաստանի անապահով երեխաներին: Դու ինձ ոչինչ չբերես այս տարի:

Gohar Harutyunyan Grade 6 – Գոհար Հարությունյան 6-րդ դասարան  Dear Santa, I dream of having a small hedgehog. I …will play with him only to bring these little hedgehog. I would like also that this year comes to a lot of snow so we can play a good snowballs.Thanks in advance my dear Santa. Սիրելի սանտա, ես երազում եմ մի փոքրիկ ոզնի ունենալ: Ես կխաղամ նրա հետ: Ես նաև ուզում եմ, որ շատ ձյուն գա այս տարի և մենք ձնագնդիկ խաղանք: Նախօրոք շնորհակալություն եմ հայտնում, սիրելի Սանտա:

Aram Petrosyan Grade 6 – Արամ Պետրոսյան 6-րդ դասարան Dear Santa, Hello, I am Aram from Armenia. I hope you remember me from last letters 🙂  Please give me a brother or sister in next year, please… I don’t have brother and sister. I want to be someones big brother and protector. If you are thinking, that you cannot give me a brother or sister, please give me a invitation to Laplandia. I want to see you, your house, your Elfes, I want to be friend with you, I’m sure you are a friendly grandfather. Ողջույն, սիրելի Սանտա, ես Արամն եմ Հայաստանից: Ես հուսով եմ, որ հիշում ես ինձ իմ նախորդ նամակներից: Ես եղբայր կամ քույր եմ ուզում: Ես չունեմ եղբայր կամ քույր: Ես ուզում եմ ինչ-որ մեկի մեծ եղբայրն ու պաշտպանը լինել: Եթե կարծում ես, որ չես կարող ինձ եղբայր կամ քույր բերել, խնդրում եմ ինձ Լապլանդիայի հրավեր ուղարկիր: Ես ուզում եմ տեսնել քեզ, քո տունը, քո էլֆերին: Ես ուզում եմ քո ընկերը լինել: Համոզված եմ, որ դու բարի պապիկ ես:

Aren Poghosyan Grade 8 – Արեն Պողոսյան 8-րդ դասարան  Dear Santa if you thought come Armenia, bring peace in Armenia. Սիրելի Սանտա, եթե մտքովդ անցնի Հայաստան գալ, խաղաղություն բեր քո հետ:

Ellada Babayan Grade 7 – Էլլադա Բաբայան 7-րդ դասարան Dear Santa, gifts for me not so important, So I want you to some of my dreams fulfilled by you. I want to give good service to our Armenian soldiers. I want people to host, I wish people learn to  save our planet, I wish peace to our planet. Սիրելի Սանտա, նվերներն ինձ համար այնքան էլ կարևոր չեն: Ես ուզում եմ, որ մեր զինվորներին բարի ծառայություն լինի: Ես ուզում եմ, որ մարդիկ հյուրասեր լինեն: Ես ուզում եմ, որ մարդիկ սովորեն, թե ինչպես կարելի է փրկել մեր մոլորակը: Խաղաղություն եմ ցանկանում մեր մոլորակին:

Vachagan Khachatryan Grade 8 – Վաչագան Խաչատրյան 8-րդ դասարան I love you and believe that you exist. ‘I am asking for only one thing: I know you can do it, but you can not do that. I do not know why but you do not do it. I ask you to bring me a time machine. I will wait for Christmas Christmas miracle. Ես սիրում ու հավատում եմ քեզ: Ես միայն մի բան եմ խնդրում: Ես գիտեմ, որ դու կարող ես դա անել, բայց չգիտեմ, թե ինչու չես անում դա: Ես խնդրում ժամանակի մեքենա բերել ինձ: Ես կսպասեմ Ծննդյան տոների հրաշքին:

Yana Nahapetyan Grade 6 – Յանա Նահապետյան 6-րդ դասարան I would like to have a drawing implements. I want it because I love to paint. And I dream that would later become a famous painter. That’s why I want to. Ես նկարչական պիտույքներ եմ ուզում: ես ուզում եմ դրանք, որովհետև սիրում եմ նկարել: Ես երազում եմ նշանավոր նկարիչ դառնալ ապագայում: Այդ պատճառով էլ ուզում եմ դրանք:

Թարգմանական առաջադրանքներ անգլերեն սովորող դասավանդողների համար

Հարցեր և պատասխաններ կրթական ֆորումից

Բաբկեն Փաշինյան և Տաթև Աբրահամյան «Ինչպե՞ս կարող եմ գրելն ավելի քիչ սթրեսային դարձնել ինձ համար – How can I make writing less stressful» :

Բաբկեն փաշինյանը իր թարգմանությունը արել է և հրապարակել է իր բլոգում դեկտեմբերի 24-ին:    

Մերի Գրիգորյան և Իվետա Ջանազյան  «How would you summarise the purpose of life in one sentence?- Ինչպե՞ս կամփոփեիր կյանքի նպատակը մեկ նախադասության մեջ»:

Հասմիկ Ղազարյան և Անահիտ Գևորգյան «What are the best lessons of life to teach a primary school kid? – Որո՞նք են ամենալավ կյանքի դասերը, որ կարելի է տալ կրտսեր դպրոցի սովորողին»:

Հասմիկ Նալբանդյան և Մանիկ Ղազարյան «What are the objectives of teaching mathematics in primary school? – Որո՞նք են կրտսեր դպրոցում մաթեմատիկա դասավանդելու խնդիրները»

Հասմիկ Նալբանդյանը արել է թարգմանությունը և հրապարակել իր բլոգում դեկտեմբերի 27-ին:

Մենուա Հարությունյան և Հռիփսիմե Գալստյան «Ինչպե՞ս կարող եմ իմանալ, թե արդյոք ինչ-որ մեկը խելացի է – How do I tell if somebody is intelligent?»

Պարզաբանում.

Յուրաքանչյուր հարց կարող է ունենալ մի քանի պատասխան: Ընտրեք այն պատասխանը, որի հետ համակարծիք եք և լեզուն էլ շատ բարդ չէ: Եթե հեշտ լինի, կարող եք երկու պատասխան թարգմանել:

 

Անգլերեն սովորող դասավանդողների դեկտեմբերի 19-ի պարապմունքը

A Story without words

The participants read the story on page 183 and try to change it into the Simple Past tense.

The participants talk together using the Simple Past tense.

The participants answer each other’s questions trying to use verbs in the Simple Past tense.

Առաջադրանքներ անգլերեն սովորող դասավանդողներին

Թարգմանչական աշխատանք

Առաջարկում եմ www.quora.com կայքի ինքնակրթությանը վերաբերող հավաքածուից ընտրել մի որևէ հոդված և թարգմանել հայերեն: Կարող եք որոշ կրճատումներով թարգմանել: Ընտրեք այն հոդվածը, որը ձեզ հատկապես կհետաքրքրի և լեզվական առումով էլ շատ դժվար չլինի: Խնդրում եմ տեղյակ պահել ինձ, երբ ընտրեք հոդվածը: Գրեք ինձ, երբ անհաղթահարելի թվացող դժվարությունների հանդիպեք: Միասին կհաղթահարենք:

Այն դասավանդողները, ովքեր կցանկանան թարգմանել հայերենից անգլերեն, առաջարկում եմ թարգմանել Ձեր ձմեռային նախագծերը: Նախքան բլոգում հրապարակելը ուղարկեք ինձ:

Բլոգային ուսուցումը կրթահամալիրում

Երբ 2010 թվականին գործուղվեցի Ավստրիայի Գրաց քաղաքը՝ Ժամանակակից եվրոպական լեզուների կենտրոն, ուր սեպտեմբերի 7-9-ը կայանալու էր  «կրտսեր դպրոցի սովորողների գրավոր խոսքի գնահատումը» թեմայով աշխատանքային սեմինար, ամենակարևոր նյութերը, որ ինձ հետ պետք է տանեյի, մեր կրթահամալիրի կրտսեր դպրոցի սովորողների ինքնուրույն գրած անգլերեն շարադրություններն էին: Այսպիսով այդ աշխատանքային սեմինարի ուսումնասիրության առարկան դարձավ եվրոպական 30 երկրներից բերված 4-6-րդ դասարանցիների գրավոր շարադրանքների փաթեթը: Բոլոր շարադրությունները պետք է  լինեին հենց այն վիճակում, ինչպես ի սկզբանե եղել էին՝ իրենց ուղղագրական, ձևաբանական, շարահյուսական սխալներով: Ուսումնասիրելով 30 երկրների միևնույն տարիքի երեխաների գրավոր աշխատանքները, մենք պետք է սահմանեինք դրանց լեզվի իմացության մակարդակը և տայինք կրտսեր դպրոցում «անգլերենը որպես օտար լեզու» ուսումնական առարկայի գրավոր խոսքի չափորոշիչների առաջին ձևակերպումները: Կարծում եմ, որ ճիշտ էին մտածել աշխատանքային սեմինարի կազմակերպիչները. գրելու կարողությունների գնահատումը և գրավոր խոսքի չափորոշիչները պետք է սահմանել՝ հաշվի առնելով երեխաների չխմբագրված տեքստերը: Սովորողների ստեղծած էլեկտրոնային տեքստերը արժեզրկվում են այն պահից ի վեր, երբ դասավանդողը ուղղում է դրանց ձևաբանական և շարահյուսական սխալները: Սովորողների չխմբագրված տեքստերը նման են հարուստ հանքաքարի մեջ հանդիպող ոսկու բնակտորների: Դրանք շատ ավելի թանկ արժեն, քան հղկված, փայլեցված զարդանախշերով պատված ոսկե մատանին:

Բլոգային ուսուցումը այդ «ոսկե» բնակտորներով «հարստացվող» կրթությունն է, որն ունի մի շարք առավելություններ:

  • Հանրակրթական հաստատությունների փակ համակարգից անցում դեպի բաց համակարգ

Այս առումով ավելի դիպուկ հնարավոր չէ գրել, քան տիար Աշոտ Բլեյանն է արել իր նոյեմբերի 25-ի օրագրում. «Ավանդական դպրոցում՝ խորհրդային թե այսօրվա, պետական կրթական ծրագրով հանրակրթական դպրոցում, որևէ դասարանում սովորողի տետրը՝ տեքստերով-առաջադրանքներով-լուծումներով հասանելի են միայն սովորողին, ուսուցչին, տնօրենին, տեսուչին, սովորողի ծնողին… Սրանց եմ ես անվանում փակ կալվածքներ: Ինչպես և ուսուցչի գործունեությունը՝ դպրոցի ներսում` միայն տնօրեն-ուսմասվար-մեթոդ-միավորման նախագահին տեսանելի, դրսից՝ տեսուչ մեթոդիստին… Այսպիսով, «սովորող-ուսուցիչ-դպրոց-դասարան» գործունեությունը՝ իր տեքստերով անգամ, հասանելի է մարդկանց նեղ շրջանակի: Վստահ կարելի է ասել, որ սովորողի-ուսուցչի իրական հեղինակային տեքստեր մեզ այդպես էլ բախտ չի վիճակվում տեսնել, չենք կարդում. ինչ և ինչպես են գրում սովորողը, ուսուցիչը` մենք չգիտենք… Սովորող-ուսուցչի բլոգով ուսուցումը գլխիվայր շուռ տվեց դարերով գոյություն ունեցող այս փակ-մեկուսի վիճակը… Բլոգային ուսուցումը՝ ուսուցչի-դաստիարակի՝ բլոգով ուսուցումը, սովորողի՝ երրորդ դասարանից սկսած՝ մինչև ավարտական, բլոգների պարտադիր գործածումը , նախագծային ուսուցումը՝ խմբային, նախագծերի իրագործման շուրջ ազատ հավաքված տարատարիք սովորողների-ուսուցիչների բլոգերը… նոր վիճակ ստեղծեցին կրթության մեջ… Բնական-անմիջական հեղինակային տեքստը հայտնվեց համացանցում, դարձավ մատչելի յուրաքանչյուրին… Մենք գիտենք՝ ինչ ու ինչպես է գրում, զգում, անհատական վերաբերմունք դրսևորում ամեն մի սովորող-ուսուցիչ… Եկել է ժամանակը, որ մեր հեղինակային կրթական ծրագրով ստեղծված այս ֆենոմենը՝ բլոգով ուսուցումը, դառնա հանրակրթության սեփականությունը, ներկայացվի-յուրացվի այլոց կողմից…»

  • Բլոգի արխիվային նյութերի ուսումնասիրմամբ տեսանելի է դառնում տարբեր ուսումնական առարկաներից սովորողի գիտելիքների և կարողությունների զարգացումը ուսումնառության տարիների ընթացքում:

 Որպես օրինակ առաջարկում եմ համեմատել Ավագ դպրոցի 10-րդ դասարանի սովորող Մերի Երանոսյանի 2014 և 2016 թվականների հրապարակումները իր անգլերեն էջում: Այս համեմատությամբ երևում է Մերիի ոչ միայն լեզվական կարողությունների, այլ նաև աշխարհայացքի առաջընթացը որպես անհատականություն:

  • Հնարավո՞ր է փորձի փոխանակման ավելի արդյունավետ ձև գտնել, քան դասավանդողների կողմից միմյանց բլոգային հրապարակումների ընթերցումներն են:

Երբ սովորողն է բացում իր դասավանդողի բլոգը, նա այնտեղ գտնում է առաջադրանքներ, որոնք ինքը պետք է կատարի, ընթերցանության նյութեր, որոնք պետք է կարդա, մի որևէ երևույթի մատչելի բացատրություն, որը դասագրքային խրթին տեքստերի այլընտրանքն է: Երբ դասավանդողն է բացում նույն առարկան դասավանդող իր գործընկերոջ բլոգը, նրան այդտեղ հետաքրքրում է, թե ինչ առաջադրանքներ են կազմվել իրեն հետաքրքրող թեմայի վերաբերյալ, տվյալ գրողի, բանաստեղծի ո՞ր գործերն են ընտրվել ընթերցանության համար, մեթոդական ի՞նչ հնարքներով է մեկնաբանվել ուսումնասիրվող թեմայի այս կամ այն երևույթը: Չէ՞ որ, շատ հաճախ, գործընկերների գործնական մոտեցումները ավելին են տալիս քան դպրոցից կտրված մանկավարժական գիտահետազոտական ինստիտուտների «մեթոդիստ-գիտնականների» մտածածին տեսական մշակումները: Օրինակ, «Հայոց լեզու և գրականություն» դասավանդողները առարկայի դասավանդման առաջադեմ փորձ ձեռք կբերեն՝ ընթերցելով Նունե Մովսիսյանի, Հասմիկ Ղազարյանի, Թամար Ղահրամանյանի և Ելենա Սարգսյանի ուսումնական բլոգները: Էկոլոգիա և աշխարհագրություն դասավանդողների համար օգտակար կլինի Էմանուել Ագջոյանի բլոգը, իսկ մաթեմատիկան էլ մի քիչ ավելի հետաքրքիր է դառնում, երբ բացում ենք  Հերմինե Անտոնյանի բլոգը: Քրիստինե Սահակյանցի առողջագիտական բլոգը երևի եզակի է մեր իրականության մեջ: Երաժշտություն դասավանդողների համար արժեք է Մարինե Մկրտչյանի բլոգը իր ազգային երգ ու պարով, ծեսերով ու ծես-խաղիկներով: Դասվարների համար ուսանելի փորձի փոխանակում կլինի Անահիտ Հարությունյանի բլոգի բաժիններն ուսումնասիրելը: Այս ցանկը կարելի է անընդհատ շարունակել….

  • Ուսումնական բլոգի օգնությամբ իրական ու շոշափելի է դառնում անհատականացված ուսուցումը:

«Հայոց լեզու – գրականություն» դասավանդողը կարող է անհատականացված ուսուցմանը վերաբերող գործնականապես հիմնավորված աշխատանքային փորձի շարադրանքը կարդալ Մարիետ Սիմոնյանի «Անհատականացված ուսուցում» հոդվածում: Սա ուսումնական բլոգի վրա հիմնված ախատանքային փորձ է: Ահա մի փոքրիկ հատված այդ հոդվածից. «Ես ինքս դասավանդողի իմ բլոգում հրապարակում եմ օրվա համար առաջարկվող աշխատանքը՝ լեզվական, գրական-գեղարվեստական, գրաբար առաջադրանքներ, ինչպես նաև նախագծերի ցանկ, որոնցից կարող է ընտրել սովորողը… Եթե սովորողին հետաքրքում է առաջադրանքը, նա կարող է նաև դա անել ուսումնական պարապմունքի ժամանակ կամ տանը: Կան սովորողներ, որ համատեղում են իրենց նախագծերն ու իմ առաջարկած ուսումնական աշխատանքները: Իմ ուսումնական առաջադրանքներին, առաջարկվող նախագծերին  կարող եք ծանոթանալ իմ բլոգում` 2016-2017 ուստարվա «Ուսումնական աշխատանք» բաժնում:»

  • Դպրոցական կայքը և ուսումնական բլոգները թե դասավանդողին և թե սովորողին հնարավորություն են տալիս բովանդակության սպառողից դառնալ բովանդակության ստեղծող:

Սովորողներն իրենց ուսումնական բլոգները բացում են երրորդ դասարանում և այդ ժամանակվանից սկսած ուսումնական գործընթացը դառնում է ստեղծական և միևնույն ժամանակ հասանելի ոչ միայն իրենց ուսուցիչներին ու ծնողներին, այլև՝ ընկերներին ու ամբողջ հանրությանը: Օրինակ, Աննա Գանջալյանը Արևմտյան դպրոցի 2-րդ դասարանցիների հորինած հեքիաթները դարձրել  է 5-րդ դասարանցիների թարգմանչական նախագիծ և արդյունքում ստեղծվել է «Անգլերեն և հայերեն պատկերազարդ փոքրիկ հեքիաթ-պատմությունների մեդիագիրք»:

Էմանուել Ագջոյանն իր ուսումնական բլոգի «Ուսումնական նյութեր» բաժնում 7-8-9-րդ դասարանների աշխարհագրության և 10-11-րդ դասարանների էկոլոգիայի անընդհատ բարեփոխվող և կատարելագործվող էլեկտրոնային դասագրքեր է ստեղծել, իսկ Աշոտ Տիգրանյանն ու Վահրամ Թոքմաջյանը իրենց սովորողների հետ էլեկտրոնային այլընտրանքային պատմության դասագրքերն են ստեղծում:

  • Ուսումնական բլոգը առցանց ուսուցման արդյունավետ գործիք է:

2016 թվականի ամբողջ հունվար ամսին գրիպի համաճարակի պատճառով հանրապետության հանրակրթական բոլոր դպրոցները չէին գործում, իսկ մեր կրթահամալիրի դպրոցներում կրթական գործընթացը չընդհատվեց շնորհիվ mskh.am կայքի և դասավանդողների ու սովորողների ուսումնական բլոգների: Առաջին անգամ հաջողությամբ կազմակերպվեց մի ամբողջ ամսվա առցանց-հեռավար ուսուցում կրթահամալիրի բոլոր դպրոցներում:

  • Ուսումնական բլոգը մանկավարժական ֆորումների, առցանց քննարկումների արդյունավետ հարթակ է:

Նոյեմբերի 30-ի մանկավարժական աշխատողների շուրջտարյա դպրոցի հերթական սեմինար-պարապմունքը կազմակերպվեց հեռավար: Կրթահամալիրի բոլոր մասնախմբերի դասավանդողները իրենց բլոգների հրապարակումներով մասնակցեցին հեռավար սեմինարին, քննարկման դրեցին իրենց ձմեռային ուսումնական նախագծերը: 

  • Ուսումնական բլոգը սովորող-դասավանդող-դպրոց-ծնող կապն ապահովող հարթակ է:

Անհերքելի փաստ է, որ կրտսեր դպրոցի սովորողների ծնողները չխամրող ուշադրությամբ են հետևում իրենց երեխաների ուսումնական գործընթացին: Այդ գործընթացին հետևելը դառնում է հարմար ու դյուրին, եթե ուսուցումը բլոգային է: Ծնողը բացում է իր երեխայի դասվարի, առարկայական դասավանդողի ուսումնական բլոգը և տեղեկանում է այդ օրվա դասերի թեմաների, տնային առաջադրանքների, գալիք ուսումնական ճամփորդությունների և ուսմանը վերաբերող այլ բաների մասին: Սովորողների ուսումնական բլոգները նաև հնարավորություն են տալիս իրենց ծնողներին և ընտանիքի այլ անդամներին ընդգրկվելու ընտանեկան ուսումնական նախագծերում: Ընտանեկան ուսումնական նախագծերի մասին տեղեկություններ կարելի է ստանալ Մարինե Մարտիրոսյանի, Կարինե Մամիկոնյանի, Աննա Գանջալյանի, Մարգարիտ Թամազյանի, Սրբուհի Ներսիսյանի և կրթահամալիրի կրտսեր դպրոցների այլ դասավանդողների ուսումնական բլոգներում:

 

 

 

Մերժում եմ Եվրասիական դպրոցական լեզվաբանական օլիմպիադան

Երեկ կրթահամալիրը մի նամակ էր ստացել, որտեղ առաջարկվում է մասնակցել Եվրասիական դպրոցական լեզվաբանական օլիմպիադային:   Ներկայացված առաջադրանքները երեք տարիքային խմբերի համար են՝ 7-8-րդ դասարաններ, 9-րդ դասարան և 10-11-րդ դասարաններ: Ռուսաստանում 11-րդը միջնակարգ դպրոցի ավարտական դասարանն է:

Սկսեցի մանրամասն ուսումնասիրել 7-8-րդ դասարանների համար նախատեսված առաջադրանքները: Պետք է ասեմ, որ դրանք շատ ավելի բարդ են և պարունակում են անհարկի և անիմաստ գիտելիքների իմացության պահանջներ, քան այդ դասարանների առարկայական ծրագրերն են: Առաջադրանքներ կան, որ պահանջում են լեզվի իմացության B2 մակարդակ, ինչը համալսարանական մակարդակ է, իսկ մեր հանրապետության և ամբողջ աշխարհի դպրոցների օտար լեզվի ավարտական քննությունները B1 մակարդակի են:  Համաձայն եմ, որ Եվրասիական միության պետություններում լեզվաբանական օլիմպիադաների անցկացման համար պետք է լեզվի իմացության բարձր մակարդակ, բայց ոչ այդ աստիճանի անհարկի տեղեկատվության իմացություն 7-րդ դասարանցու համար: Օրինակ՝ սովորողը պետք է անգլերեն իմանա անգլերենի բոլոր խոսքի մասերի անգլերեն տերմինները և որոշի, թե տվյալ բառը ո՞ր խոսքի մասին է պատկանում(առաջադրանք 14), ստուգաբանորեն ո՞ր լեզվից է փոխառնված (առաջադրանք 18), անգլիացիների Հիշատակման օրը պաշտոնապես նշվում է Բուկինգեմյան պալատում, թե՞ Սուրբ Պողոս եկեղեցիում, Մեծ Բրիտանիայում թե ԱՄՆ-ում են օգտագործվում տվյալ բառերը (առաջադրանք 20), The Sunday Telegraph-ը անգլիական, թե՞ ամերիկյան պարբերական է (առաջադրանք 19): Ամեն ինչ պետք է ընտրել, ոչ մի ստեղծական առաջադրանք: Սա կատարելագործված անգիրի դպրոցն է:

Սա իմ մասնագիտությանը վերաբերող առաջին Եվրասիական փաստաթուղթն էր, որն այնքան անօգուտ ջանքեր է պահանջում և ես մերժում եմ սա: Կյանքն առաջ է գնացել, իսկ այս առաջադրանքները մեզ ետ են տանում դեպի 20-րդ դարի կեսերը: Օրինակ, 2-րդ առաջադրանքում պահանջվում է որոշել, թե արդյոք որ դեպքերում է վերջին բաղաձայնը կրկնապատկվում ing վերջավորությունը ավելացնելիս: 21-րդ դարի երեխան չի առնչվում այդ խնդրին: Համակարգիչն է դա անում: Դուք չեք էլ կարող մուտքագրել swimming բառը մեկ m-ով: Միգուցե քաղաքականության մեջ էլ նույն վիճակն է. չգիտեմ… ես քաղաքագետ չեմ:

 

Անգլերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբի արդյունքների ամփոփում

Անգլերենի նոյեմբերյան ֆլեշմոբը ունեցել է 187 մասնակից: Մասնակիցների թիվն ըստ դասարանների. 1-3-րդ՝ 66, 4-5-րդ՝ 83, 6-8-րդ՝ 22, 9-12-րդ՝ 16:

1-3-րդ դասարանների նոյեմբերյան առաջադրանքով ստուգվում էր, թե որքան լավ են սովորողները հասկանում անգլերեն դասավանդողների դասարանական հրահանգները, դասավանդողի պարբերաբար կրկնվող անգլերեն խոսքը: Պատասխանները պետք է լինեին անգլերենից հայերեն թարգմանություններ: Ֆլեշմոբը ցույց տվեց, որ 1-3-րդ դասարանների սովորողները և ծնողները բավականին լավ են հասկանում դասավանդողի անգլերեն խոսքը: Այս առաջադրանքի համար գնահատականներ չեն դրվել:

4-5-րդ դասարանների համար նախատեսված բոլոր առաջադրանքները հաղորդակցական էին և սովորեցնում էին, թե ինչպես պետք է հաղորդակցվել սեղանի շուրջը: Առավելագույն 10 միավոր են ստացել հետևյալ սովորողները.

  1. Արեգ Հակոբյան, Հարավային դպրոց 5-րդ.
  2. Սուսաննա Բալախչյան, Արևելյան դպրոց, 4-րդ.
  3. Լիլիթ Արևշատյան, Արևելյան դպրոց, 4-րդ.
  4. Գոհարինե Ազնաուրյան, Հարավային դպրոց, 4-րդ.
  5. Սաթինե Սաֆարյան, Հարավային դպրոց, 5-րդ.
  6. Դավիթ Հարությունյան, Հարավային դպրոց, 5-րդ.
  7. Մարկ Հովհաննիսյան, Հարավային, 5-րդ.
  8. Դավիթ Խաչատրյան, Արևմտյան դպրոց, 4-րդ.
  9. Վիկտորյա Հովհաննիսյան, Արևմտյան դպրոց, 4-րդ.
  10. Արամե Սաֆարյան, Հարավային, 4-րդ
  11. Լյուբով Բաբայան, Արևմտյան դպրոց, 5-րդ.
  12. Ջանիկյան Արթենի, Արևելյան դպրոց, 5-րդ.
  13. Սեդա Մարգարյան, Հարավային դպրոց, 4-րդ.
  14. Սոս Ղահրամանյան, Արևելյան դպրոց, 4-րդ.
  15. Լեո Դավթյան, 4-րդ, դպրոցը նշված չէ
  16. Արևիկ Արզումանյան, Հարավային դպրոց, 5-րդ.
  17. Եվա Սահրադյան, Արևմտյան դպրոց, 4-րդ.
  18. Միլենա Հարությունյան, Արևմտյան դպրոց, 5-րդ.
  19. Մանե Մկրտչյան, Արևելյան դպրոց, 4-րդ.
  20. Սվետլանա Համբարձումյան, Արևելյան դպրոց, 4-րդ.
  21. Եվա Մխիթարյան, Արևմտյան դպրոց,
  22. Էլեն Կարապետյան, Արևմտյան դպրոց, 5-րդ.
  23. Մարտին Բարսեղյան, Հյուսիսային դպրոց, 4-րդ.
  24. Հովհաննես Աճեմյան, Արևմտյան դպրոց, 4-րդ.
  25. Ալինա Արզումանյան, Արևելյան դպրոց, 5-րդ.
  26. Արսեն Հովհաննիսյան, Արևմտյան դպրոց, 4-րդ.
  27. Տիգրան Մարջանյան, Արևմտյան դպրոց, 4-րդ.
  28. Հրաչյա Աբգարյան, Հյուսիսային դպրոց, 5-րդ.

6-8-րդ դասարանների բոլոր առաջադրանքները և հաղորդակցական էին և պահանջում էին ստեղծագործական մոտեցում: Առավելագույն 10 միավոր են ստացել միջին դպրոցի հետևյալ սովորողները՝

  1. Նարե Մելքոնյան, 6-րդ դասարան
  2. Մարտին Աթոյան, 6-րդ դասարան
  3. Անուշ Թադևոսյան, 8-րդ դասարան
  4. Հայկ Մկրտչյան, 6-րդ դասարան
  5. Սերգեյ Բոյախչյան, 8-րդ դասարան
  6. Անի Գևորգյան, 8-րդ դասարան

9-12-րդ դասարանների առաջադրանքները նույնպես պահանջում էին ստեղծագործական մոտեցում և ցավալի է, որ Ավագ դպրոցից ընդամենը 15 մասնակից էր եղել:  16-րդ-ը Բաբկեն Փաշինյանն է: Առավելագույն 10 միավոր են ստացել հետևյալ սովորողները՝

  1. Մերի Երանոսյան, 10-րդ դասարան
  2. Դավիթ Ստեփանյան, 10-րդ դասարան
  3. Հուրի Իսկանյան, 10-րդ դասարան
  4. Տիգրան Աբրահամյան, 11-րդ դասարան
  5. Ամասյա Նիզիբյան, 11-րդ դասարան
  6. Բաբկեն Փաշինյան, մաթեմատիկայի դասավանդող

Անգլերենի բոլոր դասավանդողներին կուղարկեմ բոլոր մասնակիցների պատասխաններն իրենց գնահատականներով Excel ֆայլերով: Այդպես ավելի հեշտ կլինի դասավանդողների համար պատասխանել իրենց սովորողների հնարավոր հարցերին, կատարած սխալների քննարկում անել:

 

 

 

 

 

 

Գրագիտության փոխվող դեմքը Ինչպե՞ս է պետք կարդալ սովորեցնել թվային դարաշրջանում

Հեղինակ՝ Լիանա Հայթին «Education Week» շաբաթաթերթ, 8 նոյեմբերի, 2016

Թարգմանությունը կատարված է որոշ կրճատումներով:

Քննարկման ենթակա չէ այն, որ ընթերցելու բնույթը փոխվել է վերջին տասնամյակում՝ էլեկտրոնային շարժական սարքերի, էլեկտրոնային մուլտիմեդիա կայքերի, թվայնացված գրքերի, ինտերակտիվ գծապատկերների և սոցցանցերի զարգացումներով: Բայց արդյո՞ք տարրական դպրոցներում էլ է փոխվել կարդալ սովորեցնելու ձևը: Ի՞նչ պետք է ուսուցիչներն անեն, որպեսզի սովորողներին նախապատրաստեն ժամանակակից իրական ընթերցանությանը:

Մինչև հիմա ընդհանուր համաձայնություն չկա այն բանում, թե ինչպես պետք է ներառել թվային սարքերով աշխատելու կարողությունները գրագիտության ուսուցանման մեջ: Գործող ուսուցիչները քիչ ուղենիշներ ունեն և նրանցից շատերն իրենց դասերը պարզապես հարմարեցնում են նոր իրողությանը իրենց հայեցողությամբ: Գրագիտության ուսուցանման շատ փորձագետներ էլ գոնե մեկ բանում ընդհանուր համաձայնության են եկել. բոլոր սովորողները՝ նույնիսկ ամենակրտսերները, պետք է միաժամանակ սովորեն և′ տպագիր և′ թվային տեքստերով:

«Հենց այնպես ինչպես մենք կրտսեր տարիքի երեխաներին սովորեցնում ենք գեղարվեստական և ոչ գեղարվեստական խոսքը հասկանալը, կարող ենք խոսել նախադպրոցական և մանկապարտեզային տարիքի երեխաների հետ. սա այն տեքստն է, որի էջերը շրջում ենք, իսկ այս տեքստի տարբեր էջերին կտտացնում ենք», ասել է Ֆորդհեմ համալսարանի անգլերենի ուսուցման և ժամանակակից գրագիտության դոցենտ Քրիսթեն Հոլին: Շատերի կողմից է ընդունված, որ վաղ հասակում սովորողներին իրական ու ժամանակակից ձևով կարդալ սովորեցնելու եղանակը միաժամանակ տպագիր և թվային տեքստեր տալն է:

«Սա այն ձևն է, որով մարդիկ ժամանակակից աշխարհում կարդում, գրում, հաղորդակցվում և սովորում են, և ուրեմն երեխաներն էլ պետք է սկսեն նույնկերպ սովորել ամենասկզբից», ասել է Կոլորադոյի համալսարանի գրագիտության ուսուցանման դոցենտ Բրիջիտ Դալտոնը, «չի կարելի սպասել, մինչև նրանք լավ յուրացնեն կարդալու մի ձևը և հետո անցնեն մյուսին: Դա համաժամանակյա զարգացում է»: Բայց, ինչպես փորձագետներն են ասում, դժբախտաբար այդ ձևով ուսուցանման անցումը շատ վայրերում դանդաղ է իրականացվում: «Կարդալ» բառը տարրական դասարաններում դեռ հաճախ վերաբերում է միայն տպագրին:

Ըստ Կրթության զարգացման ազգային գնահատման 2015 թվականի հարցման տվյալների՝ 4-րդ դասարանցիներից օրեկան միայն 10-ից մեկն է համակարգիչ օգտագործում, որպեսզի հասանելի լինի ընթերցանության համար նախատեսված կայքերին: Չորրորդ դասարանցիների մոտավորապես 30%-ը երբեք, կամ գրեթե երբեք այդպիսի էլեկտրոնային տեքստեր կարդալու համար համակարգիչ չի օգտագործում դպրոցում:…

Հավելում Տպագրային ունակություններին

Կրտսեր դպրոցի սովորողներին տպագիր տեքստ կարդալու հիմնարար ունակություններ սովորեցնելու արդեն իսկ դժվար աշխատանքին թվայնացված տեքստեր ավելացնելը կարող է վհատեցնող լինել:

Նույնիսկ թվայնացված դարում ծնված սովորողները կարիք ունեն մի խումբ նոր ունակությունների ձեռքբերման, ինչը ներառում է նոր սարքեր ու առցանց գործիքներ աշխատացնելուն, ուշադրության կենտրոնացնելուն, անվտանգության և անձնական տվյալների գաղտնիությունը պահպանելուն:

«Դժվար է մեր համար: Լինելով ուսուցիչներ՝ ինքներս ենք նոր միայն գիտակցում, թե որքան է փոխվել մեր ընթերցելն ու գրելը առօրյա կյանքում», խոստովանել է Ֆրենկի Սիբերսոնը՝ երրորդ դասարանի ուսուցիչը Դուբլինից, Օհայո նահանգ, ով նաև անգլերենի ուսոուցիչների ազգային խորհրդի փոխնախագահն է:

Շատերն են այն կարծիքին, որ տեխնիկական ունակություններ սովորեցնելու ամենալավ ձևերից մեկը մոդելավորման միջոցով է լինում: Ուսուցիչները կարող են իրենք գործածել տեխնոլոգիան և միաժամանակ էլ բարձրաձայն ասել, թե ինչ են անում: Չիկագոյի առաջին դասարանի ուսուցիչ Քրիստին Զիմկեն էլ այսպես է արտահայտվել. «Այս շաբաթ մենք կարող ենք թղթե տպագիր գիրք կարդալ, իսկ հաջորդ շաբաթ կարող եմ անցնել իմ ընտրած «Kindle»-ին (էլեկտրոնային գրքերի հավաքածու): Ես ուզում եմ, որ իմ աշակերտները տեսնեն, թե ինչպես եմ ես  էլեկտրոնային գրքի էջը առաջ և հետ շրջում: Կարիք չկա, որ յուրաքանչյուր սովորող՝ հատկապես ամենակրտսերները, ունենա իր սեփական համակարգիչը դասարանում: Մեկ համակարգիչը իր պրոյեկտորով ամեն ինչ փոխում է և ուսուցիչների և սովորողների համար»:

«Կրտսեր սովորողների համար բոլորովին էլ դժվար չէ տպագիր բառերից ու տեքստից հայացքներն ուղղել էկրանին: Դա իրենց աշխարհընկալման բնական ձևի ընդլայնում է: Դա այն է, ինչին առերեսվում են իրենց կենցաղում», ասել է Կարեն Պելեքիսը՝ առաջին դասարանի ուսուցիչը Սքարսդեյլից:

 Ոչ գծային տեքստեր

Թղթե տպագիր և էլեկտրոնային առցանց ընթերցումների ամենամեծ տարբերությունն այն է, որ վերջինս ընթերցելուց բացի տալիս է նաև որոշում կայացնելու հնարավորություն:  Քեթրին Հեյլը՝ տեխնոլոգիայի դասավանդողը Արլինգտոն քաղաքից, հայտնել է հետևյալ կարծիքը. «Տպագիր ընթերցանությունը վերջ ունեցող մեկուսի ընթերցանություն է, իսկ թվային ընթերցանությունը ավելի շատ նման է արկածներ որոնելուն: Դու կարող ես կտտացնել մի այլ բանի վրա ու նորից շարունակել ընթերցելը»: Այլ խոսքերով ասած ընթերցանությունը գծային բնույթով տպագրից անցում է կատարում դեպի ոչ գծային առցանցը: Փորձագետներն ասում են, որ ուսուցիչները պետք է ուղղակիորեն օգտվեն այդ տարբերությունից՝ ցույց տալով սովորողներին, որ երբեմն մի որևէ հոդվածի կեսին հասնելով ճիշտը դադար առնելն է և մի հղումին կտտացնելը կամ էլ՝ մի տեսաֆիլմ դիտելը, եթե դա օգնելու է նրանց տեքսի բովանդակությունը ավելի լավ հասկանալ: Թերներն ասել է. «Մենք պետք է կրտսեր սովորողներին սովորեցնենք, որ թվայնացված տեքստերը հղումներով են և համացանցի տարբեր կայքերում են, և ընթերցողը մի տեղից մյուս տեղն է գնում թռիչքաձև, այլ ոչ թե միայն ձախից աջ»:

Միևնույն ժամանակ սովորողները պետք է գիտակցեն, որ առցանց ընթերցանության և տպագիր ընթերցանության ֆորմատները տարբեր են, բայց նպատակը նույնն է մնում:… Այդուհանդերձ, որոշ ուսումնասիրություններ ցույց են տվել, որ 3-ից 6 տարեկան երեխաները, երբ իրենց ծնողների հետ էլեկտրոնային գրքեր են կարդում, ավելի քիչ բովանդակային մանրամասներ են հիշում, քան երբ աշխատում են տպագիր գրքերով:…Առցանց ընթերցման ընթացքում կրտես սովորողները կարիք ունեն, որպեսզի իրենց սովորեցնեն, թե ինչպես է կարելի չշեղել ուշադրությունը ընթերցանության բուն նյութից. ե՞րբ անտեսել հղումները, հարակից ներդիրները և չթռչել մի այլ տիրույթ: …

 Առցանց տեքստերի որոնում

Շատ փորձագետներ այն կարծիքին են, որ հենց այնպես, ինչպես սովորողները սովորում են տպագիր գրքեր ընտրել գրադարանում, նույնկերպ էլ նրանք պետք է սովորեն տեքստեր որոնել առցանց, բայց, իհարկե, առցանց որոնումը լի է անվտանգության և անձնական տվյալների գաղտնիության խնդիրներով և այս պատճառով կրտսեր սովորողները որոնումը պետք է կատարեն ավելի սահմանափակ տիրույթներում: Փելեկիսն, օրինակ, խուսափում է իր առաջին դասարանցիներին որոնում առաջադրելուց և միանգամից տալիս է նրանց պահանջվող տեքստի հղումը:…Այդ ձևով նա իր սովորողներին հեռու է պահում հնարավոր անպատշաճ տեքստերից: …

Իսկական ընթերցանությունը ընդդեմ խաղերի

Անհաշիվ քանակության առցանց խաղեր կան, որոնք օգնում են սովորողներին վարժանքների միջոցով բարելավել իրենց կարդալու կարողությունները և դասավանդողներն էլ տարիներ շարունակ օգտագործում են դրանք, բայց թվային ընթերցանության փորձագետները զգուշացնում են, որ էական տարբերություն կա ընթերցանական խաղեր (հնչյունական բնույթի, բառապաշարային) օգտագործելու և իսկական առցանց ընթերցանության միջև:       

Խաղերի վերաբերյալ Զիմկեն հետևյալ միտքն է ասել. «Երբ ինձ հարցնում են, թե որն է երկրորդ դասարանի համար ամենալավ բառային խաղը, որը հիմնված է ամենաշատ օգտագործվող բառերի վրա, ես պատասխանում եմ, որ չգիտեմ, ես չեմ օգտագործում խաղային տեխնոլոգիան: Ես որևէ կերպ դեմ չեմ խաղերին, բայց երբ խոսքը վերաբերում է ամնասկզբին, թե ինչից սկսենք, ես այն կարծիքին եմ, որ մենք այնքան շատ բան կարող ենք անել մեր ամենօրյա աշխատանքը մոդելավորելով և տեխնոլոգիան նպատակային իսկական ձևով օգտագործելով»:…

 Դասարանային խոչընդոտներ  

…Շատ ուսուցիչներ բողոքում են, որ իրենք դասարանում չունեն համակարգիչներ և ինտերնետ կապ, որպեսզի սկսեն առցանց ընթերցում իրականացնեն: Թերներն այն կարծիքին է, որ դա ուսուցիչների ամենափոքր խնդիրն է: «Ավելի մեծ խնդիր է այն, որ ուսուցիչները երկընտրանքի մեջ են ընկնում և չգիտեն, թե ինչպես վարվեն, քանի որ տարվող կրթական քաղաքականությունը անհրաժեշտաբար չի զարգացնում թվային առցանց ընթերցանությունը: Համացանցը լցված է միօրինականացված թեստերով, որոնք չեն պահանջում իսկական ընթերցանական կարողություններ, ինչպիսին է համացանցում որոնողական մեխանիզմների գործածումը: Եվ շատ դեպքերում, քանի որ իսկական առցանց ընթերցման կարողությունը չի գնահատվում, ուսուցիչները առաջնայնություն չեն տալիս դրա ձևավորմանը»:…

Չեստերֆիլդի մանկավարժական նորարարության համակարգող Բասսը իր բլոգում գրել է. «Մեծ հաշվով ժամանակին մեզ չեն պատրաստել որպես ուսուցիչներ, ովքեր աշխատելու էին թվայնացված տիրույթում սովորողների հետ: Մենք հետ ենք ընկնում և ապավինում ենք այն ամենին, ինչին մեզ են սովորեցրել, իսկ դա հենց խոչընդոտ է»: Որոշ ուսուցիչներ էլ այլ մտածելակերպեր ունեն, որ հետ են պահում իրենց առցանց ընթերցանությունից: Զիմկեն իր բլոգում նշել է. «Կան ուսուցիչներ, ովքեր սպասում են մինչև կանցնեն այլ աշխատանքի, կամ էլ ասում են, որ կգնան այլ դպրոց, որտեղ տեխնոլոգիային այնքան էլ ուշադրություն չեն դարձնում: Որոշ մանկավարժներ էլ գիտակցորեն կապված են այն մտքին, որ սիրահարված են տպագիր գրքերին՝ ասելով …Ինչ-որ մի ձգող կախարդական բան կա գիրքը ձեռքում պահելու և թերթերը շրջելու մեջ», բայց Հալեն գրել է. «Ընթերցելն այլևս տպագիր տեքստ ընթերցել չէ: Ընթերցելը աշխարհի ընթերցումն է դարձել»:

 

Աղբյուրը՝

How Should Reading Be Taught in a Digital Era?

 

Թարգմանությունը՝ Յուրա գանջալյանի

Այլոց փորձի ուսումնասիրում. առաջադրանքներ գրավոր խոսքի զարգացման համար

Աշխարհի բոլոր ժողովուրդներն էլ ձգտում են անգլերեն սովորել, որովհետև այն միջազգային հաղորդակցության լեզու է դարձել գրեթե բոլոր ասպարեզներում՝ գիտություն, քաղաքականություն, միջազգային հարաբերություններ, միջմշակութային կապեր, կրթական փոխանակումներ, միջազգային ավիաուղիներ: Գրեթե բոլոր երկրներում կազմում են անգլերենի գիտելիքներն ու կարողությունները ստուգող առաջադրանքներ: Լավ կազմված առաջադրանքներում հաշվի է առնվում այն հանգամանքը, թե որքանով են այդ գիտելիքներն ու կարողությունները կիրառելի ուսման և աշխատանքային բնագավառներում, որքանով են դրանք մոտիվացված սովորողներին սովորելու դրդող ներքին և արտաքին դրդապատճառներով:

Ներքին դրդապատճառները որպես կանոն սովորողների հետաքրքրություններն են, նախասիրությունները, որոնք այնքան տարբեր ու բազմազան են, որ գործնականում հնարավոր չէ առաջնորդվել ըստ յուրաքանչյուրի անձնական նախասիրությունների: Իդեալական կլիներ, եթե յուրաքանչյուր սովորողի համար մի առանձին առաջադրանքների փաթեթ կազմվեր ըստ իր նախասիրությունների:

Արտաքին դրդապատճառները կիսամյակային և տարեվերջյան քննություններն են, ամենօրյա հարցումներն ու գնահատականները: Հիմա Հայաստանում մեծաթիվ են այն դպրոցներն ու դասավանդողները, ովքեր հիմնվում են միայն արտաքին դրդապատճառների վրա՝ պատճառաբանելով, որ այդ կարողությունները պետք են գալու քննություններ հանձնելիս: Այդ պատճառով էլ ավագ դպրոցներում մեծ ուշադրություն է դարձվում ԳԹԿ-ի կազմած տարբեր ուսումնական առարկաների շտեմարանների հարցաշարերին: Սովորելու դրդապատճառներն այս կերպ ունենում են միայն արտաքին բնույթ: Դրան հակառակ, անգլերենի անգլիական և ամերիկյան քննական առաջադրանքները այնպես են կազմում, որ հնարավորին չափ արտաքին դրդապատճառների բնույթը համընկնի սովորողների ներքին դրդապատճառների բնույթին: Տարբեր երկրների, ինչպես նաև մեր երկրի անգլերեն դասավանդողները այդպիսի առաջադրանքների մեծ ընտրություն ունեն համացանցում՝ մի առավելություն, որից զրկված են նույնիսկ մեր կրթահամալիրի մայրենիի դասավանդողները, ովքեր այդքան շատ են համացանցով աշխատում:

Ընդհանրապես անգլախոս երկրների շատ դպրոցներում «Գրել սովորեցնելը – Teaching Writing» առանձին ուսումնական առարկա է համարվում, որը հաջողությամբ փոխարինում է լեզվի քերականության ավանդական դասընթացին: Այս առարկան դասավանդում են հատուկ որակավորում ունեցող դասավանդողները՝ Writing teachers – գրավոր խոսքի դասավանդողները: Գրել սովորեցնելով երկու հիմնական կարողություն է ձևավորվում՝ գեղարվեստական և ոչ գեղարվեստական խոսք ստեղծելու կարողություններ: Այս երկու ուղղությունների հիմնական նպատակն է օգնել սովորողներին, որպեսզի նրանք՝

  • Գրելով սովորեն
  • Գրելով հասկանան
  • Գրելով նոր գիտելիք կառուցեն
  • Գրելով ուսումնասիրեն
  • Գրելով հարցադրում անեն
  • Գրելով հաղորդակցվեն
  • Գրելով տեսակետ արտահայտեն

Մեր իրականության մեջ մայրենիի դասավանդողները արդեն խոր արմատներ ունեցող և  ավանդույթ դարձած սովորություն են ձեռք բերել գրեթե միշտ աշխատել գրավոր խոսքի գեղարվեստական շարադրանքի ունակությունների ու կարողությունների ձևավորման վրա՝ աչքաթող անելով ոչ գեղարվեստականը, իմ կարծիքով, ավելի կարևոր ուղղությունը: Այս բացը լրացնելու համար առաջարկում եմ ստեղծական բնույթ ունեցող և գրավոր խոսքը զարգացնող առաջադրանքներ, որոնք վերցրել եմ անգլալեզու աղբյուրներից, տեղայնացրել ու հաջողությամբ փորձարկել եմ իմ աշխատանքային գործունեության տարբեր տարիներին:

Ստեղծագործական բնույթ ունեցող դասավանդողի կողմից ուղղորդվող առաջադրանքներ 

  1. Որքան հնարավոր է հիմնավոր և քաղաքավարի մերժեք այս հրավերը այնպես, որ հրավիրողը չվիրավորվի.

Հարգելի Ստեփանյաններ, խնդրում ենք ընտանյոք հանդերձ ներկա լինել Արայի և Աշխենի հարսանեկան արարողությանը, որը տեղի է ունենալու հոկտեմբերի 22-ին ժամը 16:00-ին, Փարավոն ռեստորանային համալիրում:

  1. Որքան հնարավոր է հիմնավոր և քաղաքավարի մերժեք այս խնդրանքը այնպես, որ խնդրողը չվիրավորվի և չկորցնի հարգանքը Ձեր նկատմամբ.

 Հայաստանի կույրերի միավորման երգչախումբը գործում է արդեն 40 տարի առանց պետական հովանավորության: Մեր միավորման և երգչախմբի 32 անդամների անունից խնդրում ենք երգչախմբին տալ պետական կարգավիճակ համապատասխան բյուջետային հատկացումներով:   

  1. Կարևոր է կարողանալ կարդալ, հասկանալ ու մեկնաբանել ոչ միայն բաց տեքստը`այլև մի որևէ երևույթի զարգացման գրաֆիկական պատկերը:

Տեքստային ձևով մեկնաբանեք երեխաների ծնելիության զարգացման կորը 1987-2010 թվականների ժամանակահատվածում՝մեկնաբանելով անկման և բարձրացման պատճառները: Հաշվի առեք այդ պատմական ժամանակաշրջանի առանձնահատկությունները՝ խորհրդային միության փլուզում, պատերազմական տարիներ, կենսամակարդակի անկում, արտագախթ և այլ հանգամանքներ:

cneliutyu

 

  1. Ահա մեկ այլ տիպի պատկեր՝ աղյուսակ, որը ցույց է տալիս, թե մոտավորապես ինչ ուղղություններով են Հայաստանի ավագ դպրոցների շրջանավարտները ցանկանում շարունակել իրենց կրթությունը համալսարաններում: Վերլուծեք այդ աղյուսակը՝ արտահայտելով ձեր կարծիքները, պատճառաբանությունները և դրանց հիմնավորումները:
Մասնագիտություններ Վերջին տարիներին դիմորդների միջին թվի աճ կամ նվազում ըստ մասնագիտությունների
Տնտեսագիտություն աճ
բանասիրություն նվազում
իրավագիտություն Մնացել է նույն մակարդակին
Օտար լեզու (անգլերեն) Մնացել է նույն մակարդակին
ռուսերեն նվազում
Արևելագիտություն նվազում
ճարտարագիտություն նվազում
Ֆիզիկոմաթեմատիկական, բնագիտական նվազում
Կիրառական մաթեմատիկա, համակարգչային տեխնիկա աճ
պատմագիտություն Որոշակի աճ
գյուղատնտեսություն Շեշտակի նվազում
բժշկություն նվազում
Միջազգային հարաբերություններ աճ
փիլիսոփայություն նվազում
  1. Հիվանդության կամ այլ պատճառով մի ամբողջ շաբաթ դպրոց չեք հաճախել և շատ առաջադրանքներ չեք կատարել, որովհետև չեք լսել դասավանդողի խոսքը, բացատրություններն ու պարզաբանումները, չեք կարողացել հարցեր ուղղել նրան: Նամակով դիմեք մի որևէ դասավանդողի և խնդրեք, որ նա օգնի ձեզ: Նամակը պետք է ունենա 100-150 բառ`իրավիճակի նկարագրությամբ և պարզաբանումներ ակնկալող  հարցերով:
  2. Նկարագրեք, թե ինչպես եք դպրոց հասնում ամեն առավոտ՝ նշելով փողոցների անունները, աջ ու ձախ շրջադարձերը և այլ մանրամասներ:
  3. Մի որևէ մարզից առաջին անգամ Երևան եկած քո հասակակցին բացատրիր, թե ինչպես նա կարող է Սուրբ Երրորդություն եկեղեցու մոտից ոտքով հասնել մեր կրթահամալիրի Քոլեջը:
  4. Երբ գրանցվում եք մի որևէ սոցիալական կամ մասնագիտական ցանցում, ձեզնից պահանջվում է ստեղծել ձեր անձնական տեղեկատվական էջը (Personal profile): Կազմեք ձեր անձնական տեղեկատվական էջը`նշելով տեղեկություններ ձեր կրթական հաստատության, նախասիրությունների, անձնական աշխատանքային որակների, լեզուների և համակարգչային ծրագրերի իմացության մասին:
  5. Օգտվելով տեքստ-նմուշներից՝ գրեք ձեր սեփական տեքստը (դիմում, ինքնակենսագրություն, պայմանագիր, շնորհավորանք, բողոք, հրավեր, հարցում տեղեկատվություն ստանալու համար, տեղեկատվության տրամադրում, համագործակցության առաջարկ, եռալեզու (հայերեն, անգլերեն և ռուսերեն) CV…):

Ազատ ստեղծագործական բնույթ ունեցող և դասավանդողի կողմից չուղղորդվող վիճահարույց թեմաներով առաջադրանքներ.  

  1. Արդյո՞ք ճիշտ են վարվում գիտնականները՝ տարբեր տիպի փորձարկումներ անելով կենդանիների վրա:
  2. Բջջային հեռախոսների, սմարթֆոնների տված օգուտն է շա՞տ, թե՝ վնասը:
  3. Արդյո՞ք ավարտական և միասնական միօրինականացված հարցաշարերը բարելավել են կրթությունը Հայաստանում:
  4. Արդյո՞ք ուղիղ համեմատական է տեսախաղերի օգտագործման ծավալը և բռնության դրսևորումները պատանիների կյանքում:
  5. Կարծիք կա, որ տնային հանձնարարությունները չեն նպաստում կրթության բարելավմանը: Իսկ ինչ է ձեր կարծիքը այս հարցի վերաբերյալ:
  6. Կարծիք կա, որ գիտության և տեխնիկայի զարգացումը անխուսափելիորեն մարդկությանը դեպի կործանման է տանում: Կարո՞ղ եք ձեր կարծիքը հայտնել և որոշակի հիմնավորումներով պաշտպանել  այն:
  7. Արդյո՞ք գողություն է առանց թույլտվության երաժշտություն կամ ֆիլմ ներբեռնելը:
  8. Դուք արդարացնու՞մ եք այն տեսակետը, որ սոցիալական զրկանքները հանցագործություններ են առաջացնում:
  9. Արդյո՞ք կենդանիները նույնպես պետք է իրավունքներ ունենան:
  10. Կարծիք կա, որ ընդունելության քննությունների համար կրկնուսույցներին դիմելը վատ ավանդույթ է դարձել, որից պետք է հրաժարվել և ինքնակրթությամբ զբաղվել: Կհիմնավորե՞ք ձեր կարծիքը այս հարցի վերաբերյալ:

Դասավանդողները կարող են նույն ոգով շարունակել և առաջարկել իրենց սեփական առաջադրանքները, որոնք կդրդեն սովորողներին մտածել և արտահայտել սեփական տեսակետները և հնարավորին չափ պաշտպանել դրանք իրենց հիմնավորումներով:

National Writing Project

Joe Sheils: “Communication in the Modern Languages Classroom” 1996

David Seymour & Maria Popova: “700 Classroom Activities” 2005

http://esl.about.com/cs/teachingtechnique/a/a_twrite.htm

http://www.tuition.com.hk/essay-writing.htm

http://www.letter-samples.com/referral-letters.html

Յուրա Գանջալյան «Գրել սովորեցնելը ավագ դպրոցում», Դպիր 37

Teaching Writing Classes

Debate Topics

100 Topics for Debates

«Դրական միավորներով բոլոր դիմորդները կընդունվեն ԵՊՀ»